Brahma Samhita
Brahma Samhita
Brahma Samhita
brahma saMhitA
shloka 1
IshvaraH paramaH kRRiShNaH sachchidAnandavigrahaH |
anAdirAdirgovindaH sarvakAraNakAraNam || 1 ||
sahasrapatrakamalaM gokulAkhyaM mahatpadam |
tatkarNikAraM taddhAma tadanantAshasambhavam || 2 ||
karNikAraM mahadyantraM ShaTkoNaM vajrakIlakam
ShaDa~Nga ShaTpadIsthAnaM prakRRityA puruSheNa cha |
premAnandamahAnandarasenAvasthitaM hi yat
jyotIrUpeNa manunA kAmabIjena sa~Ngatam || 3 ||
tatki~njalkaM tadaMshAnAM tatpatrANi shriyAmapi || 4 ||
chaturasraM tatparitaH shvetadvIpAkhyamadbhutam |
chaturasraM chaturmUrteshchaturdhAma chatuShkRRitam |
chaturbhiH puruShArthaishcha chaturbhirhetubhirvRRitam |
shUlairdashabhirAnaddhamUrdhvAdho digvidikShvapi |
aShTabhirnidhibhirjuShTamaShTabhiH siddhibhistathA |
manurUpaishcha dashabhirdikpAlaiH parito vRRitam |
shyAmairgauraishcha raktaishcha shuklaishcha pArShadarShabhaiH |
shobhitaM shaktibhistAbhiradbhutAbhiH samantataH || 5 ||
evaM jyotirmayo devaH sadAnandaM parAtparaH |
AtmArAmasya tasyAsti prakRRityA na samAgamaH || 6 ||
mAyayA.aramamANasya na viyogastayA saha |
AtmanA ramayA reme tyaktakAlaM sisRRikShayA || 7 ||
niyatiH sA ramAdevI tatpriyA tadvashaM tadA |
talli~NgaM bhagavAn shambhurjotirUpaH sanAtanaH |
yA yoniH sAparAshaktiH kAmo bIjaM mahaddhareH || 8 ||
li~NgayonyAtmikA jAtA imA mAheshvarI prajAH || 9 ||
shaktimAn puruShaH so.ayaM li~NgarUpI maheshvaraH |
tasminnAvirabhUlli~Nge mahAviShNurjagatpatiH || 10 ||
sahasrashIrShA puruShaH sahasrAkShaH sahasrapAt |
sahasrabAhurvishvAtmA sahasrAMshaH sahasrasUH || 11 ||
nArAyaNaH sa bhagavAnApastasmAtsanAtanAt |
AvirAsItkAraNArNo nidhiH sa~NkarShaNAtmakaH |
yoganidrAM gatastasmin sahasrAMshaH svayaM mahAn || 12 ||
tadromabila jAleShu bIjaM sa~NkarShaNasya cha |
haimAnyaNDAni jAtAni mahAbhUtAvRRitAni tu || 13 ||
pratyaNDamevamekAMshAdekAMshAdvishati svayam |
sahasramUrdhA vishvAtmA mahAviShNuH sanAtanaH || 14 ||
vAmANgAdasRRijadviShNuM dakShiNANgAtprajApatim |
jyotirli~NgamayaM shambhuM kUrchadeshAdavAsRRijat || 15 ||
aha~NkArAtmakaM vishvaM tasmAdetadvyajAyata || 16 ||
atha taistrividhairveshairlIlAmudvahataH kila |
yoganidrA bhagavatI tasya shrIriva sa~NgatA || 17 ||
sasRRikShAyAM tato nAbhestasya padmaM viniryayau |
tannAlaM hemanalinaM brahmaNo lokamadbhutam || 18 ||
tattvAni pUrvarUDhAni kAraNAni parasparam |
samavAyAprayogAchcha vibhinnAni pRRithak pRRithak |
chichChaktyA sajjamAno.atha bhagavAnAdipUruShaH |
yojayanmAyayA devo yoganidrAmakalpayat || 19 ||
yojayitvA tu tAnyeva pravivesha svayaM guhAm |
guhAM praviShTe tasmiMstu jIvAtmA pratibudhyate || 20 ||
sa nityo nityasambandhaH prakRRitishcha paraiva sA || 21 ||
evaM sarvAtmasambandhaM nAbhyAM padmaM harerabhUt |
tatra brahmAbhavadbhUyashchaturvedI chaturmukhaH || 22 ||
sa jAto bhagavachChaktyA tatkAlaM kila choditaH |
sisRRikShAyAM matiM chakre pUrvasaMskArasaMskRRitaH |
dadarsha kevalaM dhvAntaM nAnyatkimapi sarvataH || 23 ||
uvAcha puratastasmai tasya divyA sarasvatI |
kAmaH kRRiShNAya govinda he gopIjana ityapi |
vallabhAya priyA vahnermantraM te dAsyati priyam || 24 ||
tapastvaM tapa etena tava siddhirbhaviShyati || 25 ||
atha tepe sa suchiraM prINan govindamavyayam |
shvetadvIpapatiM kRRiShNaM golokasthaM parAtparam |
prakRRityA guNarUpiNyA rUpiNyA paryupAsitam |
sahasradalasampanne koTiki~njalkabRRiMhite |
bhUmishchintAmaNistatra karNikAre mahAsane |
samAsInaM chidAnandaM jyotirUpaM sanAtanam |
shabdabrahmamayaM veNuM vAdayantaM mukhAmbuje |
vilAsinIgaNavRRitaM svaiH svairaMshairabhiShTutam || 26 ||
atha veNuninAdasya trayImUrtimayI gatiH |
sphurantI praviveshAshu mukhAbjAni svayambhuvaH |
gAyatrIM gAyatastasmAdadhigatya sarojajaH |
saMskRRitashchAdiguruNA dvijatAmagamattataH || 27 ||
trayyA prabuddho.atha vidhirvij~nAtatattvasAgaraH |
tuShTAva vedasAreNa stotreNAnena keshavam || 28 ||
chintAmaNiprakarasadmasu kalpavRRikSha
lakShAvRRiteShu surabhIrabhipAlayantam |
lakShmIsahasrashatasambhramasevyamAnaM
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 29 ||
veNuM kvaNantamaravindadalAyatAkShaM
barhAvataMsamasitAmbudasundarA~Ngam |
kandarpakoTikamanIyavisheShashobhaM
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 30 ||
AlolachandrakalasadvanamAlyavaMshI-
-ratnA~NgadaM praNayakelikalAvilAsam |
shyAmaM tribha~NgalalitaM niyataprakAshaM
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 31 ||
a~NgAni yasya sakalendriyavRRittimanti
pashyanti pAnti kalayanti chiraM jaganti |
Anandachinmayasadujjvalavigrahasya
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 32 ||
advaitamachyutamanAdimanantarUpaM
AdyaM purANapuruShaM navayauvanaM cha |
vedeShu durlabhamadurlabhamAtmabhaktau
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 33 ||
panthAstu koTishatavatsarasampragamyo
vAyorathApi manaso munipu~NgavAnAm |
so.apyasti yatprapadasImnyavichintyatattve
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 34 ||
eko.apyasau rachayituM jagadaNDakoTiM
yachChaktirasti jagadaNDachayA yadantaH |
aNDAntarasthaparamANuchayAntarasthaM
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 35 ||
yadbhAvabhAvitadhiyo manujAstathaiva
samprApya rUpamahimAsanayAnabhUShAH |
sUktairyameva nigamaprathitaiH stuvanti
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 36 ||
AnandachinmayarasapratibhAvitAbhi-
-stAbhirya eva nijarUpatayA kalAbhiH |
goloka eva nivasatyakhilAtmabhUto
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 37 ||
premA~njanachChuritabhaktivilochanena
santaH sadaiva hRRidayeShu vilokayanti |
yaM shyAmasundaramachintyaguNasvarUpaM
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 38 ||
rAmAdimUrtiShu kalAniyamena tiShThan
nAnAvatAramakarodbhuvaneShu kintu |
kRRiShNaH svayaM samabhavatparamaH pumAn yo
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 39 ||
yasya prabhA prabhavato jagadaNDakoTi-
-koTiShvasheShavasudhAdi vibhUtibhinnam |
tadbrahma niShkalamanantamasheShabhUtaM
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 40 ||
mAyA hi yasya jagadaNDashatAni sUte
traiguNyatadviShayavedavitAyamAnA |
sattvAvalambiparasattvaM vishuddhasattvaM
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 41 ||
AnandachinmayarasAtmatayA manaHsu
yaH prANinAM pratiphalan smaratAmupetya |
lIlAyitena bhuvanAni jayatyajasraM
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 42 ||
golokanAmni nijadhAmni tale cha tasya
devi maheshaharidhAmasu teShu teShu |
te te prabhAvanichayA vihitAshcha yena
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 43 ||
sRRiShTisthitipralayasAdhanashaktirekA
ChAyeva yasya bhuvanAni bibharti durgA |
ichChAnurUpamapi yasya cha cheShTate sA
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 44 ||
kShIraM yathA dadhi vikAravisheShayogAt
sa~njAyate na hi tataH pRRithagasti hetoH |
yaH shambhutAmapi tathA samupaiti kAryA-
-dgovindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 45 ||
dIpArchireva hi dashAntaramabhyupetya
dIpAyate vivRRitahetusamAnadharmA |
yastAdRRigeva hi cha viShNutayA vibhAti
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 46 ||
yaH kAraNArNavajale bhajati sma yoga-
-nidrAmanantajagadaNDasaromakUpaH |
AdhArashaktimavalambya parAM svamUrtiM
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 47 ||
yasyaikanishvasitakAlamathAvalambya
jIvanti lomabilajA jagadaNDanAthAH |
viShNurmahAn sa iha yasya kalAvisheSho
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 48 ||
bhAsvAn yathAshmashakaleShu nijeShu tejaH
svIyaM kiyatprakaTayatyapi tadvadatra |
brahmA ya eSha jagadaNDavidhAnakartA
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 49 ||
yatpAdapallavayugaM vinidhAya kumbha-
-dvandve praNAmasamaye sa gaNAdhirAjaH |
vighnAn vihantumalamasya jagattrayasya
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 50 ||
agnirmahI gaganamambu maruddishashcha
kAlastathAtmamanasIti jagattrayANi |
yasmAdbhavanti vibhavanti vishanti yaM cha
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 51 ||
yachchakShureSha savitA sakalagrahANAM
rAjA samastasuramUrtirasheShatejAH |
yasyAj~nayA bhramati sambhRRitakAlachakro
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 52 ||
dharmo.atha pApanichayaH shrutayastapAMsi
brahmAdikITapatagAvadhayashcha jIvAH |
yaddatamAtravibhavaprakaTaprabhAvA
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 53 ||
yastvindragopamathavendramaho svakarma-
-bandhAnurUpaphalabhAjanamAtanoti |
karmANi nirdahati kintu cha bhaktibhAjAM
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 54 ||
yaM krodhakAmasahajapraNayAdibhIti-
-vAtsalyamohagurugauravasevyabhAvaiH |
sa~nchintya tasya sadRRishIM tanumApurete
govindamAdipuruShaM tamahaM bhajAmi || 55 ||
shriyaH kAntAH kAntaH paramapuruShaH kalpataravo
drumA bhUmishchintAmaNigaNamayi toyamamRRitam |
kathA gAnaM nATyaM gamanamapi vaMshI priyasakhi
chidAnandaM jyotiH paramapi tadAsvAdyamapi cha |
sa yatra kShIrAbdhiH sravati surabhIbhyashcha sumahAn
nimeShArdhAkhyo vA vrajati na hi yatrApi samayaH |
bhaje shvetadvIpaM tamahamiha golokamiti yaM
vidantaste santaH kShitiviralachArAH katipaye || 56 ||
athovAcha mahAviShNurbhagavantaM prajApatim |
brahman mahattvavij~nAne prajAsarge cha chenmatiH |
pa~nchashlokImimAM vidyAM vatsa dattAM nibodha me || 57 ||
prabuddhe j~nAnabhaktibhyAmAtmanyAnandachinmayI |
udetyanuttamA bhaktirbhagavatpremalakShaNA || 58 ||
pramANaistat sadAchAraistadabhyAsairnirantaram |
bodhayanAtmanAtmAnaM bhaktimapyuttamAM labhet || 59 ||
yasyAH shreyaskaraM nAsti yayA nirvRRitimApnuyAt |
yA sAdhayati mAmeva bhaktiM tAmeva sAdhayet || 60 ||
dharmAnanyAn parityajya mAmekaM bhaja vishvasan |
yAdRRishI yAdRRishI shraddhA siddhirbhavati tAdRRishI |
kurvannirantaraM karma loko.ayamanuvartate |
tenaiva karmaNA dhyAyanmAM parAM bhaktimichChati || 61 ||
ahaM hi vishvasya charAcharasya
bIjaM pradhAnaM prakRRitiH pumAMshcha |
mayAhitaM teja idaM bibharShi
vidhe vidhehi tvamatho jaganti || 62 ||
iti shrI brahma saMhitA sampUrNam |
