Srimad Bhagawad Gita Chapter 4
Srimad Bhagawad Gita Chapter 4
zrImadbhagavadgItA mUlam - caturtho'dhyAyaH
OM zrI paramAtmane namaH
atha caturtho'dhyAyaH |
jJAnayogaH
zrIbhagavAnuvAca
imaM vivasvate yogaM proktavAnahamavyayam |
vivasvAnmanave prAha manurikSvAkave'bravIt || 1 ||
evaM paramparAprAptamimaM rAjarSayo viduH |
sa kAleneha mahatA yogo naSTaH parantapa || 2 ||
sa evAyaM mayA te'dya yogaH proktaH purAtanaH |
bhakto'si me sakhA ceti rahasyaM hyetaduttamam || 3 ||
arjuna uvAca
aparaM bhavato janma paraM janma vivasvataH |
kathametadvijAnIyAM tvamAdau proktavAniti || 4 ||
zrIbhagavAnuvAca
bahUni me vyatItAni janmAni tava cArjuna |
tAnyahaM veda sarvANi na tvaM vettha parantapa || 5 ||
ajo'pi sannavyayAtmA bhUtAnAmIzvaro'pi san |
prakRtiM svAmadhiSThAya sambhavAmyAtmamAyayA || 6 ||
yadA yadA hi dharmasya glAnirbhavati bhArata |
abhyutthAnamadharmasya tadAtmAnaM sRjAmyaham || 7 ||
paritrANAya sAdhUnAM vinAzAya ca duSkRtAm |
dharmasaMsthApanArthAya sambhavAmi yuge yuge || 8 ||
janma karma ca me divyamevaM yo vetti tattvataH |
tyaktvA dehaM punarjanma naiti mAmeti so'rjuna || 9 ||
vItarAgabhayakrodhA manmayA mAmupAzritAH |
bahavo jJAnatapasA pUtA madbhAvamAgatAH || 10 ||
ye yathA mAM prapadyante tAMstathaiva bhajAmyaham |
mama vartmAnuvartante manuSyAH pArtha sarvazaH || 11 ||
kAGkSantaH karmaNAM siddhiM yajanta iha devatAH |
kSipraM hi mAnuSe loke siddhirbhavati karmajA || 12 ||
cAturvarNyaM mayA sRSTaM guNakarmavibhAgazaH |
tasya kartAramapi mAM viddhyakartAramavyayam || 13 ||
na mAM karmANi limpanti na me karmaphale spRhA |
iti mAM yo'bhijAnAti karmabhirna sa badhyate || 14 ||
evaM jJAtvA kRtaM karma pUrvairapi mumukSubhiH |
kuru karmaiva tasmAttvaM pUrvaiH pUrvataraM kRtam || 15 ||
kiM karma kimakarmeti kavayo'pyatra mohitAH |
tatte karma pravakSyAmi yajjJAtvA mokSyase'zubhAt || 16 ||
karmaNo hyapi boddhavyaM boddhavyaM ca vikarmaNaH |
akarmaNazca boddhavyaM gahanA karmaNo gatiH || 17 ||
karmaNyakarma yaH pazyedakarmaNi ca karma yaH |
sa buddhimAnmanuSyeSu sa yuktaH kRtsnakarmakRt || 18 ||
yasya sarve samArambhAH kAmasaGkalpavarjitAH |
jJAnAgnidagdhakarmANaM tamAhuH paNDitaM budhAH || 19 ||
tyaktvA karmaphalAsaGgaM nityatRpto nirAzrayaH |
karmaNyabhipravRtto'pi naiva kiJcitkaroti saH || 20 ||
nirAzIryatacittAtmA tyaktasarvaparigrahaH |
zArIraM kevalaM karma kurvannApnoti kilbiSam || 21 ||
yadRcchAlAbhasantuSTo dvandvAtIto vimatsaraH |
samaH siddhAvasiddhau ca kRtvApi na nibadhyate || 22 ||
gatasaGgasya muktasya jJAnAvasthitacetasaH |
yajJAyAcarataH karma samagraM pravilIyate || 23 ||
brahmArpaNaM brahma havirbrahmAgnau brahmaNA hutam |
brahmaiva tena gantavyaM brahmakarmasamAdhinA || 24 ||
daivamevApare yajJaM yoginaH paryupAsate |
brahmAgnAvapare yajJaM yajJenaivopajuhvati || 25 ||
zrotrAdInIndriyANyanye saMyamAgniSu juhvati |
zabdAdInviSayAnanya indriyAgniSu juhvati || 26 ||
sarvANIndriyakarmANi prANakarmANi cApare |
AtmasaMyamayogAgnau juhvati jJAnadIpite || 27 ||
dravyayajJAstapoyajJA yogayajJAstathApare |
svAdhyAyajJAnayajJAzca yatayaH saMzitavratAH || 28 ||
apAne juhvati prANaM prANe'pAnaM tathApare |
prANApAnagatI ruddhvA prANAyAmaparAyaNAH || 29 ||
apare niyatAhArAH prANAnprANeSu juhvati |
sarve'pyete yajJavido yajJakSapitakalmaSAH || 30 ||
yajJaziSTAmRtabhujo yAnti brahma sanAtanam |
nAyaM loko'styayajJasya kuto'nyaH kurusattama || 31 ||
evaM bahuvidhA yajJA vitatA brahmaNo mukhe |
karmajAnviddhi tAnsarvAnevaM jJAtvA vimokSyase || 32 ||
zreyAndravyamayAdyajJAjjJAnayajJaH parantapa |
sarvaM karmAkhilaM pArtha jJAne parisamApyate || 33 ||
tadviddhi praNipAtena paripraznena sevayA |
upadekSyanti te jJAnaM jJAninastattvadarzinaH || 34 ||
yajjJAtvA na punarmohamevaM yAsyasi pANDava |
yena bhUtAnyazeSeNa drakSyasyAtmanyatho mayi || 35 ||
api cedasi pApebhyaH sarvebhyaH pApakRttamaH |
sarvaM jJAnaplavenaiva vRjinaM santariSyasi || 36 ||
yathaidhAMsi samiddho'gnirbhasmasAtkurute'rjuna |
jJAnAgniH sarvakarmANi bhasmasAtkurute tathA || 37 ||
na hi jJAnena sadRzaM pavitramiha vidyate |
tatsvayaM yogasaMsiddhaH kAlenAtmani vindati || 38 ||
zraddhAvA~llabhate jJAnaM tatparaH saMyatendriyaH |
jJAnaM labdhvA parAM zAntimacireNAdhigacchati || 39 ||
ajJazcAzraddadhAnazca saMzayAtmA vinazyati |
nAyaM loko'sti na paro na sukhaM saMzayAtmanaH || 40 ||
yogasannyastakarmANaM jJAnasaJchinnasaMzayam |
AtmavantaM na karmANi nibadhnanti dhanaJjaya || 41 ||
tasmAdajJAnasambhUtaM hRtsthaM jJAnAsinAtmanaH |
chittvainaM saMzayaM yogamAtiSThottiSTha bhArata || 42 ||
OM tatsaditi zrImadbhagavadgItAsUpaniSatsu brahmavidyAyAM yogazAstre
zrIkRSNArjunasaMvAde jJAnakarmasannyAsayogo nAma caturtho'dhyAyaH ||4 ||
About This Stotram
Srimad Bhagawad Gita Chapter 4
Sanskrit Title: श्रीमद्भगवद्गीता मूलम् - चतुर्थोऽध्यायः
IAST Transliteration:
Overview
Chapter 4 of the Bhagawad Gita, titled 'Jnana Karma Sanyasa Yoga' (The Yoga of Knowledge and Renunciation of Action), is ly significant. It elucidates the eternal nature of the soul, the divine descent of the Lord, and the true meaning of renunciation and action. Lord Krishna explains that true renunciation is not the abandonment of action, but the renunciation of the fruits of action, performed with knowledge and devotion. This chapter emphasizes that all actions, when performed as an offering to the Divine and without attachment to results, become a means to spiritual purification and liberation. It highlights the importance of knowledge (Jnana) as the ultimate purifier and the path to realizing the oneness of the self with the Supreme.
Details
| Attribute | Information |
|---|---|
| Deity | Krishna |
| Author | Vyasa |
| Type | Gita Adhyaya (Chapter) |
| Category | Gita Adhyaya (Chapter) |
| Number of Verses | 43 |
| Origin | This stotram is the fourth chapter of the Srimad Bhagawad Gita, a foundational scripture in Hinduism. The Bhagawad Gita itself is presented as a dialogue between Lord Krishna and the warrior prince Arjuna on the battlefield of Kurukshetra, as part of the epic Mahabharata. The composition of the Mahabharata, and thus the Bhagawad Gita, is traditionally attributed to the Srimant Ved Vyas. The exact date of composition is uncertain, but it is generally considered to be an ancient text, likely composed between the 5th and 2nd centuries BCE. |
Benefits of Recitation
- Attainment of spiritual knowledge (Jnana)
- Understanding the nature of action and inaction (Karma Yoga)
- Liberation from the cycle of birth and death (Moksha)
- Cultivation of equanimity and detachment
- Devotion to the Divine
Best Time to Recite
This chapter can be recited at any time, but it is particularly beneficial during periods of contemplation, when seeking clarity on one's duties, or when facing difficult choices. Recitation in the morning or evening is common for spiritual practice.
Historical Context
The Bhagawad Gita is part of the Bhishma Parva of the Mahabharata. The dialogue occurs just before the commencement of the Kurukshetra war, when Arjuna is overcome with despair at the prospect of fighting his own kin. Lord Krishna, as his charioteer and divine guide, imparts spiritual wisdom. Chapter 4 specifically addresses Arjuna's confusion about renunciation versus action, a central theme in Vedic philosophy. The discourse reflects the philosophical and spiritual milieu of ancient India, integrating various yogic paths and emphasizing the synthesis of knowledge, action, and devotion.
Alternate Names
- Jnana Karma Sanyasa Yoga
- The Yoga of Knowledge and Renunciation of Action
Related Stotrams
- Srimad Bhagawad Gita Chapter 1
- Srimad Bhagawad Gita Chapter 2
- Srimad Bhagawad Gita Chapter 3
- Srimad Bhagawad Gita Chapter 5
Last Updated: 2025-12-01
