Sarasvati Kavacham
સરસ્વતી કવચમ્
Sarasvati Kavacham
સરસ્વતી કવચમ્
(બ્રહ્મવૈવર્ત મહાપુરાણાન્તર્ગતં)
ભૃગુરુવાચ ।
બ્રહ્મન્બ્રહ્મવિદાંશ્રેષ્ઠ બ્રહ્મજ્ઞાનવિશારદ ।
સર્વજ્ઞ સર્વજનક સર્વપૂજકપૂજિત ॥ 60
સરસ્વત્યાશ્ચ કવચં બ્રૂહિ વિશ્વજયં પ્રભો ।
અયાતયામમન્ત્રાણાં સમૂહો યત્ર સંયુતઃ ॥ 61 ॥
બ્રહ્મોવાચ ।
શૃણુ વત્સ પ્રવક્ષ્યામિ કવચં સર્વકામદમ્ ।
શ્રુતિસારં શ્રુતિસુખં શ્રુત્યુક્તં શ્રુતિપૂજિતમ્ ॥ 62 ॥
ઉક્તં કૃષ્ણેન ગોલોકે મહ્યં વૃન્દાવને વને ।
રાસેશ્વરેણ વિભુના રાસે વૈ રાસમણ્ડલે ॥ 63 ॥
અતીવ ગોપનીયઞ્ચ કલ્પવૃક્ષસમં પરમ્ ।
અશ્રુતાદ્ભુતમન્ત્રાણાં સમૂહૈશ્ચ સમન્વિતમ્ ॥ 64 ॥
યદ્ધૃત્વા પઠનાદ્બ્રહ્મન્બુદ્ધિમાંશ્ચ બૃહસ્પતિઃ ।
યદ્ધૃત્વા ભગવાઞ્છુક્રઃ સર્વદૈત્યેષુ પૂજિતઃ ॥ 65 ॥
પઠનાદ્ધારણાદ્વાગ્મી કવીન્દ્રો વાલ્મિકી મુનિઃ ।
સ્વાયમ્ભુવો મનુશ્ચૈવ યદ્ધૃત્વા સર્વપૂજિતાઃ ॥ 66 ॥
કણાદો ગૌતમઃ કણ્વઃ પાણિનિઃ શાકટાયનઃ ।
ગ્રન્થં ચકાર યદ્ધૃત્વા દક્ષઃ કાત્યાયનઃ સ્વયમ્ ॥ 67 ॥
ધૃત્વા વેદવિભાગઞ્ચ પુરાણાન્યખિલાનિ ચ ।
ચકાર લીલામાત્રેણ કૃષ્ણદ્વૈપાયનઃ સ્વયમ્ ॥ 68 ॥
શાતાતપશ્ચ સંવર્તો વસિષ્ઠશ્ચ પરાશરઃ ।
યદ્ધૃત્વા પઠનાદ્ગ્રન્થં યાજ્ઞવલ્ક્યશ્ચકાર સઃ ॥ 69 ॥
ઋષ્યશૃઙ્ગો ભરદ્વાજશ્ચાસ્તીકો દેવલસ્તથા ।
જૈગીષવ્યોઽથ જાબાલિર્યદ્ધૃત્વા સર્વપૂજિતઃ ॥ 70 ॥
કવચસ્યાસ્ય વિપ્રેન્દ્ર ઋષિરેષ પ્રજાપતિઃ ।
સ્વયં બૃહસ્પતિશ્છન્દો દેવો રાસેશ્વરઃ પ્રભુઃ ॥ 71 ॥
સર્વતત્ત્વપરિજ્ઞાને સર્વાર્થેઽપિ ચ સાધને ।
કવિતાસુ ચ સર્વાસુ વિનિયોગઃ પ્રકીર્તિતઃ ॥ 72 ॥
( કવચં )
ૐ હ્રીં સરસ્વત્યૈ સ્વાહા શિરો મે પાતુ સર્વતઃ ।
શ્રીં વાગ્દેવતાયૈ સ્વાહા ભાલં મે સર્વદાઽવતુ ॥ 73 ॥
ૐ હ્રીં સરસ્વત્યૈ સ્વાહેતિ શ્રોત્રે પાતુ નિરન્તરમ્ ।
ૐ શ્રીં હ્રીં ભગવત્યૈ સરસ્વત્યૈ સ્વાહા નેત્રયુગ્મં સદાઽવતુ ॥ 74 ॥
ઐં હ્રીં વાગ્વાદિન્યૈ સ્વાહા નાસાં મે સર્વદાઽવતુ ।
હ્રીં વિદ્યાધિષ્ઠાતૃદેવ્યૈ સ્વાહા ચોંષ્ઠ સદાઽવતુ ॥ 75 ॥
ૐ શ્રીં હ્રીં બ્રાહ્મ્યૈ સ્વાહેતિ દન્તપઙ્ક્તિં સદાઽવતુ ।
ઐમિત્યેકાક્ષરો મન્ત્રો મમ કણ્ઠં સદાઽવતુ ॥ 76 ॥
ૐ શ્રીં હ્રીં પાતુ મે ગ્રીવાં સ્કન્ધં મે શ્રીં સદાઽવતુ ।
ૐ હ્રીં વિદ્યાધિષ્ઠાતૃદેવ્યૈ સ્વાહા વક્ષઃ સદાઽવતુ ॥ 77 ॥
ૐ હ્રીં વિદ્યાસ્વરૂપાયૈ સ્વાહા મે પાતુ નાભિકામ્ ।
ૐ હ્રીં ક્લીં વાણ્યૈ સ્વાહેતિ મમ પૃષ્ઠં સદાઽવતુ ॥ 78 ॥
ૐ સર્વવર્ણાત્મિકાયૈ પાદયુગ્મં સદાઽવતુ ।
ૐ રાગાધિષ્ઠાતૃદેવ્યૈ સર્વાઙ્ગં મે સદાઽવતુ ॥ 79 ॥
ૐ સર્વકણ્ઠવાસિન્યૈ સ્વાહા પ્રચ્યાં સદાઽવતુ ।
ૐ હ્રીં જિહ્વાગ્રવાસિન્યૈ સ્વાહાઽગ્નિદિશિ રક્ષતુ ॥ 80 ॥
ૐ ઐં હ્રીં શ્રીં સરસ્વત્યૈ બુધજનન્યૈ સ્વાહા ।
સતતં મન્ત્રરાજોઽયં દક્ષિણે માં સદાઽવતુ ॥ 81 ॥
ૐ હ્રીં શ્રીં ત્ર્યક્ષરો મન્ત્રો નૈરૃત્યાં મે સદાઽવતુ ।
કવિજિહ્વાગ્રવાસિન્યૈ સ્વાહા માં વારુણેઽવતુ ॥ 82 ॥
ૐ સદમ્બિકાયૈ સ્વાહા વાયવ્યે માં સદાઽવતુ ।
ૐ ગદ્યપદ્યવાસિન્યૈ સ્વાહા મામુત્તરેઽવતુ ॥ 83 ॥
ૐ સર્વશાસ્ત્રવાસિન્યૈ સ્વાહૈશાન્યાં સદાઽવતુ ।
ૐ હ્રીં સર્વપૂજિતાયૈ સ્વાહા ચોર્ધ્વં સદાઽવતુ ॥ 84 ॥
ઐં હ્રીં પુસ્તકવાસિન્યૈ સ્વાહાઽધો માં સદાવતુ ।
ૐ ગ્રન્થબીજરૂપાયૈ સ્વાહા માં સર્વતોઽવતુ ॥ 85 ॥
ઇતિ તે કથિતં વિપ્ર સર્વમન્ત્રૌઘવિગ્રહમ્ ।
ઇદં વિશ્વજયં નામ કવચં બ્રહ્મારૂપકમ્ ॥ 86 ॥
પુરા શ્રુતં ધર્મવક્ત્રાત્પર્વતે ગન્ધમાદને ।
તવ સ્નેહાન્મયાઽઽખ્યાતં પ્રવક્તવ્યં ન કસ્યચિત્ ॥ 87 ॥
ગુરુમભ્યર્ચ્ય વિધિવદ્વસ્ત્રાલઙ્કારચન્દનૈઃ ।
પ્રણમ્ય દણ્ડવદ્ભૂમૌ કવચં ધારયેત્સુધીઃ ॥ 88 ॥
પઞ્ચલક્ષજપેનૈવ સિદ્ધં તુ કવચં ભવેત્ ।
યદિ સ્યાત્સિદ્ધકવચો બૃહસ્પતિ સમો ભવેત્ ॥ 89 ॥
મહાવાગ્મી કવીન્દ્રશ્ચ ત્રૈલોક્યવિજયી ભવેત્ ।
શક્નોતિ સર્વં જેતું સ કવચસ્ય પ્રભાવતઃ ॥ 90 ॥
ઇદં તે કાણ્વશાખોક્તં કથિતં કવચં મુને ।
સ્તોત્રં પૂજાવિધાનં ચ ધ્યાનં વૈ વન્દનં તથા ॥ 91 ॥
ઇતિ શ્રી બ્રહ્મવૈવર્તે મહાપુરાણે પ્રકૃતિખણ્ડે નારદનારાયણસંવાદે સરસ્વતીકવચં નામ ચતુર્થોઽધ્યાયઃ ।
Related Scriptures
सरस्वती सहस्र नामावलि
1000 verses
1000 Names of Goddess Saraswati
1000 verses
108 Names of Goddess Saraswati
108 verses
सरस्वती अष्टोत्तर शत नामावलि
108 verses
Jai Shri Sakal Buddhi Balrasi
0 verses
सरस्वती द्वादश नाम स्तोत्रम्
5 verses
About This Stotram
Overview
The Sarasvati Kavacham is a Sanskrit kavacham (protective hymn) of 31 verses dedicated to Goddess Saraswati, drawn from the Brahmavaivarta Purana. It is structured as a dialogue in which the sage Bhrigu requests Brahma to reveal a protective armour (kavacham) of Saraswati containing potent mantras. The text belongs to the Shakta devotional tradition within Puranic literature.
What are the benefits of chanting Sarasvati Kavacham?
- Protection from obstacles in the pursuit of learning and creative endeavors
- Attainment of knowledge, eloquence, and clarity of thought
- Success in intellectual and worldly undertakings
- Spiritual growth through devotion to the Goddess of knowledge
When is the best time to recite this?
Morning recitation is standard, particularly on Vasant Panchami (Saraswati Puja). It is also recited before examinations, new academic or creative projects, and on Navratri days associated with Saraswati worship (typically the eighth and ninth days).
What is the historical and traditional background?
The Brahmavaivarta Purana is one of the eighteen Mahapuranas, traditionally attributed to Vyasa. Its current form is generally placed in the latter half of the first millennium CE, though individual sections developed over a longer period. Kavachams as a genre originate in Tantric and Puranic literature and follow a prescribed structure in which specific deities are invoked to protect different parts of the devotee's body and surroundings. The Sarasvati Kavacham follows this established format within the Brahmavaivarta Puranic context.
Available scripts
This text is available in 14 scripts: devanagari, tamil, telugu, kannada, malayalam, gujarati, bengali, iast, gurmukhi, oriya, assamese, sinhala, itrans, hk. Use the script selector above to switch between them.
Related Texts
- Saraswati Stotram — a 21-verse Sanskrit stotram honoring the same deity with a focus on her attributes rather than protective invocation
- Saraswati Suktam — the Vedic source hymns to Saraswati, representing an earlier stratum of texts in the same tradition