Sumati Satakam
Sumati Satakam
sumatI zatakam
zloka 1
zrI rAmuni dayacetanu
nArUDhiga sakala janulu naurA yanagA
dhArAlamaina nItulu
norUraga javulu puTTa nuDivèda sumatI || 1 ||
akkaraku rAni cuTTamu,
mròkkina varamIni velpu, mòharamuna dA
nèkkina bArani gurramu
grakkuna viDavaGgavalayu gadarA sumatI || 2 ||
aDigina jItambiyyani
miDimelapu dòranu gòlci miDukuTa kaNTèn
vaDigala yèddula gaTTuka
maDi dunnuku bratuka vaccu mahilo sumatI || 3 ||
aDiyAsa kòluvu gòluvaku,
guDi maNiyamu seyaboku, kujanula toDan
viDuvaka kUrimi seyaku,
maDavini doDarakòNTi narugaku sumatI || 4 ||
adharamu gadaliyu, gadalaka
madhuramulagu bhASa luDugi mauna vratuDau
adhikAra roga pUrita
badhirAndhaka zavamu jUDa bApamu sumatI || 5 ||
appu kòni ceyu vibhavamu,
muppuna bRAyampuTAlu, mUrkhuni tapamun,
dapparayani nRpu rAjyamu
dèpparamai mIda gIDu dèccura sumatI || 6 ||
appiccuvADu, vaidyuDu
nèppuDu nèDatègaka pAru nerunu, dvijuDun
jòppaDina yUra nuNDumu
còppaDakunnaTTi yUru còrakumu sumatI || 7 ||
alluni maJcitanambu,
gòllani sAhitya vidya, komali nijamun,
bòlluna daJcina biyyamu,
dèllani kAkulunu levu tèliyumu sumatI || 8 ||
Akònna kUDè yamRtamu,
tAkòJcaka niccuvAGDè dAta dharitrin,
sokorcuvADè manujuDu,
tekuva galavADè vaMza tilakuDu sumatI || 9 ||
Akali yuDugani kaDupunu,
vekaTiyagu laJja paDupu viDuvani bratukun,
brAkònna nUti yudakamu,
mekala pADiyunu rota medini sumatI || 10 ||
iccunade vidya, raNamuna
jòccunade magatanambu, sukavIzvarulun
mèccunade nercu, vaduku
vaccunade kIDu summu vasudhanu sumatI || 11 ||
immuga jaduvani norunu,
nammA yani bilici yanna maDugani norun,
dammula biluvani norunu
gummari manu dravvinaTTi guNTara sumatI || 12 ||
uDumuNDadè nUreNDlunu,
baDiyuNDadè permi bAmu padinUreNDlun,
maDuvuna gòkkèra yuNDadè,
kaDu nila buruSArtha paruDu gAvalè sumatI || 13 ||
uttamaguNamulu nIcuna
kèttèr2aguna galuga nercu; nèyyèDalaM dA
nètticci karagi posina
nittaDi baGgAramagunè yilalo sumatI? || 14 ||
udakamu drAvèDu hayamunu,
madamuna nuppòGgucuNDu mattebhambun,
mòdavu kaDa nunna vRSabhamu,
jaduvani yAnIcu gaDaku janakura sumatI || 15 ||
upakAriki nupakAramu
viparItamu gAdu seya vivarimpaGgA;
napakAriki nupakAramu
nèpamènnaka seyuvADu nerpari sumatI || 16 ||
upamimpa mòdalu tiyyana
kapaTaM bèDanèDanu jèr2aku kai vaDine po
nèpamulu vèdakunu gaDapaTa
gapaTapu durjAti pòndu gadarA sumatI || 17 ||
èppaTi kèyyadi prastuta
mappaTikA mATalADi, yanyula manamul
nòppiJcaka, tA nòvvaka,
tappiJcuka tiruguvADu dhanyuDu sumatI || 18 ||
èppuDu dappulu vèdakèDu
nappuruSuni gòlvagUDa dadi yèTlannan
sarpambu paDaga nIDanu
gappa vasiJcina vidhambu gadarA sumatI || 19 ||
èppuDu sampada kaligina
nappuDu bandhuvulu vattu radi yèTlannan
tèppaluga jèr2uvu niNDina
gappalu padivelu ceru gadarA sumatI || 20 ||
er2akumI kasugAyalu,
dUr2akumI bandhujanula doSamu summI,
pAr2akumI raNamanduna,
mIr2akumI guruvu nAjJa medini sumatI || 21 ||
òka yUriki nòka karaNamu,
nòka tIrpariyaina gAka, nògi dar2ucainan,
gakavikalu gAka yuNDunè
sakalambunu gòTTuvaDaka sahajamu sumatI || 22 ||
òru nAtma dalacu sati viDu,
mar2umATalu paluku satula mannimpakumI,
vèr2a pèr2ugani bhaTunelaku,
tar2acuga sati gavaya boku, tagadura sumatI || 23 ||
òllani sati nòllani pati,
nòllani cèlikAni viDuva nòllani vADe
gòllaNDu, kAka dharalo
gòllaNDunu gòllaDaunè guNamuna sumatI || 24 ||
oDala baNDlunu vaccunu,
oDalu nAbaNDlamIda nòppuga vaccun,
oDalu baNDlunu valane
vADambaDu galimi lemi vasudhanu sumatI || 25 ||
kaDu balavantuDainanu
buDamini brAyampuTAli buTTina yiNTan
daDavuNDa niccèneniyu
baDupuga naGgaDiki dAnè bampuTa sumatI || 26 ||
kanakapu siMhAsanamuna
zunakamu gUrcuNDabèTTi zubha lagnamunaM
dònaraga baTTamu gaTTina
vènukaTi guNamela mAnu vinarA sumatI || 27 ||
kappaku nòragAlainanu,
sarpamunaku rogamaina, sati tuluvainan,
muppuna daridruDainanu,
tappadu mar2i duHkha maguTa tathyamu sumatI || 28 ||
kamalamulu nITa bAsina
kamalAptuni razmi soki kamalina bhaGgin
tama tama nèlavulu dappina
tama mitrulu zatrulauTa tathyamu sumatI || 29 ||
karaNamu garaNamu nammina
maraNAntaka maunu gAni manaleDu sumI,
karaNamu dana sari karaNamu
mar2i nammaka marma mIka manavalè sumatI || 30 ||
karaNamula nanusarimpaka
virasambuna dinna tiNDi vikaTiJcu jumI
yirusuna kandèna bèTTaka
paramezvaru baNDi yaina bAradu sumatI || 31 ||
karaNamu sAdaiyunnanu,
gari mada muDiginanu, bAmu gar2avaka yunnan,
dhara delu mITakunnanu,
gara maruduga lèkka gònaru gadarA sumatI || 32 ||
kasugAya gar2aci cUcina
masalaka pasa yògaru rAka madhurambagunA,
pasa galugu yuvatuluNDaga
pasi bAlala bònduvADu pazuvura sumatI || 33 ||
kavi kAni vAni vrAtayu,
navarasa bhAvamulu leni nAtula valapun,
davili canu pandi neyani
vividhAyudha kauzalambu vRdharA sumatI || 34 ||
kAdu sumI dussaGgati,
podusumI "kIrti" kAnta pòndina pidapan,
vAdu sumI yappiccuTa,
ledu sumI satula valapu lezamu sumatI || 35 ||
kAmukuDu danisi viDicina
komali baraviTuDu gavaya goruTa yèllan
bremamuna jèr2aku pippiki
cImalu vèsa mUginaTlu siddhamu sumatI || 36 ||
kAraNamu leni nagavunu,
beraNamu leni lema, pRthivI sthalilo
bUraNamu leni bUrèyu,
vIraNamu leni pèNDli vRdharA sumatI || 37 ||
kulakAnta toDa nèppuDu
galahimpaku, vaTTi tappu ghaTiyimpakumI,
kalakaNThi kaNTa kannI
ròlikina siri yiNTa nuNDa nòlladu sumatI || 38 ||
kUrimi gala dinamulalo
neramu lènnaDunu galuga neravu mar2i yA
kUrimi virasambainanu
neramule tocu cuNDu nikkamu sumatI || 39 ||
kòJcèpu naru saGgatice
naJcitamuga gIDu vaccu nadi yèTlannan
giJcittu nalli kuTTina
maJcamunaku jeTu vaccu mahilo sumatI || 40 ||
kòkkokamèlla jadivina,
cakkanivADaina, rAja candruNDainan,
mikkili ròkkamu liyyaka,
cikkadurA vArakAnta siddhamu sumatI || 41 ||
kòr2a gAni kòDuku buTTina
kòr2a gAmiyè kAdu, taNDri guNamula jèr2acun
cèr2aku tuda vènnu buTTina
jèr2akuna tIpèlla jèr2acu siddhamu sumatI || 42 ||
komali vizvAsambunu,
bAmulato jèlimi, yanya bhAmala valapun,
vemula tiyyadanambunu,
bhUmIzula nammikalunu bòGkura sumatI || 43 ||
gaDana gala magani jUcina
naDugaDuguna maDugu liDudu rativalu damalo,
gaDa nuDugu magani jUcina
naDa pInugu vaccè naJcu naguduru sumatI || 44 ||
cintimpaku kaDacina pani,
kintulu valaturani namma kèntayu madilo,
nantaHpura kAntalato
mantanamula mAnu midiyè matamura sumatI || 45 ||
cImalu pèTTina puTTalu
pAmula kiravainayaTlu pAmaruDu dagan
hemambu gUDa bèTTina
bhUmIzula pAla jeru bhuvilo sumatI || 46 ||
cuTTamulu gAni vAralu
cuTTamulamu nIkaTaJcu sòmpu dalirpan
nèTTukòni yAzrayinturu
gaTTiga dravyambu galuga gadarA sumatI || 47 ||
cetulaku dòDavu dAnamu,
bhUtalanAthulaku dòDavu bòGkami dharalo,
nItiyè tòDavèvvAriki,
nAtiki mAnambu tòDavu nayamuga sumatI || 48 ||
taDa vorvaka, yòDa lorvaka,
kaDu vegaM baDici paDina gAryaM bagune,
taDa vorcina, nòDa lorcina,
jèDipoyina kAryamèlla jekur2u sumatI || 49 ||
tana kopamè tana zatruvu,
tana zAntamè tanaku rakSa, daya cuTTambau
tana santoSamè svargamu,
tana duHkhamè naraka maNDru tathyamu sumatI || 50 ||
tana yUri tapasi tapamunu,
tana putruni vidya pèmpu, dana sati rUpun,
dana pèraTi cèTTu mandunu,
manasuna varNimparèTTi manujulu sumatI || 51 ||
tana kalimi yindra bhogamu,
tana lemiyè svargaloka dAridryambun,
dana cAvu jala pralayamu,
tanu valacina yadiyè rambha tathyamu sumatI || 52 ||
tana vAru leni coTanu,
janamiJcuka leni coTa, jagaDamu coTan,
anumAnamaina coTanu,
manujunakunu niluva dagadu mahilo sumatI || 53 ||
tamalamu veyani norunu,
vimatulato cèlimi cesi vètabaDu tèlivin,
gamalamulu leni kòlakunu,
himadhAmuDu leni rAtri hInamu sumatI || 54 ||
talanuNDu viSamu phaNikini,
vèlayaGgA doka nuNDu vRzcikamunakun,
tala toka yanaka yuNDunu
khalunaku niluvèlla viSamu gadarA sumatI || 55 ||
talapòDugu dhanamu posina
vèlayAliki nijamu ledu vivarimpaGgA
dala daDivi bAsa jesina
vèlayAlini nammarAdu vinarA sumatI || 56 ||
tala mAsina, nòlu mAsina,
valuvalu mAsinanu brANa vallabhunainan
gulakAntalaina roturu
tilakimpaga bhUmilona diramuga sumatI || 57 ||
tAnu bhujimpani yarthamu
mAnava pati jeru gònta mar2i bhUgatamau
gAnala nIgalu gUrcina
teniya yòru jerunaTlu tiramuga sumatI || 58 ||
daggar2a kòNDèmu sèppèDu
prèggaDa palukulaku rAju priyuDai mar2i dA
nèggu braja kAcariJcuTa
bòggulakai kalpataruvu bòDucuTa sumatI || 59 ||
dhanapati sakhuDai yuNDina
nènayaGgA zivuDu bhikSamèttaga valasèn,
dana vAri kènta galigina
dana bhAgyamè tanaku gAka tathyamu sumatI || 60 ||
dhIrulaku jeyu meladi
sArambagu nArikela salilamu bhaGgin
gauravamunu mar2i mIdaTa
bhUri sukhAvahamu nagunu bhuvilo sumatI || 61 ||
naDuvakumI tèruvòkkaTa,
guDuvakumI zatru niNTa gUrimi toDan,
muDuvakumI paradhanamula,
nuDuvakumI yòrula manasu nòvvaga sumatI || 62 ||
nammaku suGkari, jUdari,
nammaku mògasAla vAni, naTu vèlayAlin,
nammaku maGgaDi vAnini,
nammaku mI vAma hastu navanini sumatI || 63 ||
nayamuna bAluM drAvaru,
bhayamunanu viSammunaina bhakSinturugA,
nayamènta doSakAriyò,
bhayame jUpaGga valayu bAguga sumatI || 64 ||
narapatulu mer2a dappina,
diramòppaga vidhava yiNTa dIrpari yainan,
garaNamu vaidikuDainanu,
maraNAntaka maunugAni mAnadu sumatI || 65 ||
navarasa bhAvAlaGkRta
kavitA goSTiyunu, madhura gAnambunu dA
naviveki kènta jèppina
jèviTiki zaGkhUdinaTlu siddhamu sumatI || 66 ||
navvakumI sabha lopala,
navvakumI talli, daNDri, nAthula toDan,
navvakumI parasatito,
navvakumI vipravarula nayamidi sumatI || 67 ||
nIre prANAdhAramu
nore rasabharitamaina nuDuvula kèllan
nAriyè narulaku ratnamu
cIrayè zRGgAramaNDru siddhamu sumatI || 68 ||
pagavala dèvvari toDanu,
vagavaGgA valadu lemi vaccina pidapan,
dèga nADa valadu sabhalanu
maguvaku manasiyya valadu mahilo sumatI || 69 ||
patikaDaku, dannu gUrina
satikaDakunu, velpu kaDaku, sadguru kaDakun,
sutukaDaku rittacetula
matimantulu canaru nIti mArgamu sumatI || 70 ||
paniceyunèDala dAsiyu,
nanubhavamuna rambha, mantri yAlocanalan,
danabhukti yèDala dalliyu,
nan dana kulakAnta yuNDu nagurA sumatI || 71 ||
paranArI sodaruDai,
paradhanamula kAsapaDaka, parulaku hituDai,
parulu danu bògaDa nègaDaka,
paru laligina naluga nataDu paramuDu sumatI || 72 ||
parasati kUTami goraku,
paradhanamula kAsapaDaku, barunèJcakumI,
sarigAni goSTi seyaku,
siricèDi cuTTambu kaDaku jeraku sumatI || 73 ||
parasatula goSThi nuNDina
puruSuDu gAGgeyuDaina bhuvi ninda paDun,
barasati suzIlayainanu
barusaGgati nunna ninda pAlagu sumatI || 74 ||
parulaku niSTamu sèppaku,
pòrugiNDlaku banulu leka povaku mèpuDun,
baru gadisina sati gavayaku,
mèr2igiyu birusaina hayamu lèkkaku sumatI || 75 ||
parvamula satula gavayaku,
murvIzvaru karuNa nammi yubbaku madilo,
garvimpa nAli bèmpaku,
nirvahaNamu leni coTa niluvaku sumatI || 76 ||
palu domi seyu viDiyamu,
talagaDigina nATi nidra, taruNulayèDalan
bòla yaluka nATi kUTami
vèla yintani cèpparAdu vinarA sumatI || 77 ||
pATèr2ugani pati kòluvunu,
gUTambuna kèr2ukapaDani komali ratiyun,
beTètta jeyu cèlimiyu,
neTiki nèdurIdinaTTu lènnaga sumatI || 78 ||
pAlanu galasina jalamunu
pAla vidhambunanè yuNDu barikimpaGgA
pAla cavi jèr2acu gAvuna
pAlasuDagu vAni pòndu valadura sumatI || 79 ||
pAlasunakaina yApada
jAlimbaDi tIrpa dagadu sarvajJunakun
telagni baDaga baTTina
melèr2ugunè mITu gAka medini sumatI || 80 ||
piluvani panulaku bovuTa,
galayani sati gatiyu, rAju gAnani kòluvuM,
biluvani peraNTambunu,
valuvani cèlimiyunu jeya valadura sumatI || 81 ||
putrotsAhamu taNDriki
putruDu janmiJcinapuDè puTTadu, janulA
putruni kanugòni bògaDaga
putrotsAhambu nADu pòndura sumatI || 82 ||
purikini prANamu gomaTi,
varikini prANambu nIru vasumati lonan,
garikini prANamu tòNDamu,
sirikini prANambu maguva siddhamu sumatI || 83 ||
puli pAlu dècci yiccina,
nalavaDagA guNDè gosi yar2ace niDinan,
dalapòDugu dhanamu bosina,
vèlayAliki gUrmi ledu vinarA sumatI || 84 ||
pèTTina dinamula lopala
naTTaDavulanaina vaccu nAnArthamulun,
bèTTani dinamula ganakapu
gaTTèkkina nemi ledu gadarA sumatI || 85 ||
pòruguna bagavADuNDina,
niravòndaka vrAtakADè yelika yainan,
dhara gApu kòNDèmADina,
garaNAlaku braduku ledu gadarA sumatI || 86 ||
baGgAru kuduva bèTTaku,
saGgaramuna bAr2ipoku sarasuDavaite,
naGgaDi vèccamu vADaku,
vèGgalito jèlimi valadu vinarA sumatI || 87 ||
balavantuDa nAkemani
paluvurato nigrahiJci palukuTa melA,
balavanta maina sarpamu
cali cImala ceta jikki cAvadè sumatI || 88 ||
madinòkani valaci yuNDaga
madicèDi yòka krUra viTuDu mAnaka tirugun
badi ciluka pilli paTTina
jaduvunè yApaJjaramuna jagatini sumatI || 89 ||
maNDala pati samukhambuna
mèNDaina pradhAni leka mèlaguTa yèllan
gòNDanta madapu Tenugu
tòNDamu lekuNDinaTlu docura sumatI || 90 ||
mantrigalavAni rAjyamu
tantramu sèDakuNDa nilucu dar2acuga dharalo
mantri vihInuni rAjyamu
jantrapu gIlUDinaTlu jarugadu sumatI || 91 ||
mATaku brANamu satyamu,
koTaku brANambu subhaTa koTi, dharitrin
boTiki brANamu mAnamu,
cITiki brANambu vrAlu siddhamu sumatI || 92 ||
mAnadhanu DAtmadhRti cèDi
hInuNDagu vAni nAzrayiJcuTa yèllan
mAnèDu jalamula lopala
nenugu mèyi dAcinaTTu lèr2ugumu sumatI || 93 ||
melèJcani mAlinyuni,
mAlanu, mògasAlèvAni, maGgali hitugA
nelina narapati rAjyamu
nela galasi povugAni nègaDadu sumatI || 94 ||
rApòmmani piluvani yA
bhUpAluni gòlva bhukti muktulu galave
dIpambu leni yiNTanu
jepuna kIllADinaTlu siddhamu sumatI || 95 ||
rUpiJci paliki bòGkaku,
prApagu cuTTambu nèggu palukaku madilo,
gopiJcu rAju gòlvaku,
pApapu dezambu sòr2aku padilamu sumatI || 96 ||
lAvigalavAni kaNTènu
bhAvimpaga nItiparuDu balavantuNDau
grAnambanta gajambunu
mAvaTivADèkkinaTlu mahilo sumatI || 97 ||
var2adaina cenu dunnaku,
kar2avainanu bandhujanula kaDa kegakumI,
parulaku marmamu cèppaku,
pirikiki dalavAyi tanamu pèTTaku sumatI || 98 ||
varipaNTa leni yUrunu,
dòra yuNDani yUru, toDu dòrakani tèruvun,
dharanu pati leni gRhamunu
narayaGgA rudrabhUmi yanadagu sumatI || 99 ||
vinadagu nèvvaru jèppina
vininantanè vega paDaka vivarimpa dagun
kani kalla nijamu dèlisina
manujuDè po nIti paruDu mahilo sumatI || 100 ||
vIDèmu seyani norunu,
jeDèla yadharAmRtambu seyani norun,
pADaGgarAni norunu
bUDida kiravaina pADu bòndara sumatI || 101 ||
vèlayAli valana gUrimi
galagadu, mar2i galigèneni kaDater2adugA,
baluvuru naDacèDu tèruvuna
mòlavadu puvu, mòlicèneni pòdaladu sumatI || 102 ||
vèlayAlu ceyu bAsalu,
vèlayaga mògasAla bòndu vèlamala cèlimin,
galalona ganna kalimiyu
vilasitamuga nammarAdu vinarA sumatI || 103 ||
vesarapu jAti gAnI,
vIsamu dA jeyanaTTi vIriDi gAnI,
dAsi kòDukaina gAnI,
kAsulu gala vADè rAju gadarA sumatI || 104 ||
zubhamula pòndani caduvunu,
nabhinayamuga rAgarasamu nandani pATal,
gubha gubhalu leni kUTami,
sabha mèccani mATalèlla jappana sumatI || 105 ||
sarasamu virasamu kòr2ake,
paripUrNa sukhambu ladhika bAdhala kòr2ake,
pèruguTa viruguTa kòr2ake,
dhara tagguTa hèccu kòr2akè tathyamu sumatI || 106 ||
siri tA vaccina vaccunu
salalitamuga nArikela salilamu bhaGgin,
siri tA boyina bovunu
kari mriGgina vèlaga paNDu karaNini sumatI || 107 ||
strIla yèDa vAdulADaku,
bAlurato jèlimicesi bhASimpakumI,
melaina guNamu viDuvaku,
melina pati ninda seya kènnaDu sumatI || 108 ||
