శ్రీమద్భగవద్గీతా మూలమ్ - చతుర్థోఽధ్యాయః

శ్రీమద్భగవద్గీతా మూలమ్ - చతుర్థోఽధ్యాయః

శ్లోక 1

ఓం శ్రీ పరమాత్మనే నమః

అథ చతుర్థోఽధ్యాయః ।

జ్ఞానయోగః

శ్రీభగవానువాచ

ఇమం వివస్వతే యోగం ప్రోక్తవానహమవ్యయమ్ ।

వివస్వాన్మనవే ప్రాహ మనురిక్ష్వాకవేఽబ్రవీత్

శ్లోక 2

ఏవం పరమ్పరాప్రాప్తమిమం రాజర్షయో విదుః ।

స కాలేనేహ మహతా యోగో నష్టః పరన్తప

॥ 1 ॥

శ్లోక 3

స ఏవాయం మయా తేఽద్య యోగః ప్రోక్తః పురాతనః ।

భక్తోఽసి మే సఖా చేతి రహస్యం హ్యేతదుత్తమమ్

॥ 2 ॥

శ్లోక 4

అర్జున ఉవాచ

అపరం భవతో జన్మ పరం జన్మ వివస్వతః ।

కథమేతద్విజానీయాం త్వమాదౌ ప్రోక్తవానితి

॥ 3 ॥

శ్లోక 5

శ్రీభగవానువాచ

బహూని మే వ్యతీతాని జన్మాని తవ చార్జున ।

తాన్యహం వేద సర్వాణి న త్వం వేత్థ పరన్తప

॥ 4 ॥

శ్లోక 6

అజోఽపి సన్నవ్యయాత్మా భూతానామీశ్వరోఽపి సన్ ।

ప్రకృతిం స్వామధిష్ఠాయ సమ్భవామ్యాత్మమాయయా

॥ 5 ॥

శ్లోక 7

యదా యదా హి ధర్మస్య గ్లానిర్భవతి భారత ।

అభ్యుత్థానమధర్మస్య తదాత్మానం సృజామ్యహమ్

॥ 6 ॥

శ్లోక 8

పరిత్రాణాయ సాధూనాం వినాశాయ చ దుష్కృతామ్ ।

ధర్మసంస్థాపనార్థాయ సమ్భవామి యుగే యుగే

॥ 7 ॥

శ్లోక 9

జన్మ కర్మ చ మే దివ్యమేవం యో వేత్తి తత్త్వతః ।

త్యక్త్వా దేహం పునర్జన్మ నైతి మామేతి సోఽర్జున

॥ 8 ॥

శ్లోక 10

వీతరాగభయక్రోధా మన్మయా మాముపాశ్రితాః ।

బహవో జ్ఞానతపసా పూతా మద్భావమాగతాః

॥ 9 ॥

శ్లోక 11

యే యథా మాం ప్రపద్యన్తే తాంస్తథైవ భజామ్యహమ్ ।

మమ వర్త్మానువర్తన్తే మనుష్యాః పార్థ సర్వశః

॥ 10 ॥

శ్లోక 12

కాఙ్క్షన్తః కర్మణాం సిద్ధిం యజన్త ఇహ దేవతాః ।

క్షిప్రం హి మానుషే లోకే సిద్ధిర్భవతి కర్మజా

॥ 11 ॥

శ్లోక 13

చాతుర్వర్ణ్యం మయా సృష్టం గుణకర్మవిభాగశః ।

తస్య కర్తారమపి మాం విద్ధ్యకర్తారమవ్యయమ్

॥ 12 ॥

శ్లోక 14

న మాం కర్మాణి లిమ్పన్తి న మే కర్మఫలే స్పృహా ।

ఇతి మాం యోఽభిజానాతి కర్మభిర్న స బధ్యతే

॥ 13 ॥

శ్లోక 15

ఏవం జ్ఞాత్వా కృతం కర్మ పూర్వైరపి ముముక్షుభిః ।

కురు కర్మైవ తస్మాత్త్వం పూర్వైః పూర్వతరం కృతమ్

॥ 14 ॥

శ్లోక 16

కిం కర్మ కిమకర్మేతి కవయోఽప్యత్ర మోహితాః ।

తత్తే కర్మ ప్రవక్ష్యామి యజ్జ్ఞాత్వా మోక్ష్యసేఽశుభాత్

॥ 15 ॥

శ్లోక 17

కర్మణో హ్యపి బోద్ధవ్యం బోద్ధవ్యం చ వికర్మణః ।

అకర్మణశ్చ బోద్ధవ్యం గహనా కర్మణో గతిః

॥ 16 ॥

శ్లోక 18

కర్మణ్యకర్మ యః పశ్యేదకర్మణి చ కర్మ యః ।

స బుద్ధిమాన్మనుష్యేషు స యుక్తః కృత్స్నకర్మకృత్

॥ 17 ॥

శ్లోక 19

యస్య సర్వే సమారమ్భాః కామసఙ్కల్పవర్జితాః ।

జ్ఞానాగ్నిదగ్ధకర్మాణం తమాహుః పణ్డితం బుధాః

॥ 18 ॥

శ్లోక 20

త్యక్త్వా కర్మఫలాసఙ్గం నిత్యతృప్తో నిరాశ్రయః ।

కర్మణ్యభిప్రవృత్తోఽపి నైవ కిఞ్చిత్కరోతి సః

॥ 19 ॥

శ్లోక 21

నిరాశీర్యతచిత్తాత్మా త్యక్తసర్వపరిగ్రహః ।

శారీరం కేవలం కర్మ కుర్వన్నాప్నోతి కిల్బిషమ్

॥ 20 ॥

శ్లోక 22

యదృచ్ఛాలాభసన్తుష్టో ద్వన్ద్వాతీతో విమత్సరః ।

సమః సిద్ధావసిద్ధౌ చ కృత్వాపి న నిబధ్యతే

॥ 21 ॥

శ్లోక 23

గతసఙ్గస్య ముక్తస్య జ్ఞానావస్థితచేతసః ।

యజ్ఞాయాచరతః కర్మ సమగ్రం ప్రవిలీయతే

॥ 22 ॥

శ్లోక 24

బ్రహ్మార్పణం బ్రహ్మ హవిర్బ్రహ్మాగ్నౌ బ్రహ్మణా హుతమ్ ।

బ్రహ్మైవ తేన గన్తవ్యం బ్రహ్మకర్మసమాధినా

॥ 23 ॥

శ్లోక 25

దైవమేవాపరే యజ్ఞం యోగినః పర్యుపాసతే ।

బ్రహ్మాగ్నావపరే యజ్ఞం యజ్ఞేనైవోపజుహ్వతి

॥ 24 ॥

శ్లోక 26

శ్రోత్రాదీనీన్ద్రియాణ్యన్యే సంయమాగ్నిషు జుహ్వతి ।

శబ్దాదీన్విషయానన్య ఇన్ద్రియాగ్నిషు జుహ్వతి

॥ 25 ॥

శ్లోక 27

సర్వాణీన్ద్రియకర్మాణి ప్రాణకర్మాణి చాపరే ।

ఆత్మసంయమయోగాగ్నౌ జుహ్వతి జ్ఞానదీపితే

॥ 26 ॥

శ్లోక 28

ద్రవ్యయజ్ఞాస్తపోయజ్ఞా యోగయజ్ఞాస్తథాపరే ।

స్వాధ్యాయజ్ఞానయజ్ఞాశ్చ యతయః సంశితవ్రతాః

॥ 27 ॥

శ్లోక 29

అపానే జుహ్వతి ప్రాణం ప్రాణేఽపానం తథాపరే ।

ప్రాణాపానగతీ రుద్ధ్వా ప్రాణాయామపరాయణాః

॥ 28 ॥

శ్లోక 30

అపరే నియతాహారాః ప్రాణాన్ప్రాణేషు జుహ్వతి ।

సర్వేఽప్యేతే యజ్ఞవిదో యజ్ఞక్షపితకల్మషాః

॥ 29 ॥

శ్లోక 31

యజ్ఞశిష్టామృతభుజో యాన్తి బ్రహ్మ సనాతనమ్ ।

నాయం లోకోఽస్త్యయజ్ఞస్య కుతోఽన్యః కురుసత్తమ

॥ 30 ॥

శ్లోక 32

ఏవం బహువిధా యజ్ఞా వితతా బ్రహ్మణో ముఖే ।

కర్మజాన్విద్ధి తాన్సర్వానేవం జ్ఞాత్వా విమోక్ష్యసే

॥ 31 ॥

శ్లోక 33

శ్రేయాన్ద్రవ్యమయాద్యజ్ఞాజ్జ్ఞానయజ్ఞః పరన్తప ।

సర్వం కర్మాఖిలం పార్థ జ్ఞానే పరిసమాప్యతే

॥ 32 ॥

శ్లోక 34

తద్విద్ధి ప్రణిపాతేన పరిప్రశ్నేన సేవయా ।

ఉపదేక్ష్యన్తి తే జ్ఞానం జ్ఞానినస్తత్త్వదర్శినః

॥ 33 ॥

శ్లోక 35

యజ్జ్ఞాత్వా న పునర్మోహమేవం యాస్యసి పాణ్డవ ।

యేన భూతాన్యశేషేణ ద్రక్ష్యస్యాత్మన్యథో మయి

॥ 34 ॥

శ్లోక 36

అపి చేదసి పాపేభ్యః సర్వేభ్యః పాపకృత్తమః ।

సర్వం జ్ఞానప్లవేనైవ వృజినం సన్తరిష్యసి

॥ 35 ॥

శ్లోక 37

యథైధాంసి సమిద్ధోఽగ్నిర్భస్మసాత్కురుతేఽర్జున ।

జ్ఞానాగ్నిః సర్వకర్మాణి భస్మసాత్కురుతే తథా

॥ 36 ॥

శ్లోక 38

న హి జ్ఞానేన సదృశం పవిత్రమిహ విద్యతే ।

తత్స్వయం యోగసంసిద్ధః కాలేనాత్మని విన్దతి

॥ 37 ॥

శ్లోక 39

శ్రద్ధావాఁల్లభతే జ్ఞానం తత్పరః సంయతేన్ద్రియః ।

జ్ఞానం లబ్ధ్వా పరాం శాన్తిమచిరేణాధిగచ్ఛతి

॥ 38 ॥

శ్లోక 40

అజ్ఞశ్చాశ్రద్దధానశ్చ సంశయాత్మా వినశ్యతి ।

నాయం లోకోఽస్తి న పరో న సుఖం సంశయాత్మనః

॥ 39 ॥

శ్లోక 41

యోగసన్న్యస్తకర్మాణం జ్ఞానసఞ్ఛిన్నసంశయమ్ ।

ఆత్మవన్తం న కర్మాణి నిబధ్నన్తి ధనఞ్జయ

॥ 40 ॥

శ్లోక 42

తస్మాదజ్ఞానసమ్భూతం హృత్స్థం జ్ఞానాసినాత్మనః ।

ఛిత్త్వైనం సంశయం యోగమాతిష్ఠోత్తిష్ఠ భారత

॥ 41 ॥

శ్లోక 43

ఓం తత్సదితి శ్రీమద్భగవద్గీతాసూపనిషత్సు బ్రహ్మవిద్యాయాం యోగశాస్త్రే

శ్రీకృష్ణార్జునసంవాదే జ్ఞానకర్మసన్న్యాసయోగో నామ చతుర్థోఽధ్యాయః

॥ 42 ॥

శ్లోక 44