Dakshina Murthy Stotram
દક્ષિણા મૂર્તિ સ્તોત્રમ્
Dakshina Murthy Stotram
દક્ષિણા મૂર્તિ સ્તોત્રમ્
શ્લોક 1
શાન્તિપાઠઃ
ૐ યો બ્રહ્માણં વિદધાતિ પૂર્વં
યો વૈ વેદાંશ્ચ પ્રહિણોતિ તસ્મૈ ।
તં હ દેવમાત્મબુદ્ધિપ્રકાશં
મુમુક્ષુર્વૈ શરણમહં પ્રપદ્યે ॥
ધ્યાનમ્
ૐ મૌનવ્યાખ્યા પ્રકટિત પરબ્રહ્મતત્ત્વં યુવાનં
વર્ષિષ્ઠાન્તે વસદૃષિગણૈરાવૃતં બ્રહ્મનિષ્ઠૈઃ ।
આચાર્યેન્દ્રં કરકલિત ચિન્મુદ્રમાનન્દમૂર્તિં
સ્વાત્મારામં મુદિતવદનં દક્ષિણામૂર્તિમીડે
શ્લોક 2
વટવિટપિસમીપેભૂમિભાગે નિષણ્ણં
સકલમુનિજનાનાં જ્ઞાનદાતારમારાત્ ।
ત્રિભુવનગુરુમીશં દક્ષિણામૂર્તિદેવં
જનનમરણદુઃખચ્છેદદક્ષં નમામિ
॥ 1 ॥
શ્લોક 3
ચિત્રં વટતરોર્મૂલે વૃદ્ધાઃ શિષ્યા ગુરુર્યુવા ।
ગુરોસ્તુ મૌનં વ્યાખ્યાનં શિષ્યાસ્તુચ્છિન્નસંશયાઃ
॥ 2 ॥
શ્લોક 4
નિધયે સર્વવિદ્યાનાં ભિષજે ભવરોગિણામ્ ।
ગુરવે સર્વલોકાનાં દક્ષિણામૂર્તયે નમઃ
॥ 3 ॥
શ્લોક 5
ૐ નમઃ પ્રણવાર્થાય શુદ્ધજ્ઞાનૈકમૂર્તયે ।
નિર્મલાય પ્રશાન્તાય દક્ષિણામૂર્તયે નમઃ
॥ 4 ॥
શ્લોક 6
ચિદ્ઘનાય મહેશાય વટમૂલનિવાસિને ।
સચ્ચિદાનન્દરૂપાય દક્ષિણામૂર્તયે નમઃ
॥ 5 ॥
શ્લોક 7
ઈશ્વરો ગુરુરાત્મેતિ મૂર્તિભેદવિભાગિને ।
વ્યોમવદ્વ્યાપ્તદેહાય દક્ષિણામૂર્તયે નમઃ
॥ 6 ॥
શ્લોક 8
અઙ્ગુષ્ઠતર્જની યોગમુદ્રા વ્યાજેનયોગિનામ્ ।
શૃત્યર્થં બ્રહ્મજીવૈક્યં દર્શયન્યોગતા શિવઃ
॥ 7 ॥
શ્લોક 9
ૐ શાન્તિઃ શાન્તિઃ શાન્તિઃ ॥
સ્તોત્રમ્
વિશ્વં દર્પણ-દૃશ્યમાન-નગરી તુલ્યં નિજાન્તર્ગતં
પશ્યન્નાત્મનિ માયયા બહિરિવોદ્ભૂતં યથા નિદ્રયા ।
યસ્સાક્ષાત્કુરુતે પ્રબોધસમયે સ્વાત્માનમે વાદ્વયં
તસ્મૈ શ્રીગુરુમૂર્તયે નમ ઇદં શ્રી દક્ષિણામૂર્તયે
॥ 8 ॥
શ્લોક 10
બીજસ્યાન્તરિ-વાઙ્કુરો જગદિતં પ્રાઙ્નિર્વિકલ્પં પુનઃ
માયાકલ્પિત દેશકાલકલના વૈચિત્ર્યચિત્રીકૃતમ્ ।
માયાવીવ વિજૃમ્ભયત્યપિ મહાયોગીવ યઃ સ્વેચ્છયા
તસ્મૈ શ્રીગુરુમૂર્તયે નમ ઇદં શ્રી દક્ષિણામૂર્તયે
॥ 1 ॥
શ્લોક 11
યસ્યૈવ સ્ફુરણં સદાત્મકમસત્કલ્પાર્થકં ભાસતે
સાક્ષાત્તત્વમસીતિ વેદવચસા યો બોધયત્યાશ્રિતાન્ ।
યસ્સાક્ષાત્કરણાદ્ભવેન્ન પુનરાવૃત્તિર્ભવામ્ભોનિધૌ
તસ્મૈ શ્રીગુરુમૂર્તયે નમ ઇદં શ્રી દક્ષિણામૂર્તયે
॥ 2 ॥
શ્લોક 12
નાનાચ્છિદ્ર ઘટોદર સ્થિત મહાદીપ પ્રભાભાસ્વરં
જ્ઞાનં યસ્ય તુ ચક્ષુરાદિકરણ દ્વારા બહિઃ સ્પન્દતે ।
જાનામીતિ તમેવ ભાન્તમનુભાત્યેતત્સમસ્તં જગત્
તસ્મૈ શ્રી ગુરુમૂર્તયે નમ ઇદં શ્રી દક્ષિણામૂર્તયે
॥ 3 ॥
શ્લોક 13
દેહં પ્રાણમપીન્દ્રિયાણ્યપિ ચલાં બુદ્ધિં ચ શૂન્યં વિદુઃ
સ્ત્રી બાલાન્ધ જડોપમાસ્ત્વહમિતિ ભ્રાન્તાભૃશં વાદિનઃ ।
માયાશક્તિ વિલાસકલ્પિત મહાવ્યામોહ સંહારિણે
તસ્મૈ શ્રી ગુરુમૂર્તયે નમ ઇદં શ્રી દક્ષિણામૂર્તયે
॥ 4 ॥
શ્લોક 14
રાહુગ્રસ્ત દિવાકરેન્દુ સદૃશો માયા સમાચ્છાદનાત્
સન્માત્રઃ કરણોપ સંહરણતો યોઽભૂત્સુષુપ્તઃ પુમાન્ ।
પ્રાગસ્વાપ્સમિતિ પ્રભોદસમયે યઃ પ્રત્યભિજ્ઞાયતે
તસ્મૈ શ્રી ગુરુમૂર્તયે નમ ઇદં શ્રી દક્ષિણામૂર્તયે
॥ 5 ॥
શ્લોક 15
બાલ્યાદિષ્વપિ જાગ્રદાદિષુ તથા સર્વાસ્વવસ્થાસ્વપિ
વ્યાવૃત્તા સ્વનુ વર્તમાન મહમિત્યન્તઃ સ્ફુરન્તં સદા ।
સ્વાત્માનં પ્રકટીકરોતિ ભજતાં યો મુદ્રયા ભદ્રયા
તસ્મૈ શ્રી ગુરુમૂર્તયે નમ ઇદં શ્રી દક્ષિણામૂર્તયે
॥ 6 ॥
શ્લોક 16
વિશ્વં પશ્યતિ કાર્યકારણતયા સ્વસ્વામિસમ્બન્ધતઃ
શિષ્યચાર્યતયા તથૈવ પિતૃ પુત્રાદ્યાત્મના ભેદતઃ ।
સ્વપ્ને જાગ્રતિ વા ય એષ પુરુષો માયા પરિભ્રામિતઃ
તસ્મૈ શ્રી ગુરુમૂર્તયે નમ ઇદં શ્રી દક્ષિણામૂર્તયે
॥ 7 ॥
શ્લોક 17
ભૂરમ્ભાંસ્યનલોઽનિલોમ્બર મહર્નાથો હિમાંશુઃ પુમાન્
ઇત્યાભાતિ ચરાચરાત્મકમિદં યસ્યૈવ મૂર્ત્યષ્ટકમ્ ।
નાન્યત્કિઞ્ચન વિદ્યતે વિમૃશતાં યસ્માત્પરસ્માદ્વિભો
તસ્મૈ શ્રી ગુરુમૂર્તયે નમ ઇદં શ્રી દક્ષિણામૂર્તયે
॥ 8 ॥
શ્લોક 18
સર્વાત્મત્વમિતિ સ્ફુટીકૃતમિદં યસ્માદમુષ્મિન્ સ્તવે
તેનાસ્વ શ્રવણાત્તદર્થ મનનાદ્ધ્યાનાચ્ચ સઙ્કીર્તનાત્ ।
સર્વાત્મત્વ મહાવિભૂતિસહિતં સ્યાદીશ્વરત્વં સ્વતઃ
સિદ્ધ્યેત્તત્પુનરષ્ટધા પરિણતં ચૈશ્વર્ય-મવ્યાહતમ્
॥ 9 ॥
શ્લોક 19
॥ ઇતિ શ્રીમચ્છઙ્કરાચાર્યવિરચિતં દક્ષિણામૂર્તિસ્તોત્રં સમ્પૂર્ણમ્ ॥
