Nakshatra Suktam (Nakshatreshti)
Nakshatra Suktam (Nakshatreshti)
Nakshatra Suktam (Nakshatreshti)
nakṣatra sūktam (nakṣatreṣṭi)
taittirīya brāhmaṇa - aṣṭakaṃ 3, praśnaḥ 1,
taittirīya saṃhitā - kāṇḍa 3, prapāṭhakaḥ 5, anuvākaṃ 1
nakṣatraṃ - kṛttikā, devatā - agniḥ
oṃ a॒gnirnaḥ̭ pātu॒ kṛtti̭kāḥ | nakṣa̭tra-nde॒vami̭ndri॒yam |
i॒damā̭sāṃ-vi~cakṣa॒ṇam | ha॒virā॒sa-ñjṷhotana |
yasya॒ bhānti̭ ra॒śmayo॒ yasya̭ ke॒tavaḥ̭ | yasye॒mā viśvā॒ bhuva̭nāni॒ sarvā᳚ |
sa kṛtti̭kābhi-ra॒bhisaṃ॒va~sā̭naḥ | a॒gnirno̭ de॒vassṷvi॒te da̭dhātu || 1
nakṣatraṃ - rohiṇī, devatā - prajāpatiḥ
pra॒jāpa̭te rohi॒ṇīvḙtu॒ patnī᳚ | vi॒śvarṷ̄pā bṛha॒tī ci॒trabhā̭nuḥ |
sā no̭ ya॒jñasya̭ suvi॒te da̭dhātu | yathā॒ jīvḙma śa॒rada॒ssavī̭rāḥ |
ro॒hi॒ṇī de॒vyuda̭gātpu॒rastā᳚t | viśvā̭ rū॒pāṇi̭ prati॒moda̭mānā |
pra॒jāpa̭tigṃ ha॒viṣā̭ va॒rdhaya̭ntī | pri॒yā de॒vānā॒-mupa̭yātu ya॒jñam || 2
nakṣatraṃ - mṛgaśīrṣaḥ, devatā - somaḥ
somo॒ rājā̭ mṛgaśī॒r॒ṣeṇa॒ āganṋ | śi॒va-nnakṣa̭tra-mpri॒yama̭sya॒ dhāma̭ |
ā॒pyāya̭māno bahu॒dhā janḙṣu | retaḥ̭ pra॒jāṃ-ya~ja̭māne dadhātu |
yatte॒ nakṣa̭tra-mmṛgaśī॒r॒ṣamasti̭ | pri॒yagṃ rā̭ja-npri॒yata̭ma-mpri॒yāṇā᳚m |
tasmai̭ te soma ha॒viṣā̭ vidhema | śanna̭ edhi dvi॒pade॒ śañcatṷṣpade || 3
nakṣatraṃ - ārdrā, devatā - rudraḥ
ā॒rdrayā̭ ru॒draḥ pratha̭mā na eti | śreṣṭho̭ de॒vānā॒-mpati̭raghni॒yānā᳚m |
nakṣa̭tramasya ha॒viṣā̭ vidhema | mā naḥ̭ pra॒jāgṃ rī̭riṣa॒nmota vī॒rān |
he॒tī ru॒drasya॒ pari̭ṇo vṛṇaktu | ā॒rdrā nakṣa̭tra-ñjuṣatāgṃ ha॒virnaḥ̭ |
pra॒mu॒ñcamā̭nau duri॒tāni॒ viśvā᳚ | apā॒ghaśagṃ̭ sannu-datā॒marā̭tim || 4
nakṣatraṃ - punarvasu, devatā - aditiḥ
puna̭rno de॒vyadi̭ti-spṛṇotu | puna̭rvasū naḥ॒ puna॒retāṃ᳚-ya~॒jñam |
puna̭rno de॒vā a॒bhiya̭ntu॒ sarve᳚ | punaḥ̭ punarvo ha॒viṣā̭ yajāmaḥ |
e॒vā na de॒vya-di̭tirana॒rvā | viśva̭sya bha॒rtrī jaga̭taḥ prati॒ṣṭhā |
puna̭rvasū ha॒viṣā̭ va॒rdhaya̭ntī | pri॒ya-nde॒vānā॒-mapyḙtu॒ pāthaḥ̭ || 5
nakṣatraṃ - puṣyaḥ, devatā - bṛhaspatiḥ
bṛha॒spatiḥ̭ pratha॒mañjāya̭mānaḥ | ti॒ṣya̭-nnakṣa̭trama॒bhi samba̭bhūva |
śreṣṭho̭ de॒vānā॒-mpṛta̭nāsu ji॒ṣṇuḥ | di॒śo-'nu॒ sarvā॒ abha̭yanno astu |
ti॒ṣyaḥ̭ pu॒rastā̭du॒ta ma̭dhya॒to naḥ̭ | bṛha॒spati̭rnaḥ॒ pari̭pātu pa॒ścāt |
bādhḙ tā॒ndveṣo॒ abha̭ya-ṅkṛṇutām | su॒vīrya̭sya॒ pata̭yasyāma || 6
nakṣatraṃ -āśreṣam, devatā - sarpāḥ
i॒dagṃ sa॒rpebhyo̭ ha॒vira̭stu॒ juṣṭa᳚m | ā॒śre॒ṣā yeṣā̭manu॒yanti॒ cetaḥ̭ |
ye a॒ntari̭kṣa-mpṛthi॒vīṃ-kṣi॒yanti̭ | tena̭ ssa॒rpāso॒ hava॒māga̭miṣṭhāḥ |
ye ro̭ca॒ne sūrya॒syāpi̭ sa॒rpāḥ | ye diva̭-nde॒vī-manṷsa॒ñcara̭nti |
yeṣā̭māśre॒ṣā a̭nu॒yanti॒ kāma᳚m | tebhya̭-ssa॒rpebhyo॒ madhṷ-majjuhomi || 7
nakṣatraṃ - maghā, devatā - pitaraḥ
upa̭hūtāḥ pi॒taro॒ ye ma॒ghāsṷ | mano̭javasa-ssu॒kṛta̭-ssukṛ॒tyāḥ |
te no॒ nakṣa̭tre॒ hava॒māga̭miṣṭhāḥ | sva॒dhābhi̭rya॒jña-mpraya̭ta-ñjuṣantām |
ye a̭gnida॒gdhā ye-'na̭gni-dagdhāḥ | yḙ-'mullo॒ka-mpi॒taraḥ̭, kṣi॒yanti̭ |
yāgśca̭ vi॒dmayāgṃ ṷ ca॒ na pra̭vi॒dma | ma॒ghāsṷ ya॒jñagṃ sukṛ̭ta-ñjuṣantām || 8
nakṣatraṃ - pūrvaphalgunī, devatā - aryamā
gavā॒-mpatiḥ॒ phalgṷnī-nāmasi॒ tvam | tada̭ryamanvaruṇa mitra॒ cārṷ |
ta-ntvā̭ va॒yagṃ sa̭ni॒tāragṃ̭ sanī॒nām | jī॒vā jīva̭nta॒mupa॒ saṃvi~̭śema |
yene॒mā viśvā॒ bhuva̭nāni॒ sañji̭tā | yasya̭ de॒vā a̭nusaṃ॒ya~nti॒ cetaḥ̭ |
a॒rya॒mā rājā॒-'jara॒stu vi̭ṣmān | phalgṷnīnā-mṛṣa॒bho ro̭ravīti || 9
nakṣatraṃ - uttara phalgunī, devatā - bhagaḥ
śreṣṭho̭ de॒vānā᳚-mbhagavo bhagāsi | tattvā̭ viduḥ॒ phalgṷnī॒-stasya̭ vittāt |
a॒smabhyaṃ̭-kṣa॒trama॒jaragṃ̭ su॒vīrya᳚m | goma॒daśva̭-va॒dupa॒sannṷ-de॒ha |
bhago̭ha dā॒tā bhaga॒ itpra̭dā॒tā | bhago̭ de॒vīḥ phalgṷnī॒-rāvi̭veśa |
bhaga॒syetta-mpra̭sa॒va-ṅga̭mema | yatra̭ de॒vai-ssa̭dha॒māda̭-mmadema || 10
nakṣatraṃ - hastaḥ, devatā - savitā
āyā̭tu de॒va-ssa̭vi॒to pa̭yātu | hi॒ra॒ṇyayḙna su॒vṛtā॒ rathḙna |
vaha॒na॒, hastagṃ̭ su॒bhagaṃ̭-vi~dma॒nāpa̭sam | pra॒yaccha̭nta॒-mpapṷri॒-mpuṇya॒maccha̭ |
hastaḥ॒ praya̭ccha tva॒mṛtaṃ॒-va~sī̭yaḥ | dakṣi̭ṇena॒ prati̭gṛbhṇīma enat |
dā॒tāra̭-ma॒dya sa̭vi॒tā vi̭deya | yo no॒ hastā̭ya prasu॒vāti̭ ya॒jñam || 11
nakṣatraṃ - citrā, devatā - tvaṣṭā
tvaṣṭā॒ nakṣa̭tra-ma॒bhyḙti ci॒trām | su॒bhagṃ sa̭saṃyu~va॒tigṃ roca̭mānām |
ni॒ve॒śaya̭-nna॒mṛtā॒-nmartyāg̭śca | rū॒pāṇi̭ pi॒gṃ॒śa-nbhuva̭nāni॒ viśvā᳚ |
tanna॒stvaṣṭā॒ tadṷ ci॒trā vica̭ṣṭām | tannakṣa̭tra-mbhūri॒dā a̭stu॒ mahya᳚m |
tannaḥ̭ pra॒jāṃ-vī~॒rava̭tīgṃ sanotu | gobhi̭rno॒ aśvai॒-ssama̭naktu ya॒jñam || 12
nakṣatraṃ - svātī, devatā - vāyuḥ
vā॒yu-rnakṣa̭tra-ma॒bhyḙti॒ niṣṭyā᳚m | ti॒gmaśṛ̭ṅgo vṛṣa॒bho rorṷvāṇaḥ |
sa॒mī॒raya॒-nbhuva̭nā māta॒riśvā᳚ | apa॒ dveṣāgṃ̭si nudatā॒marā̭tīḥ |
tanno̭ vā॒yastadu॒ niṣṭyā̭ śṛṇotu | tannakṣa̭tra-mbhūri॒dā a̭stu॒ mahya᳚m |
tanno̭ de॒vāso॒ anṷ jānantu॒ kāma᳚m | yathā॒ tarḙma duri॒tāni॒ viśvā᳚ || 13
nakṣatraṃ - viśākhā, devatā - indrāgnī
dū॒rama॒smacchatra̭vo yantu bhī॒tāḥ | tadi̭ndrā॒gnī kṛ̭ṇutā॒-ntadviśā̭khe |
tanno̭ de॒vā anṷmadantu ya॒jñam | pa॒ścā-tpu॒rastā॒-dabha̭yanno astu |
nakṣa̭trāṇā॒-madhi̭patnī॒ viśā̭khe | śreṣṭhā̭-vindrā॒gnī bhuva̭nasya go॒pau |
viṣṷ̄ca॒-śśatrṷ̄napa॒bādha̭mānau | apa॒kṣudha̭-nnudatā॒marā̭tim || 14
paurṇamāsi
pū॒rṇā pa॒ścādu॒ta pū॒rṇā pu॒rastā᳚t | unma̭dhya॒taḥ pau᳚rṇamā॒sī ji̭gāya |
tasyā᳚-nde॒vā adhi̭ saṃ॒-va~sa̭ntaḥ | u॒tta॒me nāka̭ i॒ha mā̭dayantām |
pṛ॒thvī su॒varcā̭ yuva॒ti-ssa॒joṣāḥ᳚ | pau॒rṇa॒mā॒syuda̭gā॒-cchobha̭mānā |
ā॒pyā॒yaya̭ntī duri॒tāni॒ viśvā᳚ | u॒ru-nduhāṃ॒-ya~ja̭mānāya ya॒jñam || 15
nakṣatraṃ - anūrādhā, devatā - mitraḥ
ṛ॒ddhyāsma̭ ha॒vyai-rnama̭sopa॒-sadya̭ | mi॒tra-nde॒va-mmi̭tra॒dheya̭nno astu |
a॒nū॒rā॒dhān, ha॒viṣā̭ va॒rdhaya̭ntaḥ | śa॒ta-ñjī̭vema śa॒rada॒-ssavī̭rāḥ |
ci॒traṃ-nakṣa̭tra॒-muda̭gā-tpu॒rastā᳚t | a॒nū॒rā॒dhā sa॒ iti॒ yadvada̭nti |
tanmi॒tra ḙti pa॒thibhi̭-rdeva॒yānaiḥ᳚ | hi॒ra॒ṇyayai॒-rvita̭tai-ra॒ntari̭kṣe || 16
nakṣatraṃ - jyeṣṭhā, devatā - indraḥ
indro᳚ jye॒ṣṭhā manu॒ nakṣa̭trameti | yasmi̭n vṛ॒traṃ-vṛ~̭tra॒ tūryḙ ta॒tāra̭ |
tasmi̭nva॒ya-ma॒mṛta॒-nduhā̭nāḥ | kṣudha̭ntarema॒ duri̭ti॒-nduri̭ṣṭim |
pu॒ra॒nda॒rāya̭ vṛṣa॒bhāya̭ dhṛ॒ṣṇave᳚ | aṣā̭ḍhāya॒ saha̭mānāya mī॒ḍhuṣe᳚ |
indrā̭ya jye॒ṣṭhā madhṷma॒dduhā̭nā | u॒ru-ṅkṛ̭ṇotu॒ yaja̭mānāya lo॒kam || 17
nakṣatraṃ - mūlam, devatā - prajāpatiḥ
mūla̭-mpra॒jāṃ-vī॒rava̭tīṃ-videya | parā᳚cyetu॒ nir-ṛ̭tiḥ parā॒cā |
gobhi॒-rnakṣa̭tra-mpa॒śubhi॒-ssama̭ktam | aha̭-rbhūyā॒-dyaja̭mānāya॒ mahya᳚m |
aha̭rno a॒dya sṷvi॒te da̭dhātu | mūla॒-nnakṣa̭tra॒miti॒ yadvada̭nti |
parā̭cīṃ-vā~॒cā nir-ṛ̭ti-nnudāmi | śi॒va-mpra॒jāyai̭ śi॒vama̭stu॒ mahya᳚m || 18
nakṣatraṃ - pūrvāṣāḍhā, devatā - āpaḥ
yā di॒vyā āpaḥ॒ paya̭sā sambabhū॒vuḥ | yā a॒ntari̭kṣa u॒ta pārthi̭vī॒ryāḥ |
yāsā̭maṣā॒ḍhā a̭nu॒yanti॒ kāma᳚m | tā na॒ āpa॒-śśagg syo॒nā bha̭vantu |
yāśca॒ kūpyā॒ yāśca̭ nā॒dyā᳚-ssamu॒driyāḥ᳚ | yāśca̭ vaiśa॒ntīru॒ta prā̭sa॒cīryāḥ |
yāsā̭maṣā॒ḍhā madhṷ bha॒kṣaya̭nti | tā na॒ āpa॒-śśagg syo॒nā bha̭vantu || 19
nakṣatraṃ - uttarāṣāḍhā, devatā - viśvedevaḥ
tanno॒ viśve॒ upa̭ śṛṇvantu de॒vāḥ | tada̭ṣā॒ḍhā a॒bhisaṃya~̭ntu ya॒jñam |
tannakṣa̭tra-mprathatā-mpa॒śubhyaḥ̭ | kṛ॒ṣi-rvṛ॒ṣṭi-ryaja̭mānāya kalpatām |
śu॒bhrāḥ ka॒nyā̭ yuva॒taya̭-ssu॒peśa̭saḥ | ka॒rma॒kṛta̭-ssu॒kṛto̭ vī॒ryā̭vatīḥ |
viśvā᳚-nde॒vān, ha॒viṣā̭ va॒rdhaya̭ntīḥ |
a॒ṣā॒ḍhāḥ kāma॒ mupa̭yāntu ya॒jñam || 20
nakṣatraṃ - abhijit, devatā - brahmā
yasmi॒-nbrahmā॒bhyaja̭ya॒-thsarva̭me॒tat | a॒muñca̭ lo॒ka mi॒damṷ̄ca॒ sarva᳚m |
tanno॒ nakṣa̭tra-mabhi॒ji-dvi॒jitya̭ | śriya̭-ndadhā॒tva-hṛ̭ṇīyamānam |
u॒bhau lo॒kau brahma̭ṇā॒ sañji̭te॒mau | tanno॒ nakṣa̭tra-mabhi॒ji-dvica̭ṣṭām |
tasmi̭n va॒ya-mpṛta̭nā॒ ssañja̭yema | tanno̭ de॒vāso॒ anṷjānantu॒ kāma᳚m || 21
nakṣatraṃ - śravaṇam, devatā - viṣṇuḥ
śṛ॒ṇvanti̭ śro॒ṇā-ma॒mṛta̭sya go॒pām | puṇyā̭masyā॒ upa̭śṛṇomi॒ vāca᳚m |
ma॒hī-nde॒vīṃ-vi~ṣṇṷpatnī majū॒ryām | pra॒tīcī̭ menāgṃ ha॒viṣā̭ yajāmaḥ |
tre॒dhā viṣṇṷ-rurugā॒yo vica̭krame | ma॒hī-ndiva̭-mpṛthi॒vī-ma॒ntari̭kṣam |
tacchro॒ṇaiti॒ śrava̭-i॒cchamā̭nā | puṇya॒gg॒ ślokaṃ॒-ya~ja̭mānāya kṛṇva॒tī || 22
nakṣatraṃ - śraviṣṭā, devatā - vasavaḥ
a॒ṣṭau de॒vā vasa̭vasso॒myāsaḥ̭ | cata̭sro de॒vī ra॒jarā॒-śśravi̭ṣṭhāḥ |
te ya॒jña-mpā᳚ntu॒ raja̭saḥ pa॒rastā᳚t | saṃ॒va~॒thsa॒rīṇa̭-ma॒mṛtagg̭ sva॒sti |
ya॒jña-nnaḥ̭ pāntu॒ vasa̭vaḥ pu॒rastā᳚t | da॒kṣi॒ṇa॒to̭-'bhiya̭ntu॒ śravi̭ṣṭhāḥ |
puṇya॒nnakṣa̭trama॒bhi saṃvi~̭śāma | mā no॒ arā̭ti-ra॒ghaśa॒gṃ॒ sāganṋ || 23
nakṣatraṃ - śatabhiṣak, devatā - varuṇaḥ
kṣa॒trasya॒ rājā॒ varṷṇo-'dhirā॒jaḥ | nakṣa̭trāṇāgṃ śa॒tabhi̭ṣa॒g vasi̭ṣṭhaḥ |
tau de॒vebhyaḥ̭ kṛṇuto dī॒rghamāyaḥ̭ | śa॒tagṃ sa॒hasrā̭ bheṣa॒jāni̭ dhattaḥ |
ya॒jñanno॒ rājā॒ varṷṇa॒ upa̭yātu | tanno॒ viśvḙ a॒bhisaṃya~̭ntu de॒vāḥ |
tanno॒ nakṣa̭tragṃ śa॒tabhi̭ṣag juṣā॒ṇam | dī॒rghamāyuḥ॒ prati̭ra-dbheṣa॒jāni̭ || 24
nakṣatraṃ - pūrvaproṣṭhapadā, devatā - ajayekapādaḥ
a॒ja eka̭pā॒- duda̭gā-tpu॒rastā᳚t | viśvā̭ bhū॒tāni̭ prati॒ moda̭mānaḥ |
tasya̭ de॒vāḥ pra̭sa॒vaṃ-ya~̭nti॒ sarve᳚ | pro॒ṣṭha॒pa॒dāso̭ a॒mṛta̭sya go॒pāḥ |
vi॒bhrāja̭māna-ssamidhā॒na u॒graḥ | ā-'ntari̭kṣa-maruha॒da-dga॒ndyām |
tagṃ sūrya̭-nde॒va-ma॒jameka̭pādam | pro॒ṣṭha॒pa॒dāso॒ anṷyanti॒ sarve᳚ || 25
nakṣatraṃ - uttaraproṣṭhapadā, devatā - ahirbuddhniyaḥ
ahi̭-rbu॒ddhniyaḥ॒ pratha̭māna eti | śreṣṭho̭ de॒vānā̭mu॒ta mānṷṣāṇām |
ta-mbrā᳚hma॒ṇā-sso̭ma॒pā-sso॒myāsaḥ̭ | pro॒ṣṭha॒pa॒dāso̭ a॒bhira̭kṣanti॒ sarve᳚ |
ca॒tvāra॒ eka̭ma॒bhi karma̭ de॒vāḥ | pro॒ṣṭha॒pa॒dāsa॒ iti॒ yān, vada̭nti |
te bu॒ddhaniya̭-mpari॒ṣadyagg̭ stu॒vantaḥ̭ | ahigṃ̭ rakṣanti॒ nama̭sopa॒ sadya̭ || 26
nakṣatraṃ - revatī, devatā - pūṣā
pū॒ṣā re॒vatyanvḙti॒ panthā᳚m | pu॒ṣṭi॒patī̭ paśu॒pā vāja̭bastyau |
i॒māni̭ ha॒vyā praya̭tā juṣā॒ṇā | su॒gairno॒ yānai॒rupa̭yātāṃ-ya~॒jñam |
kṣu॒drā-npa॒śū-nra̭kṣatu re॒vatī̭ naḥ | gāvo̭ no॒ aśvā॒gṃ॒ anvḙtu pū॒ṣā |
anna॒gṃ॒ rakṣa̭ntau bahu॒dhā virṷ̄pam | vājagṃ̭ sanutāṃ॒-ya~ja̭mānāya ya॒jñam || 27
nakṣatraṃ - aśvinī, devatā - aśvinī deva
tada॒śvinā̭-vaśva॒yujo-pa̭yātām | śubha॒ṅgami̭ṣṭhau su॒yamḙbhi॒raśvaiḥ᳚ |
svannakṣa̭tragṃ ha॒viṣā॒ yaja̭ntau | maddhvā॒-sampṛ̭ktau॒ yajṷṣā॒ sama̭ktau |
yau de॒vānā᳚-mbhi॒ṣajaṷ havyavā॒hau | viśva̭sya dū॒tā-va॒mṛta̭sya go॒pau |
tau nakṣa̭traṃ-jujuṣā॒ṇo-pa̭yātām | namo॒-'śvibhyā᳚-ṅkṛṇumo-'śva॒gyubhyā᳚m || 28
nakṣatraṃ - apabharaṇī, devatā - yamaḥ
apa̭ pā॒pmāna॒-mbhara̭ṇī-rbharantu | tadya॒mo rājā॒ bhaga̭vā॒n॒, vica̭ṣṭām |
lo॒kasya॒ rājā̭ maha॒to ma॒hān, hi | su॒gannaḥ॒ panthā॒mabha̭ya-ṅkṛṇotu |
yasmi॒-nnakṣa̭tre ya॒ma eti॒ rājā᳚ | yasmi̭nnena-ma॒bhyaṣi̭ñcanta de॒vāḥ |
tada̭sya ci॒tragṃ ha॒viṣā̭ yajāma | apa̭ pā॒pmāna॒-mbhara̭ṇī-rbharantu || 29
amāvāsi
ni॒veśa̭nī sa॒ṅgama̭nī॒ vasṷ̄nāṃ॒-vi~śvā̭ rū॒pāṇi॒ vasū᳚nyā-ve॒śaya̭ntī |
sa॒ha॒sra॒-po॒ṣagṃ su॒bhagā॒ rarā̭ṇā॒ sā na॒ āga॒n varca̭sā saṃvi~dā॒nā |
yattḙ de॒vā ada̭dhu-rbhāga॒dheya॒-mamā̭vāsye saṃ॒va~sa̭nto mahi॒tvā |
sā no̭ ya॒jña-mpi̭pṛhi viśvavāre ra॒yinno̭ dhehi subhage su॒vīra᳚m || 30
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
31-40: Optional for Additional Chanting
candramā
navo̭ navo bhavati॒ jāya̭mā॒no-'hnā᳚-ṅke॒tu-ru॒ṣasā̭ me॒tyagre᳚ |
bhā॒ga-nde॒vebhyo॒ vida̭dhātyā॒ya-npraca॒ndramā᳚stiriti dī॒rghamāyuḥ̭ ||
yamā̭di॒tyā a॒gṃ॒śumā᳚pyā॒yaya̭nti॒ yamakṣi̭ta॒-makṣi̭tayaḥ॒ piba̭nti |
tena̭ no॒ rājā॒ varṷṇo॒ bṛha॒spati॒ rāpyā̭yayantu॒ bhuva̭nasya go॒pāḥ || 31
aho rātra
ye virṷ̄pe॒ sama̭nasā saṃvya~ya̭ntī | sa॒mā॒na-ntantṷ-mparitā-ta॒nāte᳚ |
vi॒bhū pra॒bhū a̭nu॒bhū vi॒śvato̭ huve | te no॒ nakṣa̭tre॒ hava॒māga̭-metam |
va॒ya-nde॒vī brahma̭ṇā saṃvi~dā॒nāḥ | su॒ratnā̭so de॒vavī̭ti॒-ndadhā̭nāḥ |
a॒ho॒rā॒tre ha॒viṣā̭ va॒rdhaya̭ntaḥ | ati̭ pā॒pmāna॒-mati̭muktyā gamema || 32
uṣā
pratyṷva dṛśyāya॒tī | vyu॒cchantī̭ duhi॒tā di॒vaḥ |
a॒po ma॒hī vṛ̭ṇute॒ cakṣṷṣā | tamo॒ jyoti̭ṣkṛṇoti sū॒narī᳚ |
udu॒ striyā᳚ssacate॒ sūryaḥ̭ | sa cā̭ u॒dyannakṣa̭tra marci॒mat |
ta vedṷṣo॒ vyuṣi॒ sūrya̭sya ca | sambha॒ktena̭ gamemahi || 33
nakṣatraḥ
tanno॒ nakṣa̭tra marci॒mat | bhā॒nu॒matteja̭ u॒cchara̭t |
upa̭ya॒jña-mi॒hāga̭mat | pranakṣa̭trāya de॒vāya̭ | indrā॒yendugṃ̭ havāmahe |
sa na̭ ssavi॒tā sṷvathsa॒nim | pu॒ṣṭi॒dāṃ-vī~॒rava̭ttamam || 34
sūryaḥ
udu॒tya-ñjā॒tavḙdasa-nde॒vaṃ-va~̭hanti ke॒tavaḥ̭ | dṛ॒śe viśvā̭ya॒ sūrya᳚m |
ci॒tra-nde॒vānā॒ muda̭gā॒danī̭ka॒-ñcakṣṷ-rmi॒trasya॒ varṷṇasyā॒gneḥ |
ā-'prā॒ dyāvā̭pṛthi॒vī a॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ sūrya̭ ā॒tmā jaga̭tasta॒sthuṣa̭śca || 35
aditiḥ
adi̭tirna uruṣya॒-tvadi̭ti॒-śśarma̭ yacchatu | adi̭tiḥ pā॒tvagṃ ha̭saḥ|
ma॒hīmū॒ṣu mā॒taragṃ̭ suvra॒tānā̭-mṛ॒tasya॒ patnī॒ mava̭se huvema |
tu॒vi॒kṣa॒trā-ma॒jara̭ntī murū॒cīgṃ su॒śarmā̭ṇa॒-madi̭tigṃ su॒praṇī̭tim || 36
viṣṇuḥ
i॒daṃ-vi~ṣṇu॒-rvica̭krame tre॒dhā nida̭dhe pa॒dam | samṷ̄ḍhamasya pāgṃ su॒re |
pratadviṣṇṷ stavate vī॒ryā̭ya | mṛ॒go na bhī॒maḥ kṷca॒ro gi̭ri॒ṣṭhāḥ |
yasyo॒ruṣṷ tri॒ṣu vi॒krama̭ṇeṣu | adhi̭kṣi॒yanti॒ bhuva̭nāni॒ viśvā᳚ || 37
agniḥ
a॒gni-rmū॒drdhā di॒vaḥ ka॒kutpatiḥ̭ pṛthi॒vyā a॒yam |
a॒pāgṃ retāgṃ̭si jinvati |
bhuvo̭ ya॒jñasya॒ raja̭saśca ne॒tā yatrā̭ ni॒yudbhi॒-ssaca̭se śi॒vābhiḥ̭ |
di॒vi mū॒drdhāna̭-ndadhiṣe suva॒r॒ṣā-ñji॒hvāma̭gne cakṛṣe havya॒vāhaṃ᳚ || 38
anumatī
anṷno॒-'dyānṷmati-rya॒jña-nde॒veṣṷ manyatām |
a॒gniśca̭ havya॒vāha̭no॒ bhava̭tā-ndā॒śuṣe॒ mayaḥ̭ |
anvida̭numate॒ tva-mmanyā̭sai॒ śañca̭ naḥ kṛdhi |
kratve॒ dakṣā̭ya no hinu॒ praṇa॒ āyūgṃ̭ṣi tāriṣaḥ || 39
havyavāhaḥ (agniḥ)
ha॒vya॒vāha̭mabhi-māti॒ṣāha᳚m | ra॒kṣo॒haṇa॒-mpṛta̭nāsu ji॒ṣṇum |
jyoti̭ṣmanta॒-ndīdya̭ta॒-mpura̭ndhim | a॒gnigg svi̭ṣṭa॒ kṛta॒māhṷvema |
svi̭ṣṭa magne a॒bhita-tpṛ̭ṇāhi | viśvā̭ deva॒ pṛta̭nā a॒bhiṣya |
u॒runnaḥ॒ panthā᳚-mpradi॒śan vibhā̭hi | jyoti̭ṣmaddhehya॒ jara̭nna॒ āyuḥ̭ || 40
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
About This Stotram
Overview
The Nakshatra Suktam, also called Nakshatreshti, is a Vedic Sanskrit hymn from the Taittiriya Brahmana and Taittiriya Samhita of the Krishna Yajurveda, used in Vedic ceremonies related to the Nakshatras (lunar mansions). The text invokes the presiding deities of the Nakshatras, with particular emphasis on Agni as the deity of the Krittika Nakshatra. It belongs to the ritualistic literature of the Krishna Yajurveda tradition.
What are the benefits of chanting Nakshatra Suktam?
- Invokes the blessings of the Nakshatra deities for auspiciousness
- Aligns ritual observances with the lunar mansion calendar
- Supports the successful completion of Vedic ceremonies
- Seeks favorable celestial influence for undertakings
When is the best time to recite this?
The Nakshatra Suktam is traditionally recited during the period of the Krittika Nakshatra or at other Nakshatra-specific ritual occasions. It is also used in Vedic ceremonies seeking general auspiciousness and prosperity.
What is the historical and traditional background?
The Nakshatra Suktam is sourced from the Taittiriya Brahmana (Ashtakam 3, Prashnah 1) and the Taittiriya Samhita (Kandah 3, Prapathakah 5, Anuvakam 1), placing it within the Krishna Yajurveda school. Brahmanas are prose texts that accompany the Vedic Samhitas and explain the purpose and procedure of Vedic rituals; they were composed during the later Vedic period (approximately 900–500 BCE). The text reflects the ancient Indian understanding of the Nakshatras as cosmologically significant divisions of the sky, each governed by a deity whose favor could be sought through specific ritual observances. The authorship is attributed to the Vedic Rishis in the tradition of Shruti.
Available scripts
This text is available in 14 scripts: devanagari, tamil, telugu, kannada, malayalam, gujarati, bengali, iast, gurmukhi, oriya, assamese, sinhala, itrans, hk. Use the script selector above to switch between them.
Related Texts
- Purusha Suktam — a central Vedic hymn used in major rituals alongside the Nakshatra Suktam within the Vedic ceremonial tradition
- Mantra Pushpam — another text from the Taittiriya Aranyaka of the same Krishna Yajurveda tradition, used as a concluding ritual offering
