શિવસઙ્કલ્પોપનિષત્ (શિવ સઙ્કલ્પમસ્તુ)

શિવસઙ્કલ્પોપનિષત્ (શિવ સઙ્કલ્પમસ્તુ)

શ્લોક 1

યેનેદં ભૂતં ભુવનં ભવિષ્યત્ પરિગૃહીતમમૃતેન સર્વમ્ ।

યેન યજ્ઞસ્તાયતે સપ્તહોતા તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

શ્લોક 2

યેન કર્માણિ પ્રચરન્તિ ધીરા યતો વાચા મનસા ચારુ યન્તિ ।

યત્સમ્મિતમનુ સંયન્તિ પ્રાણિનસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 1॥

શ્લોક 3

યેન કર્માણ્યપસો મનીષિણો યજ્ઞે કૃણ્વન્તિ વિદથેષુ ધીરાઃ ।

યદપૂર્વં યક્ષમન્તઃ પ્રજાનાં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 2॥

શ્લોક 4

યત્પ્રજ્ઞાનમુત ચેતો ધૃતિશ્ચ યજ્જ્યોતિરન્તરમૃતં પ્રજાસુ ।

યસ્માન્ન ઋતે કિઞ્ચન કર્મ ક્રિયતે તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 3॥

શ્લોક 5

સુષારથિરશ્વાનિવ યન્મનુષ્યાન્નેનીયતેઽભીશુભિર્વાજિન ઇવ ।

હૃત્પ્રતિષ્ઠં યદજિરં જવિષ્ઠં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 4॥

શ્લોક 6

યસ્મિન્નૃચઃ સામ યજૂષિ યસ્મિન્ પ્રતિષ્ઠિતા રથનાભાવિવારાઃ ।

યસ્મિંશ્ચિત્તં સર્વમોતં પ્રજાનાં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 5॥

શ્લોક 7

યદત્ર ષષ્ઠં ત્રિશતં સુવીરં યજ્ઞસ્ય ગુહ્યં નવનાવમાય્યં (?) ।

દશ પઞ્ચ ત્રિંશતં યત્પરં ચ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 6॥

શ્લોક 8

યજ્જાગ્રતો દૂરમુદૈતિ દૈવં તદુ સુપ્તસ્ય તથૈવૈતિ ।

દૂરઙ્ગમં જ્યોતિષાં જ્યોતિરેકં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 7॥

શ્લોક 9

યેન દ્યૌઃ પૃથિવી ચાન્તરિક્ષં ચ યે પર્વતાઃ પ્રદિશો દિશશ્ચ ।

યેનેદં જગદ્વ્યાપ્તં પ્રજાનાં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 8॥

શ્લોક 10

યેનેદં વિશ્વં જગતો બભૂવ યે દેવા અપિ મહતો જાતવેદાઃ ।

તદેવાગ્નિસ્તમસો જ્યોતિરેકં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 9॥

શ્લોક 11

યે મનો હૃદયં યે ચ દેવા યે દિવ્યા આપો યે સૂર્યરશ્મિઃ ।

તે શ્રોત્રે ચક્ષુષી સઞ્ચરન્તં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 10॥

શ્લોક 12

અચિન્ત્યં ચાપ્રમેયં ચ વ્યક્તાવ્યક્તપરં ચ યત ।

સૂક્ષ્માત્સૂક્ષ્મતરં જ્ઞેયં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 11॥

શ્લોક 13

એકા ચ દશ શતં ચ સહસ્રં ચાયુતં ચ

નિયુતં ચ પ્રયુતં ચાર્બુદં ચ ન્યર્બુદં ચ ।

સમુદ્રશ્ચ મધ્યં ચાન્તશ્ચ પરાર્ધશ્ચ

તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 12॥

શ્લોક 14

યે પઞ્ચ પઞ્ચદશ શતં સહસ્રમયુતં ન્યર્બુદં ચ ।

તેઽગ્નિચિત્યેષ્ટકાસ્તં શરીરં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 13॥

શ્લોક 15

વેદાહમેતં પુરુષં મહાન્તમાદિત્યવર્ણં તમસઃ પરસ્તાત્ ।

યસ્ય યોનિં પરિપશ્યન્તિ ધીરાસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥

યસ્યેદં ધીરાઃ પુનન્તિ કવયો બ્રહ્માણમેતં ત્વા વૃણુત ઇન્દુમ્ ।

સ્થાવરં જઙ્ગમં દ્યૌરાકાશં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 14॥

શ્લોક 16

પરાત્ પરતરં ચૈવ યત્પરાચ્ચૈવ યત્પરમ્ ।

યત્પરાત્ પરતો જ્ઞેયં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 16॥

શ્લોક 17

પરાત્ પરતરો બ્રહ્મા તત્પરાત્ પરતો હરિઃ ।

તત્પરાત્ પરતોઽધીશસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 17॥

શ્લોક 18

યા વેદાદિષુ ગાયત્રી સર્વવ્યાપી મહેશ્વરી ।

ઋગ્યજુસ્સામાથર્વૈશ્ચ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 18॥

શ્લોક 19

યો વૈ દેવં મહાદેવં પ્રણવં પુરુષોત્તમમ્ ।

યઃ સર્વે સર્વવેદૈશ્ચ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 19॥

શ્લોક 20

પ્રયતઃ પ્રણવોઙ્કારં પ્રણવં પુરુષોત્તમમ્ ।

ઓઙ્કારં પ્રણવાત્માનં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 20॥

શ્લોક 21

યોઽસૌ સર્વેષુ વેદેષુ પઠ્યતે હ્યજ ઇશ્વરઃ ।

અકાયો નિર્ગુણો હ્યાત્મા તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 21॥

શ્લોક 22

ગોભિર્જુષ્ટં ધનેન હ્યાયુષા ચ બલેન ચ ।

પ્રજયા પશુભિઃ પુષ્કરાક્ષં તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 22॥

શ્લોક 23

ત્રિયમ્બકં યજામહે સુગન્ધિં પુષ્ટિવર્ધનમ્ ।

ઉર્વારુકમિવ બન્ધનાન્મૃત્યોર્મુક્ષીય

માઽમૃતાત્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 23॥

શ્લોક 24

કૈલાસશિખરે રમ્યે શઙ્કરસ્ય શિવાલયે ।

દેવતાસ્તત્ર મોદન્તે તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 24॥

શ્લોક 25

વિશ્વતશ્ચક્ષુરુત વિશ્વતોમુખો વિશ્વતોહસ્ત ઉત વિશ્વતસ્પાત્ ।

સમ્બાહુભ્યાં નમતિ સમ્પતત્રૈર્દ્યાવાપૃથિવી

જનયન્ દેવ એકસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 25॥

શ્લોક 26

ચતુરો વેદાનધીયીત સર્વશાસ્યમયં વિદુઃ ।

ઇતિહાસપુરાણાનાં તન્મે મન શિવસઙ્કન્લ્પમસ્તુ

॥ 26॥

શ્લોક 27

મા નો મહાન્તમુત મા નો અર્ભકં મા ન ઉક્ષન્તમુત મા ન ઉક્ષિતમ્ ।

મા નો વધીઃ પિતરં મોત માતરં પ્રિયા મા નઃ

તનુવો રુદ્ર રીરિષસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 27॥

શ્લોક 28

મા નસ્તોકે તનયે મા ન આયુષિ મા નો ગોષુ મા નો અશ્વેષુ રીરિષઃ ।

વીરાન્મા નો રુદ્ર ભામિતો વધીર્હવિષ્મન્તઃ

નમસા વિધેમ તે તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 28॥

શ્લોક 29

ઋતં સત્યં પરં બ્રહ્મ પુરુષં કૃષ્ણપિઙ્ગલમ્ ।

ઊર્ધ્વરેતં વિરૂપાક્ષં વિશ્વરૂપાય વૈ નમો નમઃ

તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 29॥

શ્લોક 30

કદ્રુદ્રાય પ્રચેતસે મીઢુષ્ટમાય તવ્યસે ।

વોચેમ શન્તમં હૃદે । સર્વો હ્યેષ રુદ્રસ્તસ્મૈ રુદ્રાય

નમો અસ્તુ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 30॥

શ્લોક 31

બ્રહ્મ જજ્ઞાનં પ્રથમં પુરસ્તાત્ વિ સીમતઃ સુરુચો વેન આવઃ ।

સ બુધ્નિયા ઉપમા અસ્ય વિષ્ઠાઃ સતશ્ચ યોનિં

અસતશ્ચ વિવસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 31॥

શ્લોક 32

યઃ પ્રાણતો નિમિષતો મહિત્વૈક ઇદ્રાજા જગતો બભૂવ ।

ય ઈશે અસ્ય દ્વિપદશ્ચતુષ્પદઃ કસ્મૈ દેવાય

હવિષા વિધેમ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 32॥

શ્લોક 33

ય આત્મદા બલદા યસ્ય વિશ્વે ઉપાસતે પ્રશિષં યસ્ય દેવાઃ ।

યસ્ય છાયાઽમૃતં યસ્ય મૃત્યુઃ કસ્મૈ દેવાય

હવિષા વિધેમ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 33॥

શ્લોક 34

યો રુદ્રો અગ્નૌ યો અપ્સુ ય ઓષધીષુ યો રુદ્રો વિશ્વા ભુવનાઽઽવિવેશ ।

તસ્મૈ રુદ્રાય નમો અસ્તુ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 34॥

શ્લોક 35

ગન્ધદ્વારાં દુરાધર્ષાં નિત્યપુષ્ટાં કરીષિણીમ્ ।

ઈશ્વરીં સર્વભૂતાનાં તામિહોપહ્વયે શ્રિયં

તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 35॥

શ્લોક 36

ય ઇદં શિવસઙ્કલ્પં સદા ધ્યાયન્તિ બ્રાહ્મણાઃ ।

તે પરં મોક્ષં ગમિષ્યન્તિ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ

॥ 36॥

શ્લોક 37

ઇતિ શિવસઙ્કલ્પમન્ત્રાઃ સમાપ્તાઃ ।

(શૈવ-ઉપનિષદઃ)

ઇતિ શિવસઙ્કલ્પોપનિષત્ સમાપ્ત ।