బ్రహ్మ సంహితా

బ్రహ్మ సంహితా

శ్లోక 1

ఈశ్వరః పరమః కృష్ణః సచ్చిదానన్దవిగ్రహః ।

అనాదిరాదిర్గోవిన్దః సర్వకారణకారణమ్

శ్లోక 2

సహస్రపత్రకమలం గోకులాఖ్యం మహత్పదమ్ ।

తత్కర్ణికారం తద్ధామ తదనన్తాశసమ్భవమ్

॥ 1 ॥

శ్లోక 3

కర్ణికారం మహద్యన్త్రం షట్కోణం వజ్రకీలకమ్

షడఙ్గ షట్పదీస్థానం ప్రకృత్యా పురుషేణ చ ।

ప్రేమానన్దమహానన్దరసేనావస్థితం హి యత్

జ్యోతీరూపేణ మనునా కామబీజేన సఙ్గతమ్

॥ 2 ॥

శ్లోక 4

తత్కిఞ్జల్కం తదంశానాం తత్పత్రాణి శ్రియామపి

॥ 3 ॥

శ్లోక 5

చతురస్రం తత్పరితః శ్వేతద్వీపాఖ్యమద్భుతమ్ ।

చతురస్రం చతుర్మూర్తేశ్చతుర్ధామ చతుష్కృతమ్ ।

చతుర్భిః పురుషార్థైశ్చ చతుర్భిర్హేతుభిర్వృతమ్ ।

శూలైర్దశభిరానద్ధమూర్ధ్వాధో దిగ్విదిక్ష్వపి ।

అష్టభిర్నిధిభిర్జుష్టమష్టభిః సిద్ధిభిస్తథా ।

మనురూపైశ్చ దశభిర్దిక్పాలైః పరితో వృతమ్ ।

శ్యామైర్గౌరైశ్చ రక్తైశ్చ శుక్లైశ్చ పార్షదర్షభైః ।

శోభితం శక్తిభిస్తాభిరద్భుతాభిః సమన్తతః

॥ 4 ॥

శ్లోక 6

ఏవం జ్యోతిర్మయో దేవః సదానన్దం పరాత్పరః ।

ఆత్మారామస్య తస్యాస్తి ప్రకృత్యా న సమాగమః

॥ 5 ॥

శ్లోక 7

మాయయాఽరమమాణస్య న వియోగస్తయా సహ ।

ఆత్మనా రమయా రేమే త్యక్తకాలం సిసృక్షయా

॥ 6 ॥

శ్లోక 8

నియతిః సా రమాదేవీ తత్ప్రియా తద్వశం తదా ।

తల్లిఙ్గం భగవాన్ శమ్భుర్జోతిరూపః సనాతనః ।

యా యోనిః సాపరాశక్తిః కామో బీజం మహద్ధరేః

॥ 7 ॥

శ్లోక 9

లిఙ్గయోన్యాత్మికా జాతా ఇమా మాహేశ్వరీ ప్రజాః

॥ 8 ॥

శ్లోక 10

శక్తిమాన్ పురుషః సోఽయం లిఙ్గరూపీ మహేశ్వరః ।

తస్మిన్నావిరభూల్లిఙ్గే మహావిష్ణుర్జగత్పతిః

॥ 9 ॥

శ్లోక 11

సహస్రశీర్షా పురుషః సహస్రాక్షః సహస్రపాత్ ।

సహస్రబాహుర్విశ్వాత్మా సహస్రాంశః సహస్రసూః

॥ 10 ॥

శ్లోక 12

నారాయణః స భగవానాపస్తస్మాత్సనాతనాత్ ।

ఆవిరాసీత్కారణార్ణో నిధిః సఙ్కర్షణాత్మకః ।

యోగనిద్రాం గతస్తస్మిన్ సహస్రాంశః స్వయం మహాన్

॥ 11 ॥

శ్లోక 13

తద్రోమబిల జాలేషు బీజం సఙ్కర్షణస్య చ ।

హైమాన్యణ్డాని జాతాని మహాభూతావృతాని తు

॥ 12 ॥

శ్లోక 14

ప్రత్యణ్డమేవమేకాంశాదేకాంశాద్విశతి స్వయమ్ ।

సహస్రమూర్ధా విశ్వాత్మా మహావిష్ణుః సనాతనః

॥ 13 ॥

శ్లోక 15

వామాఙ్గాదసృజద్విష్ణుం దక్షిణాఙ్గాత్ప్రజాపతిమ్ ।

జ్యోతిర్లిఙ్గమయం శమ్భుం కూర్చదేశాదవాసృజత్

॥ 14 ॥

శ్లోక 16

అహఙ్కారాత్మకం విశ్వం తస్మాదేతద్వ్యజాయత

॥ 15 ॥

శ్లోక 17

అథ తైస్త్రివిధైర్వేశైర్లీలాముద్వహతః కిల ।

యోగనిద్రా భగవతీ తస్య శ్రీరివ సఙ్గతా

॥ 16 ॥

శ్లోక 18

ససృక్షాయాం తతో నాభేస్తస్య పద్మం వినిర్యయౌ ।

తన్నాలం హేమనలినం బ్రహ్మణో లోకమద్భుతమ్

॥ 17 ॥

శ్లోక 19

తత్త్వాని పూర్వరూఢాని కారణాని పరస్పరమ్ ।

సమవాయాప్రయోగాచ్చ విభిన్నాని పృథక్ పృథక్ ।

చిచ్ఛక్త్యా సజ్జమానోఽథ భగవానాదిపూరుషః ।

యోజయన్మాయయా దేవో యోగనిద్రామకల్పయత్

॥ 18 ॥

శ్లోక 20

యోజయిత్వా తు తాన్యేవ ప్రవివేశ స్వయం గుహామ్ ।

గుహాం ప్రవిష్టే తస్మింస్తు జీవాత్మా ప్రతిబుధ్యతే

॥ 19 ॥

శ్లోక 21

స నిత్యో నిత్యసమ్బన్ధః ప్రకృతిశ్చ పరైవ సా

॥ 20 ॥

శ్లోక 22

ఏవం సర్వాత్మసమ్బన్ధం నాభ్యాం పద్మం హరేరభూత్ ।

తత్ర బ్రహ్మాభవద్భూయశ్చతుర్వేదీ చతుర్ముఖః

॥ 21 ॥

శ్లోక 23

స జాతో భగవచ్ఛక్త్యా తత్కాలం కిల చోదితః ।

సిసృక్షాయాం మతిం చక్రే పూర్వసంస్కారసంస్కృతః ।

దదర్శ కేవలం ధ్వాన్తం నాన్యత్కిమపి సర్వతః

॥ 22 ॥

శ్లోక 24

ఉవాచ పురతస్తస్మై తస్య దివ్యా సరస్వతీ ।

కామః కృష్ణాయ గోవిన్ద హే గోపీజన ఇత్యపి ।

వల్లభాయ ప్రియా వహ్నేర్మన్త్రం తే దాస్యతి ప్రియమ్

॥ 23 ॥

శ్లోక 25

తపస్త్వం తప ఏతేన తవ సిద్ధిర్భవిష్యతి

॥ 24 ॥

శ్లోక 26

అథ తేపే స సుచిరం ప్రీణన్ గోవిన్దమవ్యయమ్ ।

శ్వేతద్వీపపతిం కృష్ణం గోలోకస్థం పరాత్పరమ్ ।

ప్రకృత్యా గుణరూపిణ్యా రూపిణ్యా పర్యుపాసితమ్ ।

సహస్రదలసమ్పన్నే కోటికిఞ్జల్కబృంహితే ।

భూమిశ్చిన్తామణిస్తత్ర కర్ణికారే మహాసనే ।

సమాసీనం చిదానన్దం జ్యోతిరూపం సనాతనమ్ ।

శబ్దబ్రహ్మమయం వేణుం వాదయన్తం ముఖామ్బుజే ।

విలాసినీగణవృతం స్వైః స్వైరంశైరభిష్టుతమ్

॥ 25 ॥

శ్లోక 27

అథ వేణునినాదస్య త్రయీమూర్తిమయీ గతిః ।

స్ఫురన్తీ ప్రవివేశాశు ముఖాబ్జాని స్వయమ్భువః ।

గాయత్రీం గాయతస్తస్మాదధిగత్య సరోజజః ।

సంస్కృతశ్చాదిగురుణా ద్విజతామగమత్తతః

॥ 26 ॥

శ్లోక 28

త్రయ్యా ప్రబుద్ధోఽథ విధిర్విజ్ఞాతతత్త్వసాగరః ।

తుష్టావ వేదసారేణ స్తోత్రేణానేన కేశవమ్

॥ 27 ॥

శ్లోక 29

చిన్తామణిప్రకరసద్మసు కల్పవృక్ష

లక్షావృతేషు సురభీరభిపాలయన్తమ్ ।

లక్ష్మీసహస్రశతసమ్భ్రమసేవ్యమానం

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 28 ॥

శ్లోక 30

వేణుం క్వణన్తమరవిన్దదలాయతాక్షం

బర్హావతంసమసితామ్బుదసున్దరాఙ్గమ్ ।

కన్దర్పకోటికమనీయవిశేషశోభం

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 29 ॥

శ్లోక 31

ఆలోలచన్ద్రకలసద్వనమాల్యవంశీ-

-రత్నాఙ్గదం ప్రణయకేలికలావిలాసమ్ ।

శ్యామం త్రిభఙ్గలలితం నియతప్రకాశం

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 30 ॥

శ్లోక 32

అఙ్గాని యస్య సకలేన్ద్రియవృత్తిమన్తి

పశ్యన్తి పాన్తి కలయన్తి చిరం జగన్తి ।

ఆనన్దచిన్మయసదుజ్జ్వలవిగ్రహస్య

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 31 ॥

శ్లోక 33

అద్వైతమచ్యుతమనాదిమనన్తరూపం

ఆద్యం పురాణపురుషం నవయౌవనం చ ।

వేదేషు దుర్లభమదుర్లభమాత్మభక్తౌ

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 32 ॥

శ్లోక 34

పన్థాస్తు కోటిశతవత్సరసమ్ప్రగమ్యో

వాయోరథాపి మనసో మునిపుఙ్గవానామ్ ।

సోఽప్యస్తి యత్ప్రపదసీమ్న్యవిచిన్త్యతత్త్వే

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 33 ॥

శ్లోక 35

ఏకోఽప్యసౌ రచయితుం జగదణ్డకోటిం

యచ్ఛక్తిరస్తి జగదణ్డచయా యదన్తః ।

అణ్డాన్తరస్థపరమాణుచయాన్తరస్థం

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 34 ॥

శ్లోక 36

యద్భావభావితధియో మనుజాస్తథైవ

సమ్ప్రాప్య రూపమహిమాసనయానభూషాః ।

సూక్తైర్యమేవ నిగమప్రథితైః స్తువన్తి

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 35 ॥

శ్లోక 37

ఆనన్దచిన్మయరసప్రతిభావితాభి-

-స్తాభిర్య ఏవ నిజరూపతయా కలాభిః ।

గోలోక ఏవ నివసత్యఖిలాత్మభూతో

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 36 ॥

శ్లోక 38

ప్రేమాఞ్జనచ్ఛురితభక్తివిలోచనేన

సన్తః సదైవ హృదయేషు విలోకయన్తి ।

యం శ్యామసున్దరమచిన్త్యగుణస్వరూపం

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 37 ॥

శ్లోక 39

రామాదిమూర్తిషు కలానియమేన తిష్ఠన్

నానావతారమకరోద్భువనేషు కిన్తు ।

కృష్ణః స్వయం సమభవత్పరమః పుమాన్ యో

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 38 ॥

శ్లోక 40

యస్య ప్రభా ప్రభవతో జగదణ్డకోటి-

-కోటిష్వశేషవసుధాది విభూతిభిన్నమ్ ।

తద్బ్రహ్మ నిష్కలమనన్తమశేషభూతం

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 39 ॥

శ్లోక 41

మాయా హి యస్య జగదణ్డశతాని సూతే

త్రైగుణ్యతద్విషయవేదవితాయమానా ।

సత్త్వావలమ్బిపరసత్త్వం విశుద్ధసత్త్వం

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 40 ॥

శ్లోక 42

ఆనన్దచిన్మయరసాత్మతయా మనఃసు

యః ప్రాణినాం ప్రతిఫలన్ స్మరతాముపేత్య ।

లీలాయితేన భువనాని జయత్యజస్రం

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 41 ॥

శ్లోక 43

గోలోకనామ్ని నిజధామ్ని తలే చ తస్య

దేవి మహేశహరిధామసు తేషు తేషు ।

తే తే ప్రభావనిచయా విహితాశ్చ యేన

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 42 ॥

శ్లోక 44

సృష్టిస్థితిప్రలయసాధనశక్తిరేకా

ఛాయేవ యస్య భువనాని బిభర్తి దుర్గా ।

ఇచ్ఛానురూపమపి యస్య చ చేష్టతే సా

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 43 ॥

శ్లోక 45

క్షీరం యథా దధి వికారవిశేషయోగాత్

సఞ్జాయతే న హి తతః పృథగస్తి హేతోః ।

యః శమ్భుతామపి తథా సముపైతి కార్యా-

-ద్గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 44 ॥

శ్లోక 46

దీపార్చిరేవ హి దశాన్తరమభ్యుపేత్య

దీపాయతే వివృతహేతుసమానధర్మా ।

యస్తాదృగేవ హి చ విష్ణుతయా విభాతి

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 45 ॥

శ్లోక 47

యః కారణార్ణవజలే భజతి స్మ యోగ-

-నిద్రామనన్తజగదణ్డసరోమకూపః ।

ఆధారశక్తిమవలమ్బ్య పరాం స్వమూర్తిం

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 46 ॥

శ్లోక 48

యస్యైకనిశ్వసితకాలమథావలమ్బ్య

జీవన్తి లోమబిలజా జగదణ్డనాథాః ।

విష్ణుర్మహాన్ స ఇహ యస్య కలావిశేషో

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 47 ॥

శ్లోక 49

భాస్వాన్ యథాశ్మశకలేషు నిజేషు తేజః

స్వీయం కియత్ప్రకటయత్యపి తద్వదత్ర ।

బ్రహ్మా య ఏష జగదణ్డవిధానకర్తా

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 48 ॥

శ్లోక 50

యత్పాదపల్లవయుగం వినిధాయ కుమ్భ-

-ద్వన్ద్వే ప్రణామసమయే స గణాధిరాజః ।

విఘ్నాన్ విహన్తుమలమస్య జగత్త్రయస్య

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 49 ॥

శ్లోక 51

అగ్నిర్మహీ గగనమమ్బు మరుద్దిశశ్చ

కాలస్తథాత్మమనసీతి జగత్త్రయాణి ।

యస్మాద్భవన్తి విభవన్తి విశన్తి యం చ

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 50 ॥

శ్లోక 52

యచ్చక్షురేష సవితా సకలగ్రహాణాం

రాజా సమస్తసురమూర్తిరశేషతేజాః ।

యస్యాజ్ఞయా భ్రమతి సమ్భృతకాలచక్రో

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 51 ॥

శ్లోక 53

ధర్మోఽథ పాపనిచయః శ్రుతయస్తపాంసి

బ్రహ్మాదికీటపతగావధయశ్చ జీవాః ।

యద్దతమాత్రవిభవప్రకటప్రభావా

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 52 ॥

శ్లోక 54

యస్త్విన్ద్రగోపమథవేన్ద్రమహో స్వకర్మ-

-బన్ధానురూపఫలభాజనమాతనోతి ।

కర్మాణి నిర్దహతి కిన్తు చ భక్తిభాజాం

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 53 ॥

శ్లోక 55

యం క్రోధకామసహజప్రణయాదిభీతి-

-వాత్సల్యమోహగురుగౌరవసేవ్యభావైః ।

సఞ్చిన్త్య తస్య సదృశీం తనుమాపురేతే

గోవిన్దమాదిపురుషం తమహం భజామి

॥ 54 ॥

శ్లోక 56

శ్రియః కాన్తాః కాన్తః పరమపురుషః కల్పతరవో

ద్రుమా భూమిశ్చిన్తామణిగణమయి తోయమమృతమ్ ।

కథా గానం నాట్యం గమనమపి వంశీ ప్రియసఖి

చిదానన్దం జ్యోతిః పరమపి తదాస్వాద్యమపి చ ।

స యత్ర క్షీరాబ్ధిః స్రవతి సురభీభ్యశ్చ సుమహాన్

నిమేషార్ధాఖ్యో వా వ్రజతి న హి యత్రాపి సమయః ।

భజే శ్వేతద్వీపం తమహమిహ గోలోకమితి యం

విదన్తస్తే సన్తః క్షితివిరలచారాః కతిపయే

॥ 55 ॥

శ్లోక 57

అథోవాచ మహావిష్ణుర్భగవన్తం ప్రజాపతిమ్ ।

బ్రహ్మన్ మహత్త్వవిజ్ఞానే ప్రజాసర్గే చ చేన్మతిః ।

పఞ్చశ్లోకీమిమాం విద్యాం వత్స దత్తాం నిబోధ మే

॥ 56 ॥

శ్లోక 58

ప్రబుద్ధే జ్ఞానభక్తిభ్యామాత్మన్యానన్దచిన్మయీ ।

ఉదేత్యనుత్తమా భక్తిర్భగవత్ప్రేమలక్షణా

॥ 57 ॥

శ్లోక 59

ప్రమాణైస్తత్ సదాచారైస్తదభ్యాసైర్నిరన్తరమ్ ।

బోధయనాత్మనాత్మానం భక్తిమప్యుత్తమాం లభేత్

॥ 58 ॥

శ్లోక 60

యస్యాః శ్రేయస్కరం నాస్తి యయా నిర్వృతిమాప్నుయాత్ ।

యా సాధయతి మామేవ భక్తిం తామేవ సాధయేత్

॥ 59 ॥

శ్లోక 61

ధర్మానన్యాన్ పరిత్యజ్య మామేకం భజ విశ్వసన్ ।

యాదృశీ యాదృశీ శ్రద్ధా సిద్ధిర్భవతి తాదృశీ ।

కుర్వన్నిరన్తరం కర్మ లోకోఽయమనువర్తతే ।

తేనైవ కర్మణా ధ్యాయన్మాం పరాం భక్తిమిచ్ఛతి

॥ 60 ॥

శ్లోక 62

అహం హి విశ్వస్య చరాచరస్య

బీజం ప్రధానం ప్రకృతిః పుమాంశ్చ ।

మయాహితం తేజ ఇదం బిభర్షి

విధే విధేహి త్వమథో జగన్తి

॥ 61 ॥

శ్లోక 63

ఇతి శ్రీ బ్రహ్మ సంహితా సమ్పూర్ణమ్ ।