Devi Mahatmyam Durga Saptasati Chapter 2
ദേവീ മാഹാത്മ്യം ദുര്ഗാ സപ്തശതി ദ്വിതീയോഽധ്യായഃ
Devi Mahatmyam Durga Saptasati Chapter 2
ദേവീ മാഹാത്മ്യം ദുര്ഗാ സപ്തശതി ദ്വിതീയോഽധ്യായഃ
മഹിഷാസുര സൈന്യവധോ നാമ ദ്വിതീയോഽധ്യായഃ ॥
അസ്യ സപ്ത സതീമധ്യമ ചരിത്രസ്യ വിഷ്ണുര് ഋഷിഃ । ഉഷ്ണിക് ഛന്ദഃ । ശ്രീമഹാലക്ഷ്മീദേവതാ। ശാകമ്ഭരീ ശക്തിഃ । ദുര്ഗാ ബീജമ് । വായുസ്തത്ത്വമ് । യജുര്വേദഃ സ്വരൂപമ് । ശ്രീ മഹാലക്ഷ്മീപ്രീത്യര്ഥേ മധ്യമ ചരിത്ര ജപേ വിനിയോഗഃ ॥
ധ്യാനം
ഓം അക്ഷസ്രക്പരശും ഗദേഷുകുലിശം പദ്മം ധനുഃ കുണ്ഡികാം
ദണ്ഡം ശക്തിമസിം ച ചര്മ ജലജം ഘണ്ടാം സുരാഭാജനമ് ।
ശൂലം പാശസുദര്ശനേ ച ദധതീം ഹസ്തൈഃ പ്രവാല പ്രഭാം
സേവേ സൈരിഭമര്ദിനീമിഹ മഹലക്ഷ്മീം സരോജസ്ഥിതാമ് ॥
ഋഷിരുവാച ॥1॥
ദേവാസുരമഭൂദ്യുദ്ധം പൂര്ണമബ്ദശതം പുരാ।
മഹിഷേഽസുരാണാം അധിപേ ദേവാനാഞ്ച പുരന്ദരേ
തത്രാസുരൈര്മഹാവീര്യിര്ദേവസൈന്യം പരാജിതം।
ജിത്വാ ച സകലാന് ദേവാന് ഇന്ദ്രോഽഭൂന്മഹിഷാസുരഃ ॥3॥
തതഃ പരാജിതാ ദേവാഃ പദ്മയോനിം പ്രജാപതിമ്।
പുരസ്കൃത്യഗതാസ്തത്ര യത്രേശ ഗരുഡധ്വജൌ ॥4॥
യഥാവൃത്തം തയോസ്തദ്വന് മഹിഷാസുരചേഷ്ടിതമ്।
ത്രിദശാഃ കഥയാമാസുര്ദേവാഭിഭവവിസ്തരമ് ॥5॥
സൂര്യേന്ദ്രാഗ്ന്യനിലേന്ദൂനാം യമസ്യ വരുണസ്യ ച
അന്യേഷാം ചാധികാരാന്സ സ്വയമേവാധിതിഷ്ടതി ॥6॥
സ്വര്ഗാന്നിരാകൃതാഃ സര്വേ തേന ദേവ ഗണാ ഭുവിഃ।
വിചരന്തി യഥാ മര്ത്യാ മഹിഷേണ ദുരാത്മനാ ॥6॥
ഏതദ്വഃ കഥിതം സര്വം അമരാരിവിചേഷ്ടിതമ്।
ശരണം വഃ പ്രപന്നാഃ സ്മോ വധസ്തസ്യ വിചിന്ത്യതാമ് ॥8॥
ഇത്ഥം നിശമ്യ ദേവാനാം വചാംസി മധുസൂധനഃ
ചകാര കോപം ശമ്ഭുശ്ച ഭ്രുകുടീകുടിലാനനൌ ॥9॥
തതോഽതികോപപൂര്ണസ്യ ചക്രിണോ വദനാത്തതഃ।
നിശ്ചക്രാമ മഹത്തേജോ ബ്രഹ്മണഃ ശങ്കരസ്യ ച ॥10॥
അന്യേഷാം ചൈവ ദേവാനാം ശക്രാദീനാം ശരീരതഃ।
നിര്ഗതം സുമഹത്തേജഃ സ്തച്ചൈക്യം സമഗച്ഛത ॥11॥
അതീവ തേജസഃ കൂടം ജ്വലന്തമിവ പര്വതമ്।
ദദൃശുസ്തേ സുരാസ്തത്ര ജ്വാലാവ്യാപ്തദിഗന്തരമ് ॥12॥
അതുലം തത്ര തത്തേജഃ സര്വദേവ ശരീരജമ്।
ഏകസ്ഥം തദഭൂന്നാരീ വ്യാപ്തലോകത്രയം ത്വിഷാ ॥13॥
യദഭൂച്ഛാമ്ഭവം തേജഃ സ്തേനാജായത തന്മുഖമ്।
യാമ്യേന ചാഭവന് കേശാ ബാഹവോ വിഷ്ണുതേജസാ ॥14॥
സൌമ്യേന സ്തനയോര്യുഗ്മം മധ്യം ചൈന്ദ്രേണ ചാഭവത്।
വാരുണേന ച ജങ്ഘോരൂ നിതമ്ബസ്തേജസാ ഭുവഃ ॥15॥
ബ്രഹ്മണസ്തേജസാ പാദൌ തദങ്ഗുല്യോഽര്ക തേജസാ।
വസൂനാം ച കരാങ്ഗുല്യഃ കൌബേരേണ ച നാസികാ ॥16॥
തസ്യാസ്തു ദന്താഃ സമ്ഭൂതാ പ്രാജാപത്യേന തേജസാ
നയനത്രിതയം ജജ്ഞേ തഥാ പാവകതേജസാ ॥17॥
ഭ്രുവൌ ച സന്ധ്യയോസ്തേജഃ ശ്രവണാവനിലസ്യ ച
അന്യേഷാം ചൈവ ദേവാനാം സമ്ഭവസ്തേജസാം ശിവ ॥18॥
തതഃ സമസ്ത ദേവാനാം തേജോരാശിസമുദ്ഭവാമ്।
താം വിലോക്യ മുദം പ്രാപുഃ അമരാ മഹിഷാര്ദിതാഃ ॥19॥
ശൂലം ശൂലാദ്വിനിഷ്കൃഷ്യ ദദൌ തസ്യൈ പിനാകധൃക്।
ചക്രം ച ദത്തവാന് കൃഷ്ണഃ സമുത്പാട്യ സ്വചക്രതഃ ॥20॥
ശങ്ഖം ച വരുണഃ ശക്തിം ദദൌ തസ്യൈ ഹുതാശനഃ
മാരുതോ ദത്തവാംശ്ചാപം ബാണപൂര്ണേ തഥേഷുധീ ॥21॥
വജ്രമിന്ദ്രഃ സമുത്പാട്യ കുലിശാദമരാധിപഃ।
ദദൌ തസ്യൈ സഹസ്രാക്ഷോ ഘണ്ടാമൈരാവതാദ്ഗജാത് ॥22॥
കാലദണ്ഡാദ്യമോ ദണ്ഡം പാശം ചാമ്ബുപതിര്ദദൌ।
പ്രജാപതിശ്ചാക്ഷമാലാം ദദൌ ബ്രഹ്മാ കമണ്ഡലം ॥23॥
സമസ്തരോമകൂപേഷു നിജ രശ്മീന് ദിവാകരഃ
കാലശ്ച ദത്തവാന് ഖഡ്ഗം തസ്യാഃ ശ്ചര്മ ച നിര്മലമ് ॥24॥
ക്ഷീരോദശ്ചാമലം ഹാരം അജരേ ച തഥാമ്ബരേ
ചൂഡാമണിം തഥാദിവ്യം കുണ്ഡലേ കടകാനിച ॥25॥
അര്ധചന്ദ്രം തധാ ശുഭ്രം കേയൂരാന് സര്വ ബാഹുഷു
നൂപുരൌ വിമലൌ തദ്വ ദ്ഗ്രൈവേയകമനുത്തമമ് ॥26॥
അങ്ഗുലീയകരത്നാനി സമസ്താസ്വങ്ഗുലീഷു ച
വിശ്വ കര്മാ ദദൌ തസ്യൈ പരശും ചാതി നിര്മലം ॥27॥
അസ്ത്രാണ്യനേകരൂപാണി തഥാഽഭേദ്യം ച ദംശനമ്।
അമ്ലാന പങ്കജാം മാലാം ശിരസ്യു രസി ചാപരാമ് ॥28॥
അദദജ്ജലധിസ്തസ്യൈ പങ്കജം ചാതിശോഭനമ്।
ഹിമവാന് വാഹനം സിംഹം രത്നാനി വിവിധാനിച ॥29॥
ദദാവശൂന്യം സുരയാ പാനപാത്രം ദനാധിപഃ।
ശേഷശ്ച സര്വ നാഗേശോ മഹാമണി വിഭൂഷിതമ് ॥30॥
നാഗഹാരം ദദഽഉ തസ്യൈ ധത്തേ യഃ പൃഥിവീമിമാമ്।
അന്യൈരപി സുരൈര്ദേവീ ഭൂഷണൈഃ ആയുധൈസ്തഥാഃ ॥31॥
സമ്മാനിതാ നനാദോച്ചൈഃ സാട്ടഹാസം മുഹുര്മുഹു।
തസ്യാനാദേന ഘോരേണ കൃത്സ്ന മാപൂരിതം നഭഃ ॥32॥
അമായതാതിമഹതാ പ്രതിശബ്ദോ മഹാനഭൂത്।
ചുക്ഷുഭുഃ സകലാലോകാഃ സമുദ്രാശ്ച ചകമ്പിരേ ॥33॥
ചചാല വസുധാ ചേലുഃ സകലാശ്ച മഹീധരാഃ।
ജയേതി ദേവാശ്ച മുദാ താമൂചുഃ സിംഹവാഹിനീമ് ॥34॥
തുഷ്ടുവുര്മുനയശ്ചൈനാം ഭക്തിനമ്രാത്മമൂര്തയഃ।
ദൃഷ്ട്വാ സമസ്തം സങ്ക്ഷുബ്ധം ത്രൈലോക്യം അമരാരയഃ ॥35॥
സന്നദ്ധാഖിലസൈന്യാസ്തേ സമുത്തസ്ഥുരുദായുദാഃ।
ആഃ കിമേതദിതി ക്രോധാദാഭാഷ്യ മഹിഷാസുരഃ ॥36॥
അഭ്യധാവത തം ശബ്ദം അശേഷൈരസുരൈര്വൃതഃ।
സ ദദര്ഷ തതോ ദേവീം വ്യാപ്തലോകത്രയാം ത്വിഷാ ॥37॥
പാദാക്രാന്ത്യാ നതഭുവം കിരീടോല്ലിഖിതാമ്ബരാമ്।
ക്ഷോഭിതാശേഷപാതാലാം ധനുര്ജ്യാനിഃസ്വനേന താമ് ॥38॥
ദിശോ ഭുജസഹസ്രേണ സമന്താദ്വ്യാപ്യ സംസ്ഥിതാമ്।
തതഃ പ്രവവൃതേ യുദ്ധം തയാ ദേവ്യാ സുരദ്വിഷാം ॥39॥
ശസ്ത്രാസ്ത്രൈര്ഭഹുധാ മുക്തൈരാദീപിതദിഗന്തരമ്।
മഹിഷാസുരസേനാനീശ്ചിക്ഷുരാഖ്യോ മഹാസുരഃ ॥40॥
യുയുധേ ചമരശ്ചാന്യൈശ്ചതുരങ്ഗബലാന്വിതഃ।
രഥാനാമയുതൈഃ ഷഡ്ഭിഃ രുദഗ്രാഖ്യോ മഹാസുരഃ ॥41॥
അയുധ്യതായുതാനാം ച സഹസ്രേണ മഹാഹനുഃ।
പഞ്ചാശദ്ഭിശ്ച നിയുതൈരസിലോമാ മഹാസുരഃ ॥42॥
അയുതാനാം ശതൈഃ ഷഡ്ഭിഃര്ഭാഷ്കലോ യുയുധേ രണേ।
ഗജവാജി സഹസ്രൌഘൈ രനേകൈഃ പരിവാരിതഃ ॥43॥
വൃതോ രഥാനാം കോട്യാ ച യുദ്ധേ തസ്മിന്നയുധ്യത।
ബിഡാലാഖ്യോഽയുതാനാം ച പഞ്ചാശദ്ഭിരഥായുതൈഃ ॥44॥
യുയുധേ സംയുഗേ തത്ര രഥാനാം പരിവാരിതഃ।
അന്യേ ച തത്രായുതശോ രഥനാഗഹയൈര്വൃതാഃ ॥45॥
യുയുധുഃ സംയുഗേ ദേവ്യാ സഹ തത്ര മഹാസുരാഃ।
കോടികോടിസഹസ്ത്രൈസ്തു രഥാനാം ദന്തിനാം തഥാ ॥46॥
ഹയാനാം ച വൃതോ യുദ്ധേ തത്രാഭൂന്മഹിഷാസുരഃ।
തോമരൈര്ഭിന്ധിപാലൈശ്ച ശക്തിഭിര്മുസലൈസ്തഥാ ॥47॥
യുയുധുഃ സംയുഗേ ദേവ്യാ ഖഡ്ഗൈഃ പരസുപട്ടിസൈഃ।
കേചിച്ഛ ചിക്ഷിപുഃ ശക്തീഃ കേചിത് പാശാംസ്തഥാപരേ ॥48॥
ദേവീം ഖഡ്ഗപ്രഹാരൈസ്തു തേ താം ഹന്തും പ്രചക്രമുഃ।
സാപി ദേവീ തതസ്താനി ശസ്ത്രാണ്യസ്ത്രാണി ചണ്ഡികാ ॥49॥
ലീല യൈവ പ്രചിച്ഛേദ നിജശസ്ത്രാസ്ത്രവര്ഷിണീ।
അനായസ്താനനാ ദേവീ സ്തൂയമാനാ സുരര്ഷിഭിഃ ॥50॥
മുമോചാസുരദേഹേഷു ശസ്ത്രാണ്യസ്ത്രാണി ചേശ്വരീ।
സോഽപി ക്രുദ്ധോ ധുതസടോ ദേവ്യാ വാഹനകേസരീ ॥51॥
ചചാരാസുര സൈന്യേഷു വനേഷ്വിവ ഹുതാശനഃ।
നിഃശ്വാസാന് മുമുചേയാംശ്ച യുധ്യമാനാരണേഽമ്ബികാ ॥52॥
ത ഏവ സധ്യസമ്ഭൂതാ ഗണാഃ ശതസഹസ്രശഃ।
യുയുധുസ്തേ പരശുഭിര്ഭിന്ദിപാലാസിപട്ടിശൈഃ ॥53॥
നാശയന്തോഽഅസുരഗണാന് ദേവീശക്ത്യുപബൃംഹിതാഃ।
അവാദയന്താ പടഹാന് ഗണാഃ ശങാം സ്തഥാപരേ ॥54॥
മൃദങ്ഗാംശ്ച തഥൈവാന്യേ തസ്മിന്യുദ്ധ മഹോത്സവേ।
തതോദേവീ ത്രിശൂലേന ഗദയാ ശക്തിവൃഷ്ടിഭിഃ ॥55॥
ഖഡ്ഗാദിഭിശ്ച ശതശോ നിജഘാന മഹാസുരാന്।
പാതയാമാസ ചൈവാന്യാന് ഘണ്ടാസ്വനവിമോഹിതാന് ॥56॥
അസുരാന് ഭുവിപാശേന ബധ്വാചാന്യാനകര്ഷയത്।
കേചിദ് ദ്വിധാകൃതാ സ്തീക്ഷ്ണൈഃ ഖഡ്ഗപാതൈസ്തഥാപരേ ॥57॥
വിപോഥിതാ നിപാതേന ഗദയാ ഭുവി ശേരതേ।
വേമുശ്ച കേചിദ്രുധിരം മുസലേന ഭൃശം ഹതാഃ ॥58॥
കേചിന്നിപതിതാ ഭൂമൌ ഭിന്നാഃ ശൂലേന വക്ഷസി।
നിരന്തരാഃ ശരൌഘേന കൃതാഃ കേചിദ്രണാജിരേ ॥59॥
ശല്യാനുകാരിണഃ പ്രാണാന് മമുചുസ്ത്രിദശാര്ദനാഃ।
കേഷാഞ്ചിദ്ബാഹവശ്ചിന്നാശ്ചിന്നഗ്രീവാസ്തഥാപരേ ॥60॥
ശിരാംസി പേതുരന്യേഷാം അന്യേ മധ്യേ വിദാരിതാഃ।
വിച്ഛിന്നജജ്ഘാസ്വപരേ പേതുരുര്വ്യാം മഹാസുരാഃ ॥61॥
ഏകബാഹ്വക്ഷിചരണാഃ കേചിദ്ദേവ്യാ ദ്വിധാകൃതാഃ।
ഛിന്നേപി ചാന്യേ ശിരസി പതിതാഃ പുനരുത്ഥിതാഃ ॥62॥
കബന്ധാ യുയുധുര്ദേവ്യാ ഗൃഹീതപരമായുധാഃ।
നനൃതുശ്ചാപരേ തത്ര യുദ്ദേ തൂര്യലയാശ്രിതാഃ ॥63॥
കബന്ധാശ്ചിന്നശിരസഃ ഖഡ്ഗശക്യ്തൃഷ്ടിപാണയഃ।
തിഷ്ഠ തിഷ്ഠേതി ഭാഷന്തോ ദേവീ മന്യേ മഹാസുരാഃ ॥64॥
പാതിതൈ രഥനാഗാശ്വൈഃ ആസുരൈശ്ച വസുന്ധരാ।
അഗമ്യാ സാഭവത്തത്ര യത്രാഭൂത് സ മഹാരണഃ ॥65॥
ശോണിതൌഘാ മഹാനദ്യസ്സദ്യസ്തത്ര വിസുസ്രുവുഃ।
മധ്യേ ചാസുരസൈന്യസ്യ വാരണാസുരവാജിനാമ് ॥66॥
ക്ഷണേന തന്മഹാസൈന്യമസുരാണാം തഥാഽമ്ബികാ।
നിന്യേ ക്ഷയം യഥാ വഹ്നിസ്തൃണദാരു മഹാചയമ് ॥67॥
സച സിംഹോ മഹാനാദമുത്സൃജന് ധുതകേസരഃ।
ശരീരേഭ്യോഽമരാരീണാമസൂനിവ വിചിന്വതി ॥68॥
ദേവ്യാ ഗണൈശ്ച തൈസ്തത്ര കൃതം യുദ്ധം തഥാസുരൈഃ।
യഥൈഷാം തുഷ്ടുവുര്ദേവാഃ പുഷ്പവൃഷ്ടിമുചോ ദിവി ॥69॥
ജയ ജയ ശ്രീ മാര്കണ്ഡേയ പുരാണേ സാവര്നികേ മന്വന്തരേ ദേവി മഹത്മ്യേ മഹിഷാസുരസൈന്യവധോ നാമ ദ്വിതീയോഽധ്യായഃ॥
ആഹുതി
ഓം ഹ്രീം സാങ്ഗായൈ സായുധായൈ സശക്തികായൈ സപരിവാരായൈ സവാഹനായൈ അഷ്ടാവിംശതി വര്ണാത്മികായൈ ലക്ശ്മീ ബീജാദിഷ്ടായൈ മഹാഹുതിം സമര്പയാമി നമഃ സ്വാഹാ ।
Related Scriptures
अर्जुन कृत श्री दुर्गा स्तोत्रम्
13 verses
दकारादि दुर्गा अष्टोत्तर शत नामावलि
108 verses
देवी माहात्म्यं दुर्गा सप्तशति प्रथमोऽध्यायः
101 verses
देवी माहात्म्यं दुर्गा सप्तशति एकादशोऽध्यायः
55 verses
देवी माहात्म्यं दुर्गा सप्तशति द्वादशोऽध्यायः
41 verses
देवी माहात्म्यं दुर्गा सप्तशति तृतीयोऽध्यायः
42 verses
About This Stotram
Overview
Durga Saptasati Chapter 2 (Mahishasura Sainyavadha) is the second chapter of the Devi Mahatmyam in the Markandeya Purana, containing 68 verses. This chapter narrates the battle between Goddess Durga and the armies of the demon Mahishasura, opening the Madhyama Charitra (middle episode) of the text. It is part of the Shakta Puranic canon and belongs to the full Chandipatha recitation cycle.
What are the benefits of chanting Durga Saptasati Chapter 2?
- Recitation is associated with the invocation of the goddess's martial power and protection against adversaries.
- The chapter is held to grant courage and strength when confronting significant challenges.
- Chanting is part of the full Navaratri recitation cycle and contributes to the complete merit of the Chandipatha.
- The narrative of the goddess's battle against demonic forces is understood as an allegory for overcoming internal obstructions.
- The text supports devotion to Durga in her fiercer, war-goddess aspect.
When is the best time to recite this?
Navaratri is the primary occasion, when all chapters are recited in sequence. Chapter 2 falls on the first or second day of the recitation cycle, depending on the tradition followed. Morning and evening recitations during Navaratri are standard. Individual chapters may also be recited at other times.
What is the historical and traditional background?
Chapter 2 begins the Madhyama Charitra (middle episode) of the Devi Mahatmyam, which narrates the goddess's defeat of Mahishasura across chapters 2-4. The Devi Mahatmyam belongs to the Markandeya Purana (approximately 4th-6th centuries CE) and is the foundational scripture of Shaktism. Chapters 2-4 form a narrative unit; this chapter establishes the conflict by describing the goddess's battle with the demon's armies. The text's authorship is attributed in the Puranic tradition to the sage Markandeya.
Available scripts
This text is available in 14 scripts: devanagari, tamil, telugu, kannada, malayalam, gujarati, bengali, iast, gurmukhi, oriya, assamese, sinhala, itrans, hk. Use the script selector above to switch between them.
Related Texts
- Devi Mahatmyam Durga Saptasati Chapter 1 — the preceding chapter that introduces the text's narrative framework.
- Devi Mahatmyam Durga Saptasati Chapter 3 — the following chapter, which continues the Mahishasura narrative and leads to his defeat.
- Devi Mahatmyam Devi Kavacham — the protective hymn recited before the full Saptasati, invoking the same goddess.