Yagnopavita Dharana

ଯଜ୍ଞୋପଵୀତ ଧାରଣ

ଶ୍ଲୋକ 1

"ଗାଯନ୍ତ-ନ୍ତ୍ରାଯତେ ଇତି ଗାଯତ୍ରୀ"

ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ ॥

ତଥ୍ସ॑ଵି॒ତୁର୍ଵରେ᳚ଣ୍ଯ॒-ମ୍ଭର୍ଗୋ॑ ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ଧୀମହି ।

ଧିଯୋ॒ ଯୋ ନଃ॑ ପ୍ରଚୋଦଯା᳚ତ୍ ॥

1। ଶରୀର ଶୁଦ୍ଧି

ଶ୍ଲୋ॥ ଅପଵିତ୍ରଃ ପଵିତ୍ରୋ ଵା ସର୍ଵାଵସ୍ଥା᳚-ଙ୍ଗତୋ-ଽପିଵା ।

ଯ-ସ୍ସ୍ମରେ-ତ୍ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷଂ ସ ବାହ୍ଯାଭ୍ଯନ୍ତରଶ୍ଶୁଚିଃ ॥

2। ଆଚମନମ୍

ଓଁ ଆଚମ୍ଯ । ଓ-ଙ୍କେଶଵାଯ ସ୍ଵାହା । ଓ-ନ୍ନାରାଯଣାଯ ସ୍ଵାହା । ଓ-ମ୍ମାଧଵାଯ ସ୍ଵାହା । ଓ-ଙ୍ଗୋଵିନ୍ଦାଯ ନମଃ । ଓଁ-ଵିଁଷ୍ଣଵେ ନମଃ । ଓ-ମ୍ମଧୁସୂଦନାଯ ନମଃ । ଓ-ନ୍ତ୍ରିଵିକ୍ରମାଯ ନମଃ । ଓଁ-ଵାଁମନାଯ ନମଃ । ଓଁ ଶ୍ରୀଧରାଯ ନମଃ । ଓଁ ହୃଷୀକେଶାଯ ନମଃ । ଓ-ମ୍ପଦ୍ମନାଭାଯ ନମଃ । ଓ-ନ୍ଦାମୋଦରାଯ ନମଃ । ଓଁ ସଙ୍କର୍​ଷଣାଯ ନମଃ । ଓଁ-ଵାଁସୁଦେଵାଯ ନମଃ । ଓ-ମ୍ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନାଯ ନମଃ । ଓଁ ଅନିରୁଦ୍ଧାଯ ନମଃ । ଓ-ମ୍ପୁରୁଷୋତ୍ତମାଯ ନମଃ । ଓଁ ଅଧୋକ୍ଷଜାଯ ନମଃ । ଓ-ନ୍ନାରସିଂହାଯ ନମଃ । ଓଁ ଅଚ୍ଯୁତାଯ ନମଃ । ଓ-ଞ୍ଜନାର୍ଧନାଯ ନମଃ । ଓଁ ଉପେନ୍ଦ୍ରାଯ ନମଃ । ଓଁ ହରଯେ ନମଃ । ଓଁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣାଯ ନମଃ । ଓଁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପରବ୍ରହ୍ମଣେ ନମୋ ନମଃ ।

3। ଭୂତୋଚ୍ଚାଟନ

ଉତ୍ତିଷ୍ଠନ୍ତୁ । ଭୂତ ପିଶାଚାଃ । ଯେ ତେ ଭୂମିଭାରକାଃ ।

ଯେ ତେଷାମଵିରୋଧେନ । ବ୍ରହ୍ମକର୍ମ ସମାରଭେ । ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵସ୍ସୁଵଃ ।

4। ପ୍ରାଣାଯାମମ୍

ଓ-ମ୍ଭୂଃ । ଓ-ମ୍ଭୁଵଃ । ଓଗ୍ଂ ସୁଵଃ । ଓ-ମ୍ମହଃ । ଓ-ଞ୍ଜନଃ । ଓ-ନ୍ତପଃ । ଓଗ୍ଂ ସ॒ତ୍ଯମ୍ ।

ଓ-ନ୍ତଥ୍ସ॑ଵି॒ତୁର୍ଵରେ᳚ଣ୍ଯଂ॒ ଭର୍ଗୋ॑ ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ଧୀମହି ।

ଧିଯୋ॒ ଯୋ ନଃ॑ ପ୍ରଚୋଦଯା᳚ତ୍ ॥

ଓମାପୋ॒ ଜ୍ଯୋତୀ॒ ରସୋ॒-ଽମୃତ॒-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॒ ଭୂ-ର୍ଭୁଵ॒-ସ୍ସୁଵ॒ରୋମ୍ ॥ (ତୈ. ଅର. 10-27)

5। ସଙ୍କଲ୍ପମ୍

ମମୋପାତ୍ତ, ଦୁରିତକ୍ଷଯଦ୍ଵାରା, ଶ୍ରୀ ପରମେଶ୍ଵର ପ୍ରୀତ୍ଯର୍ଥମ୍, ଶୁଭେ, ଶୋଭନେମୁହୂର୍ତେ, ମହାଵିଷ୍ଣୋରାଜ୍ଞଯା, ପ୍ରଵର୍ତମାନସ୍ଯ ଅଦ୍ଯବ୍ରହ୍ମଣଃ ଦ୍ଵିତୀଯପରାର୍ଥେ, ଶ୍ଵେତଵରାହକଲ୍ପେ, ଵୈଵଶ୍ଵତମନ୍ଵନ୍ତରେ, କଲିଯୁଗେ, ପ୍ରଥମପାଦେ, ଜମ୍ଭୂଦ୍ଵୀପେ, ଭରତଵର୍​ଷେ, ଭରତଖଣ୍ଡେ, ଅସ୍ମିନ୍ ଵର୍ତମାନ ଵ୍ଯାଵହାରିକ ଚାନ୍ଦ୍ରମାନେନ ------- ସଂ​ଵଁତ୍ସରେ ------ ଅଯନେ ------- ଋତୌ ------- ମାସେ ------- ପକ୍ଷେ ------- ତିଧୌ ------ ଵାସରେ -------- ଶୁଭନକ୍ଷତ୍ରେ (ଭାରତ ଦେଶଃ - ଜମ୍ବୂ ଦ୍ଵୀପେ, ଭରତ ଵର୍​ଷେ, ଭରତ ଖଣ୍ଡେ, ମେରୋଃ ଦକ୍ଷିଣ/ଉତ୍ତର ଦିଗ୍ଭାଗେ; ଅମେରିକା - କ୍ରୌଞ୍ଚ ଦ୍ଵୀପେ, ରମଣକ ଵର୍​ଷେ, ଐନ୍ଦ୍ରିକ ଖଣ୍ଡେ, ସପ୍ତ ସମୁଦ୍ରାନ୍ତରେ, କପିଲାରଣ୍ଯେ) ଶୁଭଯୋଗେ ଶୁଭକରଣ ଏଵଙ୍ଗୁଣ ଵିଶେଷଣ ଵିଶିଷ୍ଠାଯାଂ ଶୁଭତିଥୌ ଶ୍ରୀମାନ୍ -------- ଗୋତ୍ରସ୍ଯ ------- ନାମଧେଯସ୍ଯ (ଵିଵାହିତାନାମ୍ - ଧର୍ମପତ୍ନୀ ସମେତସ୍ଯ) ଶ୍ରୀମତଃ ଗୋତ୍ରସ୍ଯ ମମୋପାତ୍ତଦୁରିତକ୍ଷଯଦ୍ଵାରା ଶ୍ରୀପରମେସ୍ଵର ପ୍ରୀତ୍ଯର୍ଧ-ମ୍ମମ ସକଲ ଶ୍ରୌତସ୍ମାର୍ତ ନିତ୍ଯକର୍ମାନୁଷ୍ଠାନ ଯୋଗ୍ଯତାଫଲସିଧ୍ଯର୍ଧ-ନ୍ନୂତନ ଯଜ୍ଞୋପଵୀତଧାରଣ-ଙ୍କରିଷ୍ଯେ ।

6। ଯଜ୍ଞୋପଵୀତ ଧାରଣ

ଯଜ୍ଞୋପଵୀତ ପ୍ରାଣ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପନ-ଙ୍କରିଷ୍ଯେ।

ଶ୍ଲୋ॥ ଓଁ ଅସୁନୀତେ ପୁନରସ୍ମାସୁ ଚକ୍ଷୁଃ ପୁନଃପ୍ରାଣମିହ ନୋ ଧେହି ଭୋଗମ୍ ।

ଜ୍ଯୋକ୍ପଶ୍ଯେମ ସୂର୍ଯମୁଚ୍ଚର-ନ୍ତମନୁମତେ ମୃଡଯା ନ-ସ୍ସ୍ସ୍ଵସ୍ତି ॥ ଋ.ଵେ. - 10.59.6

ଅମୃତଂ-ଵୈଁ ପ୍ରାଣା ଅମୃତମାପଃ ପ୍ରାଣାନେଵ ଯଥାସ୍ଥାନମୁପହ୍ଵଯତେ ।

7। ଯଜ୍ଞୋପଵୀତ ମନ୍ତ୍ରମ୍

ଶ୍ଲୋ॥ ଯଜ୍ଞୋପଵୀତେ ତସ୍ଯ ମନ୍ତ୍ରସ୍ଯ ପରମେଷ୍ଟି ପରବ୍ରହ୍ମର୍​ଷିଃ ।

ପରମାତ୍ମ ଦେଵତା, ଦେଵୀ ଗାଯତ୍ରୀଚ୍ଛନ୍ଦଃ ।

ଯଜ୍ଞୋପଵୀତ ଧାରଣେ ଵିନିଯୋଗଃ ॥

8। ଯଜ୍ଞୋପଵୀତ ଧାରଣ ମନ୍ତ୍ରମ୍

ଶ୍ଲୋ॥ ଯଜ୍ଞୋପଵୀତ-ମ୍ପରମ-ମ୍ପଵିତ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜାପତେର୍ଯତ୍ସହଜ-ମ୍ପୁରସ୍ତାତ୍ ।

ଆଯୁଷ୍ଯମଗ୍ର୍ଯ-ମ୍ପ୍ରତିମୁଞ୍ଚ ଶୁଭ୍ରଂ-ଯଁଜ୍ଞୋପଵୀତ-ମ୍ବଲମସ୍ତୁ ତେଜଃ ॥

9। ଜୀର୍ଣ ଯଜ୍ଞୋପଵୀତ ଵିସର୍ଜନ

ଶ୍ଲୋ॥ ଉପଵୀତ-ଞ୍ଛିନ୍ନତନ୍ତୁ-ଞ୍ଜୀର୍ଣ-ଙ୍କଶ୍ମଲଦୂଷିତଂ

ଵିସୃଜାମି ଯଶୋ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚୋ ଦୀର୍ଘାଯୁରସ୍ତୁ ମେ ॥

ଓଁ ଶାନ୍ତି ଶାନ୍ତି ଶାନ୍ତିଃ

ଚତୁସ୍ସାଗର ପର୍ଯନ୍ତ-ଙ୍ଗୋ ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯ-ଶ୍ଶୁଭ-ମ୍ଭଵତୁ ।

---------- ପ୍ରଵରାନ୍ଵିତ --------- ଗୋତ୍ରୋତ୍ପନ୍ନ --------- ଶର୍ମ --------- ଅହ-ମ୍ଭୋ ଅଭିଵାଦଯେ ।

ସମର୍ପଣ

ଯସ୍ଯ ସ୍ମୃତ୍ଯା ଚ ନାମୋକ୍ତ୍ଯା ତପସ୍ସନ୍ଧ୍ଯା କ୍ରିଯାଦିଷୁ

ନ୍ଯୂନଂ ସମ୍ପୂର୍ଣତାଂ-ଯାଁତି ସଦ୍ଯୋ ଵନ୍ଦେ ତମଚ୍ଯୁତମ୍ ।

ମନ୍ତ୍ରହୀନ-ଙ୍କ୍ରିଯାହୀନ-ମ୍ଭକ୍ତିହୀନଂ ରମାପତେ

ଯତ୍କୃତ-ନ୍ତୁ ମଯା ଦେଵ ପରିପୂର୍ଣ-ନ୍ତଦସ୍ତୁ ମେ ॥

ଅନେନ ଯଜ୍ଞୋପଵୀତ ଧାରଣେନ, ଶ୍ରୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାଯଣ ପ୍ରେରଣାଯ, ଶ୍ରୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାଯଣ ପ୍ରୀଯନ୍ତାଂ-ଵଁରଦୋ ଭଵତୁ ।

ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣାର୍ପଣମସ୍ତୁ ॥

କାଯେନ ଵାଚା ମନସେନ୍ଦ୍ରିଯୈର୍ଵା ବୁଦ୍ଧ୍ଯା‌உତ୍ମନା ଵା ପ୍ରକୃତେ ସ୍ସ୍ଵଭାଵାତ୍ ।

କରୋମି ଯଦ୍ଯତ୍ସକଲ-ମ୍ପରସ୍ମୈ ଶ୍ରୀମନ୍ନାରାଯଣାଯେତି ସମର୍ପଯାମି ॥