Stotram - Sacred Scripture

Srimad Bhagawad Gita Chapter 6

Srimad Bhagawad Gita Chapter 6

Srimad Bhagawad Gita Chapter 6

Stotram
Unknown
48 Verses
110%

śrīmadbhagavadgītā mūlam - ṣaṣṭho'dhyāyaḥ

Śloka 1

oṃ śrī paramātmane namaḥ

atha ṣaṣṭho'dhyāyaḥ |

ātmasaṃyamayogaḥ

śrībhagavānuvāca

anāśritaḥ karmaphalaṃ kāryaṃ karma karoti yaḥ |

sa sannyāsī ca yogī ca na niragnirna cākriyaḥ || 1 ||

yaṃ sannyāsamiti prāhuryogaṃ taṃ viddhi pāṇḍava |

na hyasannyastasaṅkalpo yogī bhavati kaścana || 2 ||

ārurukṣormuneryogaṃ karma kāraṇamucyate |

yogārūḍhasya tasyaiva śamaḥ kāraṇamucyate || 3 ||

yadā hi nendriyārtheṣu na karmasvanuṣajjate |

sarvasaṅkalpasannyāsī yogārūḍhastadocyate || 4 ||

uddharedātmanātmānaṃ nātmānamavasādayet |

ātmaiva hyātmano bandhurātmaiva ripurātmanaḥ || 5 ||

bandhurātmātmanastasya yenātmaivātmanā jitaḥ |

anātmanastu śatrutve vartetātmaiva śatruvat || 6 ||

jitātmanaḥ praśāntasya paramātmā samāhitaḥ |

śītoṣṇasukhaduḥkheṣu tathā mānāpamānayoḥ || 7 ||

jñānavijñānatṛptātmā kūṭastho vijitendriyaḥ |

yukta ityucyate yogī samaloṣṭāśmakāñcanaḥ || 8 ||

suhṛnmitrāryudāsīnamadhyasthadveṣyabandhuṣu |

sādhuṣvapi ca pāpeṣu samabuddhirviśiṣyate || 9 ||

yogī yuñjīta satatamātmānaṃ rahasi sthitaḥ |

ekākī yatacittātmā nirāśīraparigrahaḥ || 10 ||

śucau deśe pratiṣṭhāpya sthiramāsanamātmanaḥ |

nātyucchritaṃ nātinīcaṃ cailājinakuśottaram || 11 ||

tatraikāgraṃ manaḥ kṛtvā yatacittendriyakriyāḥ |

upaviśyāsane yuñjyādyogamātmaviśuddhaye || 12 ||

samaṃ kāyaśirogrīvaṃ dhārayannacalaṃ sthiraḥ |

samprekṣya nāsikāgraṃ svaṃ diśaścānavalokayan || 13 ||

praśāntātmā vigatabhīrbrahmacārivrate sthitaḥ |

manaḥ saṃyamya maccitto yukta āsīta matparaḥ || 14 ||

yuñjannevaṃ sadātmānaṃ yogī niyatamānasaḥ |

śāntiṃ nirvāṇaparamāṃ matsaṃsthāmadhigacchati || 15 ||

nātyaśnatastu yogo'sti na caikāntamanaśnataḥ |

na cātisvapnaśīlasya jāgrato naiva cārjuna || 16 ||

yuktāhāravihārasya yuktaceṣṭasya karmasu |

yuktasvapnāvabodhasya yogo bhavati duḥkhahā || 17 ||

yadā viniyataṃ cittamātmanyevāvatiṣṭhate |

niḥspṛhaḥ sarvakāmebhyo yukta ityucyate tadā || 18 ||

yathā dīpo nivātastho neṅgate sopamā smṛtā |

yogino yatacittasya yuñjato yogamātmanaḥ || 19 ||

yatroparamate cittaṃ niruddhaṃ yogasevayā |

yatra caivātmanātmānaṃ paśyannātmani tuṣyati || 20 ||

sukhamātyantikaṃ yattadbuddhigrāhyamatīndriyam |

vetti yatra na caivāyaṃ sthitaścalati tattvataḥ || 21 ||

yaṃ labdhvā cāparaṃ lābhaṃ manyate nādhikaṃ tataḥ |

yasminsthito na duḥkhena guruṇāpi vicālyate || 22 ||

taṃ vidyādduḥkhasaṃyogaviyogaṃ yogasañjñitam |

sa niścayena yoktavyo yogo'nirviṇṇacetasā || 23 ||

saṅkalpaprabhavānkāmāṃstyaktvā sarvānaśeṣataḥ |

manasaivendriyagrāmaṃ viniyamya samantataḥ || 24 ||

śanaiḥ śanairuparamedbuddhyā dhṛtigṛhītayā |

ātmasaṃsthaṃ manaḥ kṛtvā na kiñcidapi cintayet || 25 ||

yato yato niścarati manaścañcalamasthiram |

tatastato niyamyaitadātmanyeva vaśaṃ nayet || 26 ||

praśāntamanasaṃ hyenaṃ yoginaṃ sukhamuttamam |

upaiti śāntarajasaṃ brahmabhūtamakalmaṣam || 27 ||

yuñjannevaṃ sadātmānaṃ yogī vigatakalmaṣaḥ |

sukhena brahmasaṃsparśamatyantaṃ sukhamaśnute || 28 ||

sarvabhūtasthamātmānaṃ sarvabhūtāni cātmani |

īkṣate yogayuktātmā sarvatra samadarśanaḥ || 29 ||

yo māṃ paśyati sarvatra sarvaṃ ca mayi paśyati |

tasyāhaṃ na praṇaśyāmi sa ca me na praṇaśyati || 30 ||

sarvabhūtasthitaṃ yo māṃ bhajatyekatvamāsthitaḥ |

sarvathā vartamāno'pi sa yogī mayi vartate || 31 ||

ātmaupamyena sarvatra samaṃ paśyati yo'rjuna |

sukhaṃ vā yadi vā duḥkhaṃ sa yogī paramo mataḥ || 32 ||

arjuna uvāca

yo'yaṃ yogastvayā proktaḥ sāmyena madhusūdana |

etasyāhaṃ na paśyāmi cañcalatvātsthitiṃ sthirām || 33 ||

cañcalaṃ hi manaḥ kṛṣṇa pramāthi balavaddṛḍham |

tasyāhaṃ nigrahaṃ manye vāyoriva suduṣkaram || 34 ||

śrībhagavānuvāca

asaṃśayaṃ mahābāho mano durnigrahaṃ calam |

abhyāsena tu kaunteya vairāgyeṇa ca gṛhyate || 35 ||

asaṃyatātmanā yogo duṣprāpa iti me matiḥ |

vaśyātmanā tu yatatā śakyo'vāptumupāyataḥ || 36 ||

arjuna uvāca

ayatiḥ śraddhayopeto yogāccalitamānasaḥ |

aprāpya yogasaṃsiddhiṃ kāṃ gatiṃ kṛṣṇa gacchati || 37 ||

kaccinnobhayavibhraṣṭaśchinnābhramiva naśyati |

apratiṣṭho mahābāho vimūḍho brahmaṇaḥ pathi || 38 ||

etanme saṃśayaṃ kṛṣṇa chettumarhasyaśeṣataḥ |

tvadanyaḥ saṃśayasyāsya chettā na hyupapadyate || 39 ||

śrībhagavānuvāca

pārtha naiveha nāmutra vināśastasya vidyate |

na hi kalyāṇakṛtkaściddurgatiṃ tāta gacchati || 40 ||

prāpya puṇyakṛtāṃ lokānuṣitvā śāśvatīḥ samāḥ |

śucīnāṃ śrīmatāṃ gehe yogabhraṣṭo'bhijāyate || 41 ||

athavā yogināmeva kule bhavati dhīmatām |

etaddhi durlabhataraṃ loke janma yadīdṛśam || 42 ||

tatra taṃ buddhisaṃyogaṃ labhate paurvadehikam |

yatate ca tato bhūyaḥ saṃsiddhau kurunandana || 43 ||

pūrvābhyāsena tenaiva hriyate hyavaśo'pi saḥ |

jijñāsurapi yogasya śabdabrahmātivartate || 44 ||

prayatnādyatamānastu yogī saṃśuddhakilbiṣaḥ |

anekajanmasaṃsiddhastato yāti parāṃ gatim || 45 ||

tapasvibhyo'dhiko yogī jñānibhyo'pi mato'dhikaḥ |

karmibhyaścādhiko yogī tasmādyogī bhavārjuna || 46 ||

yogināmapi sarveṣāṃ madgatenāntarātmanā |

śraddhāvānbhajate yo māṃ sa me yuktatamo mataḥ || 47 ||

oṃ tatsaditi śrīmadbhagavadgītāsūpaniṣatsu brahmavidyāyāṃ yogaśāstre

śrīkṛṣṇārjunasaṃvāde ātmasaṃyamayogo nāma ṣaṣṭho'dhyāyaḥ ||6 ||