Srimad Bhagawad Gita Chapter 13
Srimad Bhagawad Gita Chapter 13
zrImadbhagavadgItA mUlam - trayodazo'dhyAyaH
zloka 1
OM zrI paramAtmane namaH
atha trayodazo'dhyAyaH |
kSetrakSetrajJavibhAgayogaH
zrIbhagavAnuvAca
idaM zarIraM kaunteya kSetramityabhidhIyate |
etadyo vetti taM prAhuH kSetrajJa iti tadvidaH || 1 ||
kSetrajJaM cApi mAM viddhi sarvakSetreSu bhArata |
kSetrakSetrajJayorjJAnaM yattajjJAnaM mataM mama || 2 ||
tatkSetraM yacca yAdRkca yadvikAri yatazca yat |
sa ca yo yatprabhAvazca tatsamAsena me zRNu || 3 ||
RSibhirbahudhA gItaM chandobhirvividhaiH pRthak |
brahmasUtrapadaizcaiva hetumadbhirvinizcitaiH || 4 ||
mahAbhUtAnyahaGkAro buddhiravyaktameva ca |
indriyANi dazaikaM ca paJca cendriyagocarAH || 5 ||
icchA dveSaH sukhaM duHkhaM saGghAtazcetanA dhRtiH |
etatkSetraM samAsena savikAramudAhRtam || 6 ||
amAnitvamadambhitvamahiMsA kSAntirArjavam |
AcAryopAsanaM zaucaM sthairyamAtmavinigrahaH || 7 ||
indriyArtheSu vairAgyamanahaGkAra eva ca |
janma-mRtyu-jarA-vyAdhi-duHkhadoSAnudarzanam || 8 ||
asaktiranabhiSvaGgaH putradAragRhAdiSu |
nityaM ca samacittatva-miSTAniSTopapattiSu || 9 ||
mayi cAnanyayogena bhaktiravyabhicAriNI |
viviktadezasevitva-maratirjanasaMsadi || 10 ||
adhyAtmajJAnanityatvaM tattvajJAnArthadarzanam |
etajjJAnamiti proktamajJAnaM yadato'nyathA || 11 ||
jJeyaM yattatpravakSyAmi yajjJAtvAmRtamaznute |
anAdimatparaM brahma na sattannAsaducyate || 12 ||
sarvataHpANipAdaM tatsarvato'kSiziromukham |
sarvataHzrutimalloke sarvamAvRtya tiSThati || 13 ||
sarvendriyaguNAbhAsaM sarvendriyavivarjitam |
asaktaM sarvabhRccaiva nirguNaM guNabhoktR ca || 14 ||
bahirantazca bhUtAnAmacaraM carameva ca |
sUkSmatvAttadavijJeyaM dUrasthaM cAntike ca tat || 15 ||
avibhaktaM ca bhUteSu vibhaktamiva ca sthitam |
bhUtabhartR ca tajjJeyaM grasiSNu prabhaviSNu ca || 16 ||
jyotiSAmapi tajjyotistamasaH paramucyate |
jJAnaM jJeyaM jJAnagamyaM hRdi sarvasya viSThitam || 17 ||
iti kSetraM tathA jJAnaM jJeyaM coktaM samAsataH |
madbhakta etadvijJAya madbhAvAyopapadyate || 18 ||
prakRtiM puruSaM caiva viddhyanAdi ubhAvapi |
vikArAMzca guNAMzcaiva viddhi prakRtisambhavAn || 19 ||
kAryakAraNakartRtve hetuH prakRtirucyate |
puruSaH sukhaduHkhAnAM bhoktRtve heturucyate || 20 ||
puruSaH prakRtistho hi bhuGkte prakRtijAnguNAn |
kAraNaM guNasaGgo'sya sadasadyonijanmasu || 21 ||
upadraSTAnumantA ca bhartA bhoktA mahezvaraH |
paramAtmeti cApyukto dehe'sminpuruSaH paraH || 22 ||
ya evaM vetti puruSaM prakRtiM ca guNaiH saha |
sarvathA vartamAno'pi na sa bhUyo'bhijAyate || 23 ||
dhyAnenAtmani pazyanti kecidAtmAnamAtmanA |
anye sAGkhyena yogena karmayogena cApare || 24 ||
anye tvevamajAnantaH zrutvAnyebhya upAsate |
te'pi cAtitarantyeva mRtyuM zrutiparAyaNAH || 25 ||
yAvatsaJjAyate kiJcitsattvaM sthAvarajaGgamam |
kSetrakSetrajJasaMyogAttadviddhi bharatarSabha || 26 ||
samaM sarveSu bhUteSu tiSThantaM paramezvaram |
vinazyatsvavinazyantaM yaH pazyati sa pazyati || 27 ||
samaM pazyanhi sarvatra samavasthitamIzvaram |
na hinastyAtmanAtmAnaM tato yAti parAM gatim || 28 ||
prakRtyaiva ca karmANi kriyamANAni sarvazaH |
yaH pazyati tathAtmAnamakartAraM sa pazyati || 29 ||
yadA bhUtapRthagbhAva-mekasthamanupazyati |
tata eva ca vistAraM brahma sampadyate tadA || 30 ||
anAditvAnnirguNatvA-tparamAtmAyamavyayaH |
zarIrastho'pi kaunteya na karoti na lipyate || 31 ||
yathA sarvagataM saukSmyAdAkAzaM nopalipyate |
sarvatrAvasthito dehe tathAtmA nopalipyate || 32 ||
yathA prakAzayatyekaH kRtsnaM lokamimaM raviH |
kSetraM kSetrI tathA kRtsnaM prakAzayati bhArata || 33 ||
kSetrakSetrajJayo-revamantaraM jJAnacakSuSA |
bhUtaprakRtimokSaM ca ye viduryAnti te param || 34 ||
OM tatsaditi zrImadbhagavadgItAsUpaniSatsu brahmavidyAyAM yogazAstre
zrIkRSNArjunasaMvAde kSetrakSetrajJavibhAgayogo nAma trayodazo'dhyAyaH ||13 ||
