Purusha Suktam

පුරුෂ සූක්තම්

ශ්ලොක 1

ඕ-න්තච්ඡං॒-යෝँරාවෘ॑ණීමහේ . ගා॒තුං-යँ॒ජ්ඤාය॑ . ගා॒තුං-යँ॒ජ්ඤප॑තයේ . දෛවී᳚ ස්ව॒ස්තිර॑ස්තු නඃ . ස්ව॒ස්තිර්මානු॑ෂේභ්යඃ . ඌ॒ර්ධ්ව-ඤ්ජි॑ගාතු භේෂ॒ජම් . ශ-න්නෝ॑ අස්තු ද්වි॒පදේ᳚ . ශ-ඤ්චතු॑ෂ්පදේ .

ඕං ශාන්ති॒-ශ්ශාන්ති॒-ශ්ශාන්තිඃ॑ ..

ස॒හස්ර॑ශීර්​ෂා॒ පුරු॑ෂඃ . ස॒හ॒ස්රා॒ක්ෂ-ස්ස॒හස්ර॑පාත් .

ස භූමිං॑-විँ॒ශ්වතෝ॑ වෘ॒ත්වා . අත්ය॑තිෂ්ඨද්දශාඞ්ගු॒ලම් ..

පුරු॑ෂ ඒ॒වේදග්ං සර්වම්᳚ . යද්භූ॒තං-යँච්ච॒ භව්යම්᳚ .

උ॒තාමෘ॑ත॒ත්ව ස්යේශා॑නඃ . යදන්නේ॑නාති॒රෝහ॑ති ..

ඒ॒තාවා॑නස්ය මහි॒මා . අතෝ॒ ජ්යායාග්॑ශ්ච॒ පූරු॑ෂඃ .

පාදෝ᳚-(අ)ස්ය॒ විශ්වා॑ භූ॒තානි॑ . ත්රි॒පාද॑ස්යා॒මෘත॑-න්දි॒වි ..

ත්රි॒පාදූ॒ර්ධ්ව උදෛ॒ත්පුරු॑ෂඃ . පාදෝ᳚-(අ)ස්යේ॒හා-(අ)(අ)භ॑වා॒ත්පුනඃ॑ .

තතෝ॒ විෂ්ව॒ඞ්​ව්ය॑ක්රාමත් . සා॒ශ॒නා॒න॒ශ॒නේ අ॒භි ..

තස්මා᳚ද්වි॒රාඩ॑ජායත . වි॒රාජෝ॒ අධි॒ පූරු॑ෂඃ .

ස ජා॒තෝ අත්ය॑රිච්යත . ප॒ශ්චාද්භූමි॒මථෝ॑ පු॒රඃ ..

යත්පුරු॑ෂේණ හ॒විෂා᳚ . දේ॒වා ය॒ජ්ඤමත॑න්වත .

ව॒ස॒න්තෝ අ॑ස්යාසී॒දාජ්යම්᳚ . ග්රී॒ෂ්ම ඉ॒ධ්මශ්ශ॒රධ්ධ॒විඃ ..

ස॒ප්තාස්යා॑සන්පරි॒ධයඃ॑ . ත්රි-ස්ස॒ප්ත ස॒මිධඃ॑ කෘ॒තාඃ .

දේ॒වා යද්ය॒ජ්ඤ-න්ත॑න්වා॒නාඃ . අබ॑ධ්න॒න්-පුරු॑ෂ-ම්ප॒ශුම් ..

තං-යँ॒ජ්ඤ-ම්බ॒ර්॒හිෂි॒ ප්රෞක්ෂන්॑ . පුරු॑ෂ-ඤ්ජා॒තම॑ග්ර॒තඃ .

තේන॑ දේ॒වා අය॑ජන්ත . සා॒ධ්යා ඍෂ॑යශ්ච॒ යේ ..

තස්මා᳚ද්ය॒ජ්ඤාථ්ස॑ර්ව॒හුතඃ॑ . සම්භෘ॑ත-ම්පෘෂදා॒ජ්යම් .

ප॒ශූග්-ස්තාග්-ශ්ච॑ක්රේ වාය॒ව්යාන්॑ . ආ॒ර॒ණ්යාන්-ග්රා॒ම්යාශ්ච॒ යේ ..

තස්මා᳚ද්ය॒ජ්ඤාථ්ස॑ර්ව॒හුතඃ॑ . ඍච॒-ස්සාමා॑නි ජජ්ඤිරේ .

ඡන්දාග්ං॑සි ජජ්ඤිරේ॒ තස්මා᳚ත් . යජු॒ස්තස්මා॑දජායත ..

තස්මා॒දශ්වා॑ අජායන්ත . යේ කේ චෝ॑භ॒යාද॑තඃ .

ගාවෝ॑ හ ජජ්ඤිරේ॒ තස්මා᳚ත් . තස්මා᳚ජ්ජා॒තා අ॑ජා॒වයඃ॑ ..

යත්පුරු॑ෂං॒-ව්යँ॑දධුඃ . ක॒ති॒ථා ව්ය॑කල්පයන්න් .

මුඛ॒-ඞ්කිම॑ස්ය॒ කෞ බා॒හූ . කාවූ॒රූ පාදා॑වුච්යේතේ ..

බ්රා॒හ්ම॒ණෝ᳚-(අ)ස්ය॒ මුඛ॑මාසීත් . බා॒හූ රා॑ජ॒න්යඃ॑ කෘ॒තඃ .

ඌ॒රූ තද॑ස්ය॒ යද්වෛශ්යඃ॑ . ප॒ද්භ්යාග්ං ශූ॒ද්රෝ අ॑ජායත ..

ච॒න්ද්රමා॒ මන॑සෝ ජා॒තඃ . චක්ෂෝ॒-ස්සූර්යෝ॑ අජායත .

මුඛා॒දින්ද්ර॑ශ්චා॒ග්නිශ්ච॑ . ප්රා॒ණාද්වා॒යුර॑ජායත ..

නාභ්යා॑ ආසීද॒න්තරි॑ක්ෂම් . ශී॒ර්​ෂ්ණෝ ද්යෞ-ස්සම॑වර්තත .

ප॒ද්භ්යා-ම්භූමි॒ර්දිශ॒-ශ්ශ්රෝත්රා᳚ත් . තථා॑ ලෝ॒කාග්ං අ॑කල්පයන්න් ..

වේදා॒හමේ॒ත-ම්පුරු॑ෂ-ම්ම॒හාන්තම්᳚ . ආ॒දි॒ත්යව॑ර්ණ॒-න්තම॑ස॒ස්තු පා॒රේ .

සර්වා॑ණි රූ॒පාණි॑ වි॒චිත්ය॒ ධීරඃ॑ . නාමා॑නි කෘ॒ත්වා-(අ)භි॒වද॒න්॒, යදා-(අ)(අ)ස්තේ᳚ ..

ධා॒තා පු॒රස්තා॒ද්යමු॑දාජ॒හාර॑ . ශ॒ක්රඃ ප්රවි॒ද්වා-න්ප්ර॒දිශ॒ශ්චත॑ස්රඃ .

තමේ॒වං-විँ॒ද්වාන॒මෘත॑ ඉ॒හ භ॑වති . නාන්යඃ පන්ථා॒ අය॑නාය විද්යතේ ..

ය॒ජ්ඤේන॑ ය॒ජ්ඤම॑යජන්ත දේ॒වාඃ . තානි॒ ධර්මා॑ණි ප්රථ॒මාන්යා॑සන්න් .

තේ හ॒ නාක॑-ම්මහි॒මානඃ॑ සචන්තේ . යත්ර॒ පූර්වේ॑ සා॒ධ්යා-ස්සන්ති॑ දේ॒වාඃ ..

අ॒ද්භ්ය-ස්සම්භූ॑තඃ පෘථි॒ව්යෛ රසා᳚ච්ච . වි॒ශ්වක॑ර්මණ॒-ස්සම॑වර්ත॒තාධි॑ .

තස්ය॒ ත්වෂ්ටා॑ වි॒දධ॑ද්රූ॒පමේ॑ති . තත්පුරු॑ෂස්ය॒ විශ්ව॒මාජා॑න॒මග්රේ᳚ ..

වේදා॒හමේ॒ත-ම්පුරු॑ෂ-ම්ම॒හාන්තම්᳚ . ආ॒දි॒ත්යව॑ර්ණ॒-න්තම॑සඃ॒ පර॑ස්තාත් .

තමේ॒වං-විँ॒ද්වාන॒මෘත॑ ඉ॒හ භ॑වති . නාන්යඃ පන්ථා॑ විද්ය॒තේ-(අ)ය॑නාය ..

ප්ර॒ජාප॑තිශ්චරති॒ ගර්භේ॑ අ॒න්තඃ . අ॒ජාය॑මානෝ බහු॒ධා විජා॑යතේ .

තස්ය॒ ධීරාඃ॒ පරි॑ජානන්ති॒ යෝනිම්᳚ . මරී॑චීනා-ම්ප॒දමි॑ච්ඡන්ති වේ॒ධසඃ॑ ..

යෝ දේ॒වේභ්ය॒ ආත॑පති . යෝ දේ॒වානා᳚-ම්පු॒රෝහි॑තඃ .

පූර්වෝ॒ යෝ දේ॒වේභ්යෝ॑ ජා॒තඃ . නමෝ॑ රු॒චාය॒ බ්රාහ්ම॑යේ ..

රුච॑-ම්බ්රා॒හ්ම-ඤ්ජ॒නය॑න්තඃ . දේ॒වා අග්රේ॒ තද॑බ්රුවන්න් .

යස්ත්වෛ॒ව-ම්බ්රා᳚හ්ම॒ණෝ වි॒ද්යාත් . තස්ය॑ දේ॒වා අස॒න් වශේ᳚ ..

හ්රීශ්ච॑ තේ ල॒ක්ෂ්මීශ්ච॒ පත්න්යෞ᳚ . අ॒හෝ॒රා॒ත්රේ පා॒ර්​ශ්වේ .

නක්ෂ॑ත්රාණි රූ॒පම් . අ॒ශ්විනෞ॒ ව්යාත්තම්᳚ .

ඉ॒ෂ්ට-ම්ම॑නිෂාණ . අ॒මු-ම්ම॑නිෂාණ . සර්ව॑-ම්මනිෂාණ ..

තච්ඡං॒-යෝँරාවෘ॑ණීමහේ . ගා॒තුං-යँ॒ජ්ඤාය॑ . ගා॒තුං-යँ॒ජ්ඤප॑තයේ . දෛවී᳚ ස්ව॒ස්තිර॑ස්තු නඃ . ස්ව॒ස්තිර්මානු॑ෂේභ්යඃ . ඌ॒ර්ධ්ව-ඤ්ජි॑ගාතු භේෂ॒ජම් . ශ-න්නෝ॑ අස්තු ද්වි॒පදේ᳚ . ශ-ඤ්චතු॑ෂ්පදේ .

ඕං ශාන්ති॒-ශ්ශාන්ති॒-ශ්ශාන්තිඃ॑ ..