నిత్య సన్ధ్యా వన్దనమ్ (కృష్ణ యజుర్వేదీయ)

నిత్య సన్ధ్యా వన్దనమ్ (కృష్ణ యజుర్వేదీయ)

శ్లోక 1

శరీర శుద్ధి

అపవిత్రః పవిత్రో వా సర్వావస్థా᳚-ఙ్గతో-ఽపివా ।

య-స్స్మరే-త్పుణ్డరీకాక్షం స బాహ్యాభ్యన్తర శ్శుచిః ॥

పుణ్డరీకాక్ష ! పుణ్డరీకాక్ష ! పుణ్డరీకాక్షాయ నమః ।

ఆచమనః

ఓం ఆచమ్య

ఓ-ఙ్కేశవాయ స్వాహా

ఓ-న్నారాయణాయ స్వాహా

ఓ-మ్మాధవాయ స్వాహా (ఇతి త్రిరాచమ్య)

ఓ-ఙ్గోవిన్దాయ నమః (పాణీ మార్జయిత్వా)

ఓం-విఁష్ణవే నమః

ఓ-మ్మధుసూదనాయ నమః (ఓష్ఠౌ మార్జయిత్వా)

ఓ-న్త్రివిక్రమాయ నమః

ఓం-వాఁమనాయ నమః (శిరసి జల-మ్ప్రోక్ష్య)

ఓం శ్రీధరాయ నమః

ఓం హృషీకేశాయ నమః (వామహస్తె జల-మ్ప్రోక్ష్య)

ఓ-మ్పద్మనాభాయ నమః (పాదయోః జల-మ్ప్రోక్ష్య)

ఓ-న్దామోదరాయ నమః (శిరసి జల-మ్ప్రోక్ష్య)

ఓం సఙ్కర్​షణాయ నమః (అఙ్గులిభిశ్చిబుక-ఞ్జల-మ్ప్రోక్ష్య)

ఓం-వాఁసుదేవాయ నమః

ఓ-మ్ప్రద్యుమ్నాయ నమః (నాసికాం స్పృష్ట్వా)

ఓం అనిరుద్ధాయ నమః

ఓ-మ్పురుషోత్తమాయ నమః

ఓం అధోక్షజాయ నమః

ఓ-న్నారసింహాయ నమః (నేత్రే శ్రోత్రే చ స్పృష్ట్వా)

ఓం అచ్యుతాయ నమః (నాభిం స్పృష్ట్వా)

ఓ-ఞ్జనార్ధనాయ నమః (హృదయం స్పృష్ట్వా)

ఓం ఉపేన్ద్రాయ నమః (హస్తం శిరసి నిక్షిప్య)

ఓం హరయే నమః

ఓం శ్రీకృష్ణాయ నమః (అంసౌ స్పృష్ట్వా)

ఓం శ్రీకృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమో నమః2

(ఏతాన్యుచ్చార్య ఉప్యక్త ప్రకార-ఙ్కృతే అఙ్గాని శుద్ధాని భవేయుః)

భూతోచ్చాటన

ఉత్తిష్ఠన్తు । భూత పిశాచాః । యే తే భూమిభారకాః ।

యే తేషామవిరోధేన । బ్రహ్మకర్మ సమారభే ।

ఓ-మ్భూర్భువస్సువః ।

దైవీ గాయత్రీ చన్దః ప్రాణాయామే వినియోగః2

(ప్రాణాయామ-ఙ్కృత్వా కుమ్భకే ఇమ-ఙ్గాయత్రీ మన్త్రముచ్ఛరేత్)

ప్రాణాయామః

ఓ-మ్భూః । ఓ-మ్భువః । ఓగ్ం సువః । ఓ-మ్మహః । ఓ-ఞ్జనః । ఓ-న్తపః । ఓగ్ం స॒త్యమ్ ।

ఓ-న్తథ్స॑వి॒తుర్వరే᳚ణ్యం॒ భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీమహి ।

ధియో॒ యో నః॑ ప్రచోదయా᳚త్ ॥

ఓమాపో॒ జ్యోతీ॒ రసో॒-ఽమృత॒-మ్బ్రహ్మ॒ భూ-ర్భువ॒-స్సువ॒రోమ్ ॥ (తై. అర. 10-27)

సఙ్కల్పః

మమోపాత్త, సమస్త దురిత క్షయద్వారా,

శ్రీ పరమేశ్వర ముద్దిస్య, శ్రీ పరమేశ్వర ప్రీత్యర్థమ్,

శుభాభ్యామ్, శుభే, శోభనే, అభ్యుదయ ముహూర్తే,

శ్రీ మహావిష్ణో రాజ్ఞయా, ప్రవర్త మానస్య,

అద్య బ్రహ్మణః, ద్వితీయ పరార్థే,

శ్వేతవరాహ కల్పే, వైవశ్వత మన్వన్తరే,

కలియుగే, ప్రథమ పాదే,

(భారత దేశః - జమ్బూ ద్వీపే, భరత వర్​షే, భరత ఖణ్డే, మేరోః దక్షిణ/ఉత్తర దిగ్భాగే;

అమేరికా - క్రౌఞ్చ ద్వీపే, రమణక వర్​షే, ఐన్ద్రిక ఖణ్డే, సప్త సముద్రాన్తరే, కపిలారణ్యే),

శోభన గృహే, సమస్త దేవతా బ్రాహ్మణ, హరిహర గురుచరణ సన్నిథౌ,

అస్మిన్, వర్తమాన, వ్యావహారిక, చాన్ద్రమానేన,

... సం​వఁత్సరే,... అయనే [ఉత్తరాయణే,దక్షిణాయనే],

... ఋతే [వసన్త, గ్రీష్మ, వర్​ష, శరత్, హేమన్త, శిశిర],

... మాసే [చైత్ర, వైశాఖ, జ్యేష్ఠ, ఆషాఢ,శ్రావణ, భాద్రపద, ఆశ్వయుజ, కార్తీక, మార్గశీర్​ష,పుష్య, మాఘ, ఫాల్గుణ],

... పక్షే [శుక్ల పక్షే, కృష్ణ పక్షే],

... తిథౌ,

... వాసరే,[ఇన్దు/సోమ, భౌమ/మఙ్గల, సౌమ్య/బుధ, బృహస్పతి/గురు, భృగు/శుక్ర, స్థిర/మన్ద/శని, భాను/రవి/ఆది] ...

శుభ వాసరే, శుభ నక్షత్రే, శుభ యోగే, శుభ కరణ,

ఏవఙ్గుణ, విశేషణ, విశిష్ఠాయామ్, శుభ తిథౌ, శ్రీమాన్,

... గోత్రః, ... నామధేయః, ... గోత్రస్య,

... నామధేయోహ-మ్ప్రాతః / మధ్యాహ్నిక / సాయం సన్ధ్యాం ఉపాసిషే ।

మార్జనః

ఓం ఆపో॒హిష్ఠా మ॑యో॒భువః॑ ।

తా న॑ ఊ॒ర్జే ద॑ధాతన ।

మ॒హేరణా॑య॒ చక్ష॑సే ।

యో వః॑ శి॒వత॑మో॒ రసః॑ ।

తస్య॑ భాజయతే॒ హ నః॒ ।

ఉ॒శ॒తీరి॑వ మా॒తరః॑ ।

తస్మా॒ అర॑ఙ్గ మామ వః ।

యస్య॒ క్షయా॑య॒ జిన్వ॑థ ।

ఆపో॑ జ॒నయ॑థా చ నః । (తై. అర. 4-42)

(ఇతి శిరసి మార్జయేత్)

(హస్తేన జల-ఙ్గృహీత్వా)

ప్రాతః కాల మన్త్రాచమనః [మన్త్ర జల ప్రాశనమ్]

సూర్యశ్చ, మామన్యుశ్చ, మన్యుపతయశ్చ, మన్యు॑కృతే॒భ్యః ।

పాపేభ్యో॑ రక్ష॒న్తామ్ । యద్రాత్ర్యా పాప॑ మకా॒ర్​షమ్ । మనసా వాచా॑ హ॒స్తాభ్యామ్ ।

పద్భ్యా ముదరే॑ణ శి॒ఞ్చా । రాత్రి॒ స్తద॑వలు॒మ్పతు । యత్కిఞ్చ॑ దురి॒త-మ్మయి॑ ।

ఇదమహ-మ్మా మమృ॑త యో॒ నౌ । సూర్యే జ్యోతిషి జుహో॑మి స్వా॒హా᳚ ॥ (తై. అర. 10. 24)

మధ్యాహ్న కాల మన్త్రాచమనః

ఆపః॑ పునన్తు పృథి॒వీ-మ్పృ॑థి॒వీ పూ॒తా పు॑నాతు॒ మామ్ ।

పు॒నన్తు॒ బ్రహ్మ॑ణ॒స్పతి॒ ర్బ్రహ్మా॑ పూ॒తా పు॑నాతు॒ మామ్ ।

యదుచ్ఛి॑ష్ట॒ మభో᳚జ్యం॒ యద్వా॑ దు॒శ్చరి॑త॒-మ్మమ॑ ।

సర్వ॑-మ్పునన్తు॒ మా మాపో॑-ఽస॒తాఞ్చ॑ ప్రతి॒గ్రహ॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ॥ (తై. అర. పరిశిష్టః 10. 30)

సాయఙ్కాల మన్త్రాచమనః

అగ్ని శ్చ మా మన్యు శ్చ మన్యుపతయ శ్చ మన్యు॑కృతేభ్యః ।

పాపేభ్యో॑ రక్ష॒న్తామ్ । యదహ్నా పాప॑ మకా॒ర్​షమ్ ।

మనసా వాచా॑ హస్తా॒భ్యామ్ । పద్భ్యా ముదరే॑ణ శి॒ఞ్చా ।

అహ స్తద॑వలు॒మ్పతు । య త్కిఞ్చ॑ దురి॒త-మ్మయి॑ ।

ఇద మహ-మ్మా మమృ॑త యో॒నౌ । సత్యే జ్యోతిషి జుహోమి స్వా॒హా ॥ (తై. అర. 10. 24)

(ఇతి మన్త్రేణ జల-మ్పిబేత్)

ఆచమ్య (ఓ-ఙ్కేశవాయ స్వాహా, ... శ్రీ కృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమో నమః)

ద్వితీయ మార్జనః

ద॒ధి॒ క్రావ్​ణ్ణో॑ అకారిషమ్ । జి॒ష్ణో రశ్వ॑స్య వా॒జి॑నః ।

సు॒రభినో॒ ముఖా॑కర॒త్ప్రణ॒ ఆయూగ్ం॑షి తారిషత్ ॥

(సూర్యపక్షే లోకయాత్రా నిర్వాహక ఇత్యర్థః)

ఓం ఆపో॒ హిష్ఠా మ॑యో॒భువః॑ । తా న॑ ఊ॒ర్జే ద॑ధాతన ।

మ॒హేరణా॑య॒ చక్ష॑సే । యో వః॑ శి॒వత॑మో॒ రసః॑ ।

తస్య॑ భాజయతే॒ హ నః॒ । ఉ॒శ॒తీరి॑వ మా॒తరః॑ ।

తస్మా॒ అర॑ఙ్గ మామ వః । యస్య॒ క్షయా॑య॒ జిన్వ॑థ ।

ఆపో॑ జ॒నయ॑థా చ నః ॥ (తై. అర. 4. 42)

పునః మార్జనః

హిర॑ణ్యవర్ణా॒ శ్శుచ॑యః పావ॒కాః యా సు॑జా॒తః క॒శ్యపో॒ యా స్విన్ద్రః॑ ।

అ॒గ్నిం-యాఁ గర్భ॑న్దధి॒రే విరూ॑పా॒ స్తాన॒ ఆప॒శ్శగ్గ్ స్యో॒నా భ॑వన్తు ।

యా సా॒గ్ం॒ రాజా॒ వరు॑ణో॒ యాతి॒ మధ్యే॑ సత్యానృ॒తే అ॑వ॒పశ్య॒-ఞ్జనా॑నామ్ ।

మ॒ధు॒ శ్చుత॒శ్శుచ॑యో॒ యాః పా॑వ॒కా స్తాన॒ ఆప॒శ్శగ్గ్ స్యో॒నా భ॑వన్తు ।

యాసా᳚-న్దే॒వా ది॒వి కృ॒ణ్వన్తి॑ భ॒క్షం-యాఁ అ॒న్తరి॑క్షే బహు॒థా భవ॑న్తి ।

యాః పృ॑థి॒వీ-మ్పయ॑సో॒న్దన్తి॑ శ్శు॒క్రాస్తాన॒ ఆప॒శగ్గ్ స్యో॒నా భ॑వన్తు ।

యా-శ్శి॒వేన॑ మా॒ చక్షు॑షా పశ్యతాపశ్శి॒వయా॑ త॒ను వోప॑స్పృశత॒ త్వచ॑ మ్మే ।

సర్వాగ్ం॑ అ॒గ్నీగ్ం ర॑ప్సు॒షదో॑ హు॒వే వో॒ మయి॒ వర్చో॒ బల॒ మోజో॒ నిధ॑త్త ॥ (తై. సం. 5. 6. 1)

(మార్జన-ఙ్కుర్యాత్)

అఘమర్​షణ మన్త్రః పాపవిమోచనం

(హస్తేన జలమాదాయ నిశ్శ్వస్య వామతో నిక్షితపేత్)

ద్రు॒ప॒దా ది॑వ ముఞ్చతు । ద్రు॒ప॒దా ది॒వే న్ము॑ముచా॒నః ।

స్వి॒న్న స్స్నా॒త్వీ మలా॑ దివః ।

పూ॒త-మ్పవిత్రే॑ణే॒ వాజ్యం᳚ ఆప॑ శ్శున్దన్తు॒ మైన॑సః ॥ (తై. బ్రా. 266)

ఆచమ్య (ఓ-ఙ్కేశవాయ స్వాహా, ... శ్రీ కృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమో నమః)

ప్రాణాయామమ్య

లఘుసఙ్కల్పః

పూర్వోక్త ఏవఙ్గుణ విశేషణ విశిష్ఠాయాం

శుభతిథౌ మమోపాత్త దురిత క్షయద్వారా శ్రీ పరమేశ్వర ముద్దిశ్య శ్రీ పరమేశ్వర ప్రీత్యర్థ-మ్ప్రాతస్సన్ధ్యాఙ్గ యథా కాలోచిత అర్ఘ్యప్రదాన-ఙ్కరిష్యే ॥

ప్రాతః కాలార్ఘ్య మన్త్రం

ఓ-మ్భూర్భువ॒స్సువః॑ ॥ తథ్స॑వి॒తుర్వరే᳚ణ్య॒-మ్భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీమహి । ధియో॒ యో నః॑ ప్రచోదయా᳚త్

శ్లోక 2

మాధ్యాహ్నార్ఘ్య మన్త్రం

ఓం హ॒గ్ం॒ సశ్శు॑చి॒ష ద్వసు॑రన్తరిక్ష॒స ద్దోతా॑ వేది॒షదతి॑థి ర్దురోణ॒సత్ ।

నృ॒ష ద్వ॑ర॒స దృ॑త॒స ద్వ్యో॑మ॒ సద॒బ్జా గో॒జా ఋ॑త॒జా అ॑ద్రి॒జా ఋ॒తమ్-బృ॒హత్ ॥ (తై. అర. 10. 4)

సాయ-ఙ్కాలార్ఘ్య మన్త్రం

ఓ-మ్భూర్భువ॒స్సువః॑ ॥

తథ్స॑వి॒తుర్వరే᳚ణ్య॒-మ్భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీమహి ।

ధియో॒ యో నః॑ ప్రచోదయా᳚త్ ॥

ఓ-మ్భూః । ఓ-మ్భువః । ఓగ్ం సువః । ఓ-మ్మహః । ఓ-ఞ్జనః । ఓ-న్తపః । ఓగ్ం స॒త్యమ్ ।

ఓ-న్తథ్స॑వి॒తుర్వరే᳚ణ్యం॒ భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీమహి ।

ధియో॒ యో నః॑ ప్రచోదయా᳚త్ ॥

ఓమాపో॒ జ్యోతీ॒ రసో॒-ఽమృత॒-మ్బ్రహ్మ॒ భూ-ర్భువ॒-స్సువ॒రోమ్ ॥

(ఇత్యఞ్జలిత్రయం-విఁసృజేత్)

కాలాతిక్రమణ ప్రాయశ్చిత్తం

ఆచమ్య...

పూర్వోక్త ఏవఙ్గుణ విశేషణ విశిష్ఠాయాం శుభతిథౌ మమోపాత్త దురిత క్షయద్వారా శ్రీ పరమేశ్వర ముద్దిశ్య శ్రీ పరమేశ్వర ప్రీత్యర్థ-ఙ్కాలాతిక్రమ దోషపరిహారార్థ-ఞ్చతుర్థ అర్ఘ్యప్రదాన-ఙ్కరిష్యే ॥

ఓ-మ్భూర్భువ॒స్సువః॑ ॥

తథ్స॑వి॒తుర్వరే᳚ణ్య॒-మ్భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీమహి ।

ధియో॒ యో నః॑ ప్రచోదయా᳚త్ ॥

ఓ-మ్భూః । ఓ-మ్భువః । ఓగ్ం సువః । ఓ-మ్మహః । ఓ-ఞ్జనః । ఓ-న్తపః । ఓగ్ం స॒త్యమ్ ।

ఓ-న్తథ్స॑వి॒తుర్వరే᳚ణ్యం॒ భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీమహి ।

ధియో॒ యో నః॑ ప్రచోదయా᳚త్ ॥

ఓమాపో॒ జ్యోతీ॒ రసో॒-ఽమృత॒-మ్బ్రహ్మ॒ భూ-ర్భువ॒-స్సువ॒రోమ్ ॥

(ఇతి జలం-విఁసృజేత్)

సజల ప్రదక్షిణం

ఓం ఉ॒ద్యన్త॑మస్తం॒-యఁన్త॑-మాది॒త్య-మ॑భిథ్యా॒య-న్కు॒ర్వన్బ్రా᳚హ్మ॒ణో వి॒ద్వాన్-థ్స॒కల॑మ్భ॒ద్రమ॑శ్నుతే॒

అసావా॑ది॒త్యో బ్ర॒హ్మేతి॒ ॥

బ్రహ్మై॒వ సన్-బ్రహ్మా॒ప్యేతి॒ య ఏ॒వం-వేఁద ॥ అసావాదిత్యో బ్రహ్మ ॥ (తై. అర. 2. 2)

(ఏవం అర్ఘ్యత్రయ-న్దద్యా-త్కాలాతిక్రమణే పూర్వవత్)

(పశ్చాత్ హస్తేన జలమాదాయ ప్రదక్షిణ-ఙ్కుర్యాత్)

(ద్విరాచమ్య ప్రాణాయామ త్రయ-ఙ్కృత్వా)

సన్ధ్యాఙ్గ తర్పణం

ఆచమ్య (ఓ-ఙ్కేశవాయ స్వాహా, ... శ్రీ కృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమో నమః)

ప్రాతఃకాల తర్పణం

మమ ఉపాత్త సమస్త దురితక్షయద్వార శ్రీ పరమేశ్వర ప్రీత్యర్ధ-మ్ప్రాత-స్సన్ద్యాన్గ తర్పణ-ఙ్కరిష్యె

సన్ధ్యా-న్తర్పయామి, గాయత్రీ-న్తర్పయామి, బ్రాహ్మీ-న్తర్పయామి, నిమృజీ-న్తర్పయామి ॥

మధ్యాహ్న తర్పణం

సన్ధ్యా-న్తర్పయామి, సావిత్రీ-న్తర్పయామి, రౌద్రీ-న్తర్పయామి, నిమృజీ-న్తర్పయామి ॥

సాయఙ్కాల తర్పణం

సన్ధ్యా-న్తర్పయామి, సరస్వతీ-న్తర్పయామి, వైష్ణవీ-న్తర్పయామి, నిమృజీ-న్తర్పయామి ॥

(పునరాచమన-ఙ్కుర్యాత్)

గాయత్రీ అవాహన

ఓమిత్యేకాక్ష॑ర-మ్బ్ర॒హ్మ । అగ్నిర్దేవతా బ్రహ్మ॑ ఇత్యా॒ర్​షమ్ ।

గాయత్ర-ఞ్ఛన్ద-మ్పరమాత్మం॑ సరూ॒పమ్ । సాయుజ్యం-విఁ॑నియో॒గ॒మ్ ॥ (తై. అర. 10. 33)

ఆయా॑తు॒ వర॑దా దే॒వీ॒ అ॒క్షర॑-మ్బ్రహ్మ॒సమ్మి॒తమ్ ।

గా॒య॒త్రీ᳚-ఞ్ఛన్ద॑సా-మ్మా॒తేద-మ్బ్ర॑హ్మ జు॒షస్వ॑ మే ।

యదహ్నా᳚-త్కురు॑తే పా॒ప॒-న్తదహ్నా᳚-త్ప్రతి॒ముచ్య॑తే ।

యద్రాత్రియా᳚-త్కురు॑తే పా॒ప॒-న్తద్రాత్రియా᳚-త్ప్రతి॒ముచ్య॑తే ।

సర్వ॑ వ॒ర్ణే మ॑హాదే॒వి॒ స॒న్ధ్యావి॑ద్యే స॒రస్వ॑తి ॥

ఓజో॑-ఽసి॒ సహో॑-ఽసి॒ బల॑మసి॒ భ్రాజో॑-ఽసి దే॒వానా॒-న్ధామ॒నామా॑సి॒ విశ్వ॑మసి వి॒శ్వాయు॒-స్సర్వ॑మసి స॒ర్వాయు-రభిభూరోమ్ ।

గాయత్రీ-మావా॑హయా॒మి॒ సావిత్రీ-మావా॑హయా॒మి॒ సరస్వతీ-మావా॑హయా॒మి॒ ఛన్దర్​షీ-నావా॑హయా॒మి॒ శ్రియ-మావాహ॑యా॒మి॒

గాయత్రియా గాయత్రీ చ్ఛన్దో విశ్వామిత్రఋషి స్సవితా దేవతా-ఽగ్నిర్ముఖం

బ్రహ్మా శిరో విష్ణుర్​హృదయగ్ం రుద్ర-శ్శిఖా పృథివీ యోనిః

ప్రాణాపాన వ్యానోదాన సమానా సప్రాణా శ్వేతవర్ణా సాఙ్ఖ్యాయన సగోత్రా గాయత్రీ చతుర్విగ్ం శత్యక్షరా

త్రిపదా॑ షట్కు॒క్షిః॒ పఞ్చ-శీర్​షోపనయనే వి॑నియో॒గః॒ ।

ఓ-మ్భూః । ఓ-మ్భువః । ఓగ్ం సువః । ఓ-మ్మహః । ఓ-ఞ్జనః । ఓ-న్తపః । ఓగ్ం స॒త్యమ్ ।

ఓ-న్తథ్స॑వి॒తుర్వరే᳚ణ్యం॒ భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీమహి ।

ధియో॒ యో నః॑ ప్రచోదయా᳚త్ ॥

ఓమాపో॒ జ్యోతీ॒ రసో॒-ఽమృత॒-మ్బ్రహ్మ॒ భూ-ర్భువ॒-స్సువ॒రోమ్ ॥ (మహానారాయణ ఉపనిషత్)

ఆచమ్య (ఓ-ఙ్కేశవాయ స్వాహా, ... శ్రీ కృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమో నమః)

గాయత్రీ జపసఙ్కల్పః

పూర్వోక్త ఏవఙ్గుణ విశేషణ విశిష్ఠాయాం

శుభతిథౌ మమోపాత్త దురిత క్షయద్వారా

శ్రీ పరమేశ్వర ముద్దిస్య శ్రీ పరమేశ్వర ప్రీత్యర్థం

సన్ధ్యాఙ్గ యథాశక్తి గాయత్రీ మహామన్త్ర జప-ఙ్కరిష్యే ॥

కరన్యాసః

ఓ-న్తథ్స॑వి॒తుః బ్రహ్మాత్మనే అఙ్గుష్టాభ్యా-న్నమః ।

వరే᳚ణ్యం॒ విష్ణవాత్మనే తర్జనీభ్యా-న్నమః ।

భర్గో॑ దే॒వస్య॑ రుద్రాత్మనే మధ్యమాభ్యా-న్నమః ।

ధీమహి సత్యాత్మనే అనామికాభ్యా-న్నమః ।

ధియో॒ యో నః॑ జ్ఞానాత్మనే కనిష్టికాభ్యా-న్నమః ।

ప్రచోదయా᳚-థ్సర్వాత్మనే కరతల కరపృష్టాభ్యా-న్నమః ।

అఙ్గన్యాసః

ఓ-న్తథ్స॑వి॒తుః బ్రహ్మాత్మనే హృదయాయ నమః ।

వరే᳚ణ్యం॒ విష్ణవాత్మనే శిరసే స్వాహా ।

భర్గో॑ దే॒వస్య॑ రుద్రాత్మనే శిఖాయై వషట్ ।

ధీమహి సత్యాత్మనే కవచాయ హుమ్ ।

ధియో॒ యో నః॑ జ్ఞానాత్మనే నేత్రత్రయాయ వౌషట్ ।

ప్రచోదయా᳚-థ్సర్వాత్మనే అస్త్రాయఫట్ ।

ఓ-మ్భూర్భువ॒స్సువ॒రోమితి దిగ్భన్ధః ।

ధ్యానమ్

ముక్తావిద్రుమ హేమనీల ధవలచ్చాయై-ర్ముఖై-స్త్రీక్షణైః ।

యుక్తామిన్దుని బద్ధ-రత్న-మకుటా-న్తత్వార్థ వర్ణాత్మికామ్ ।

గాయత్రీం-వఁరదాభయాఙ్కుశ కశాశ్శుభ్రఙ్కపాలఙ్గదామ్ ।

శఙ్ఖఞ్చక్ర మధారవిన్ద యుగలం హస్తైర్వహన్తీ-మ్భజే ॥

చతుర్వింశతి ముద్రా ప్రదర్​శనం

సుముఖం సమ్పుటిఞ్చైవ వితతం-విఁస్తృత-న్తథా ।

ద్విముఖ-న్త్రిముఖఞ్చైవ చతుః పఞ్చ ముఖ-న్తథా ।

షణ్ముఖో-ఽథో ముఖ-ఞ్చైవ వ్యాపకాఞ్జలిక-న్తథా ।

శకటం-యఁమపాశ-ఞ్చ గ్రథితం సమ్ముఖోన్ముఖమ్ ।

ప్రలమ్బ-మ్ముష్టిక-ఞ్చైవ మత్స్యః కూర్మో వరాహకమ్ ।

సింహాక్రాన్త-మ్మహాక్రాన్త-మ్ముద్గర-మ్పల్లవ-న్తథా ।

చతుర్వింశతి ముద్రా వై గాయత్ర్యాం సుప్రతిష్ఠితాః ।

[ఇతిముద్రా న జానాతి గాయత్రీ నిష్ఫలా భవేత్] ॥

యో దేవ స్సవితా-ఽస్మాక-న్ధియో ధర్మాదిగోచరాః ।

ప్రేరయేత్తస్య యద్భర్గస్త ద్వరేణ్య ముపాస్మహే ॥

గాయత్రీ మన్త్రం

ఓ-మ్భూర్భువ॒స్సువః॑ ॥ తథ్స॑వి॒తుర్వరే᳚ణ్యం॒ భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీమహి । ధియో॒ యో నః॑ ప్రచోదయా᳚త్ ॥

తత్సత్ బ్రహ్మార్పణమస్తు

జపావసనమ్

ఆచమ్య (ఓ-ఙ్కేశవాయ స్వాహా, ... శ్రీ కృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమో నమః)

మమ ఉపాత్త సమస్త దురితక్షయద్వార శ్రీ పరమేశ్వర ప్రీత్యర్థ-మ్ప్రాతస్సన్ద్యాఙ్గ గాయత్రీ మహామన్త్ర జపావసన-ఙ్కరిష్యే ।

కరన్యాసః

ఓ-న్తథ్స॑వి॒తుః బ్రహ్మాత్మనే అఙ్గుష్టాభ్యా-న్నమః ।

వరే᳚ణ్యం॒ విష్ణవాత్మనే తర్జనీభ్యా-న్నమః ।

భర్గో॑ దే॒వస్య॑ రుద్రాత్మనే మధ్యమాభ్యా-న్నమః ।

ధీమహి సత్యాత్మనే అనామికాభ్యా-న్నమః ।

ధియో॒ యో నః॑ జ్ఞానాత్మనే కనిష్టికాభ్యా-న్నమః ।

ప్రచోదయా᳚-థ్సర్వాత్మనే కరతల కరపృష్టాభ్యా-న్నమః ।

అఙ్గన్యాసః

ఓ-న్తథ్స॑వి॒తుః బ్రహ్మాత్మనే హృదయాయ నమః ।

వరే᳚ణ్యం॒ విష్ణవాత్మనే శిరసే స్వాహా ।

భర్గో॑ దే॒వస్య॑ రుద్రాత్మనే శిఖాయై వషట్ ।

ధీమహి సత్యాత్మనే కవచాయ హుమ్ ।

ధియో॒ యో నః॑ జ్ఞానాత్మనే నేత్రత్రయాయ వౌషట్ ।

ప్రచోదయా᳚-థ్సర్వాత్మనే అస్త్రాయఫట్ ।

ఓ-మ్భూర్భువ॒స్సువ॒రోమితి దిగ్విమోకః ।

ధ్యానమ్

ముక్తావిద్రుమ హేమనీల ధవలచ్చాయై-ర్ముఖై-స్త్రీక్షణైః ।

యుక్తామిన్దుని బద్ధ-రత్న-మకుటా-న్తత్వార్థ వర్ణాత్మికామ్ ।

గాయత్రీం-వఁరదాభయాఙ్కుశ కశాశ్శుభ్రఙ్కపాలఙ్గదామ్ ।

శఙ్ఖఞ్చక్ర మధారవిన్ద యుగలం హస్తైర్వహన్తీ-మ్భజే ॥

సురభిర్జ్ఞాన చక్రే చ యోనిః కూర్మో-ఽథ పఙ్కజమ్ । [సురభిర్జ్ఞాన నేత్ర-ఞ్చ]

లిఙ్గ-న్నిర్యాణ ముద్రా చేత్యష్ట ముద్రాః ప్రకీర్తితాః ॥

యో దేవ స్సవితా-ఽస్మాక-న్ధియో ధర్మాదిగోచరాః ।

ప్రేరయేత్తస్య యద్భర్గస్త ద్వరేణ్య ముపాస్మహే ॥

గురుర్బ్రహ్మ గురుర్విష్ణుః గురుర్దేవొ మహేశ్వరః ।

గురుస్సాక్ష-త్పరబ్రహ్మ తస్మై శ్రీ గురవే నమః ॥

ఓ-న్తత్సద్బ్రహ్మార్పణమస్తు ।

ఆచమ్య (ఓ-ఙ్కేశవాయ స్వాహా, ... శ్రీ కృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమో నమః)

ద్విః పరిముజ్య ।

సకృదుప స్పృశ్య ।

యత్సవ్య-మ్పాణిమ్ ।

పాదమ్ ।

ప్రోక్షతి శిరః ।

చక్షుషీ ।

నాసికే ।

శ్రోత్రే ।

హృదయమాలభ్య ।

ప్రాతఃకాల సూర్యోపస్థానం

ఓ-మ్మి॒త్రస్య॑ చ॒ర్​షణీ॒ ధృత॒ శ్రవో॑ దే॒వస్య॑ సాన॒ సిమ్ ।

స॒త్య-ఞ్చి॒త్రశ్ర॑ వస్తమమ్ ।

మి॒త్రో జనాన్॑ యాతయతి ప్రజా॒న-న్మి॒త్రో దా॑ధార పృథి॒వీ ము॒తద్యామ్ ।

మి॒త్రః కృ॒ష్టీ రని॑మిషా॒-ఽభి చ॑ష్టే స॒త్యాయ॑ హ॒వ్య-ఙ్ఘృ॒తవ॑ద్విధేమ ।

ప్రసమి॑త్త్ర॒ మర్త్యో॑ అస్తు॒ ప్రయ॑స్వా॒ న్యస్త॑ ఆదిత్య॒ శిక్ష॑తి వ్ర॒తేన॑ ।

న హ॑న్యతే॒ న జీ॑యతే॒ త్వోతో॒నైన॒ మగ్ంహో॑ అశ్నో॒ త్యన్తి॑తో॒ న దూ॒రాత్ ॥ (తై. సం. 3.4.11)

మధ్యాహ్న సూర్యోపస్థానం

ఓం ఆ స॒త్యేన॒ రజ॑సా॒ వర్త॑మానో నివే॒శ॑య న్న॒మృత॒-మ్మర్త్య॑ఞ్చ ।

హి॒రణ్యయే॑న సవి॒తా రథే॒నా-ఽదే॒వో యా॑తి॒ భువ॑నా ని॒పశ్యన్॑ ॥

ఉద్వ॒య న్తమ॑స॒ స్పరి॒ పశ్య॑న్తో॒ జ్యోతి॒ రుత్త॑రమ్ ।

దే॒వన్దే॑వ॒త్రా సూర్య॒ మగ॑న్మ జ్యోతి॑ రుత్త॒మం ॥

ఉదు॒త్యం జా॒తవే॑దస-న్దే॒వం-వఁ॑హన్తి కే॒తవః॑ ।

దృ॒శే విశ్వా॑ య॒ సూర్య᳚మ్ ॥

చి॒త్ర-న్దే॒వానా॒ ముద॑గా॒ దనీ॑క॒-ఞ్చక్షు॑-ర్మి॒త్రస్య॒ వరు॑ణ స్యా॒గ్నేః ।

అప్రా॒ ద్యావా॑ పృథి॒వీ అన్త॒రి॑క్ష॒గ్ం సూర్య॑ ఆ॒త్మా జగ॑త స్త॒స్థుష॑శ్చ ॥

తచ్చక్షు॑-ర్దే॒వహి॑త-మ్పు॒రస్తా᳚చ్చు॒క్ర ము॒చ్చర॑త్ ।

పశ్యే॑మ శ॒రద॑శ్శ॒త-ఞ్జీవే॑మ శ॒రద॑శ్శ॒తం

నన్దా॑మ శ॒రద॑శ్శ॒త-మ్మోదా॑మ శ॒రద॑శ్శ॒తం

భవా॑మ శ॒రద॑శ్శ॒తగ్ం శృ॒ణవా॑మ శ॒రద॑శ్శ॒తం

పబ్ర॑వామ శ॒రద॑శ్శ॒తమజీ॑తాస్యామ శ॒రద॑శ్శ॒త-ఞ్జోక్చ॒ సూర్య॑-న్దృ॒షే ॥

య ఉద॑గాన్మహ॒తో-ఽర్ణవా᳚ ద్వి॒భ్రాజ॑మాన స్సరి॒రస్య॒ మధ్యా॒థ్సమా॑

వృష॒భో లో॑హితా॒క్షసూర్యో॑ విప॒శ్చిన్మన॑సా పునాతు ॥

సాయఙ్కాల సూర్యోపస్థానం

ఓం ఇ॒మమ్మే॑ వరుణ శృధీ॒ హవ॑ మ॒ద్యా చ॑ మృడయ । త్వా మ॑వ॒స్యు రాచ॑కే ॥

తత్వా॑ యామి॒ బ్రహ్మ॑ణా॒ వన్ద॑మాన॒ స్త దాశా᳚స్తే॒ యజ॑మానో హ॒విర్భిః॑ ।

అహే॑డమానో వరుణే॒హ బో॒ధ్యురు॑శ॒గ్ం॒ సమా॑న॒ ఆయుః॒ ప్రమో॑షీః ॥

యచ్చి॒ద్ధితే॒ విశో॑యథా॒ ప్రదే॑వ వరుణవ్ర॒తమ్ । మి॒నీ॒మసి॒ద్య వి॑ద్యవి ।

యత్కిఞ్చే॒దం-వఁ॑రుణ॒దైవ్యే॒ జనే॑-ఽభిద్రో॒హ-మ్మ॑ను॒ష్యా᳚శ్చరా॑మసి ।

అచి॑త్తీ॒ యత్తవ॒ ధర్మా॑యుయోపి॒-మమాన॒-స్తస్మా॒ దేన॑సో దేవరీరిషః ।

కి॒త॒వాసో॒ యద్రి॑రి॒పుర్నదీ॒వి యద్వా॑ఘా స॒త్యము॒తయన్న వి॒ద్మ ।

సర్వా॒తావిష్య॑ శిధి॒రేవ॑దే॒వా-ఽథా॑తేస్యామ వరుణ ప్రి॒యాసః॑ ॥ (తై. సం. 1.1.1)

దిగ్దేవతా నమస్కారః

(ఏతైర్నమస్కార-ఙ్కుర్యాత్)

ఓ-న్నమః॒ ప్రాచ్యై॑ ది॒శే యాశ్చ॑ దే॒వతా॑ ఏ॒తస్యా॒-మ్ప్రతి॑వసన్త్యే॒ తాభ్య॑శ్చ॒ నమః॑ ।

ఓ-న్నమో దక్షి॑ణాయై ది॒శే యాశ్చ॑ దే॒వతా॑ ఏ॒తస్యా॒-మ్ప్రతి॑వసన్త్యే॒ తాభ్య॑శ్చ॒ నమః॑ ।

ఓ-న్నమః॒ ప్రతీ᳚చ్యై ది॒శే యాశ్చ॑ దే॒వతా॑ ఏ॒తస్యా॒-మ్ప్రతి॑వసన్త్యే॒ తాభ్య॑శ్చ॒ నమః॑ ।

ఓ-న్నమ॒ ఉదీ᳚చ్యై ది॒శే యాశ్చ॑ దే॒వతా॑ ఏ॒తస్యా॒-మ్ప్రతి॑వసన్త్యే॒ తాభ్య॑శ్చ॒ నమః॑ ।

ఓ-న్నమ॑ ఊ॒ర్ధ్వాయై॑ ది॒శే యాశ్చ॑ దే॒వతా॑ ఏ॒తస్యా॒-మ్ప్రతి॑వసన్త్యే॒ తాభ్య॑శ్చ॒ నమః॑ ।

ఓ-న్నమో-ఽధ॑రాయై ది॒శే యాశ్చ॑ దే॒వతా॑ ఏ॒తస్యా॒-మ్ప్రతి॑వసన్త్యే॒ తాభ్య॑శ్చ॒ నమః॑ ।

ఓ-న్నమో॑-ఽవాన్త॒రాయై॑ ది॒శే యాశ్చ॑ దే॒వతా॑ ఏ॒తస్యా॒-మ్ప్రతి॑వసన్త్యే॒ తాభ్య॑శ్చ॒ నమః॑ ।

ముని నమస్కారః

నమో గఙ్గా యమునయో-ర్మధ్యే యే॑ వస॒న్తి॒ తే మే ప్రసన్నాత్మాన శ్చిరఞ్జీవితం

వ॑ర్ధయ॒న్తి॒ నమో గఙ్గా యమునయో-ర్ముని॑భ్యశ్చ॒ నమో నమో గఙ్గా యమునయో-ర్ముని॑భ్యశ్చ॒ న॑మః ॥

సన్ధ్యాదేవతా నమస్కారః

సన్ధ్యా॑యై॒ నమః॑ । సావి॑త్ర్యై॒ నమః॑ । గాయ॑త్ర్యై॒ నమః॑ ।

సర॑స్వత్యై॒ నమః॑ । సర్వా॑భ్యో దే॒వతా॑భ్యో॒ నమః॑ ।

దే॒వేభ్యో॒ నమః॑ । ఋషి॑భ్యో॒ నమః॑ । ముని॑భ్యో॒ నమః॑ ।

గురు॑భ్యో॒ నమః॑ । పితృ॑భ్యో॒ నమః॑ । కామో-ఽకార్​షీ᳚ ర్నమో॒ నమః ।

మన్యు రకార్​షీ᳚ ర్నమో॒ నమః । పృథివ్యాపస్తే॒జో వాయు॑రాకా॒శాత్ నమః ॥ (తై. అర. 2.18.52)

ఓ-న్నమో భగవతే వాసు॑దేవా॒య । యా॒గ్ం సదా॑ సర్వభూతా॒ని॒ చ॒రాణి॑ స్థావ॒రాణి॑ చ ।

సా॒య॒-మ్ప్రా॒త ర్న॑మస్య॒న్తి॒ సా॒ మా॒ సన్ధ్యా॑-ఽభిరక్షతు ॥

శివాయ విష్ణురూపాయ శివరూపాయ విష్ణవే ।

శివస్య హృదయం-విఁష్ణుర్విష్ణోశ్చ హృదయం శివః ॥

యథా శివమయో విష్ణురేవం-విఁష్ణుమయ-శ్శివః ।

యథా-ఽన్తర-న్న పశ్యామి తథా మే స్వస్తిరాయుషి ॥

నమో బ్రహ్మణ్య దేవాయ గో బ్రాహ్మణ హితాయ చ ।

జగద్ధితాయ కృష్ణాయ గోవిన్దాయ నమో నమః ॥

గాయత్రీ ఉద్వాసన (ప్రస్థానం)

ఉ॒త్తమే॑ శిఖ॑రే జా॒తే॒ భూ॒మ్యా-మ్ప॑ర్వత॒మూర్థ॑ని ।

బ్రా॒హ్మణే᳚భ్యో-ఽభ్య॑నుజ్ఞా॒తా॒ గ॒చ్చదే॑వి య॒థాసు॑ఖమ్ ।

స్తుతో మయా వరదా వే॑దమా॒తా॒ ప్రచోదయన్తీ పవనే᳚ ద్విజా॒తా ।

ఆయుః పృథివ్యా-న్ద్రవిణ-మ్బ్ర॑హ్మవ॒ర్చ॒స॒-మ్మహ్య-న్దత్వా ప్రజాతు-మ్బ్ర॑హ్మలో॒కమ్ ॥ (మహానారాయణ ఉపనిషత్)

భగవన్నమస్కారః

నమో-ఽస్త్వనన్తాయ సహస్రమూర్తయే సహస్ర పాదాక్షి శిరోరు బాహవే ।

సహస్ర నామ్నే పురుషాయ శాశ్వతే సహస్రకోటీ యుగ ధారిణే నమః ॥

భూమ్యాకాశాభి వన్దనం

ఇ॒ద-న్ద్యా॑వా పృథి॒వీ స॒త్యమ॑స్తు॒ । పిత॒-ర్మాతర్యది॒ హోప॑ బృ॒వేవా᳚మ్ ।

భూ॒త-న్దే॒వానా॑ మవమే అవో॑భిః । విద్యా మే॒షం-వృఁ॒జిన॑-ఞ్జీ॒రదా॑నుమ్ ॥

ఆకాశాత్పతిత-న్తోయం-యఁథా గచ్ఛతి సాగరమ్ ।

సర్వదేవ నమస్కారః కేశవ-మ్ప్రతిగచ్ఛతి ॥

శ్రీ కేశవ-మ్ప్రతిగచ్ఛత్యోన్నమ ఇతి ।

సర్వవేదేషు యత్పుణ్యమ్ । సర్వతీర్థేషు యత్ఫలమ్ ।

తత్ఫల-మ్పురుష ఆప్నోతి స్తుత్వాదేవ-ఞ్జనార్ధనమ్ ॥

స్తుత్వాదేవ-ఞ్జనార్ధన ఓ-న్నమ ఇతి ॥

వాసనా-ద్వాసుదేవస్య వాసిత-న్తే జగత్రయమ్ ।

సర్వభూత నివాసో-ఽసి శ్రీవాసుదేవ నమో-ఽస్తుతే ॥

శ్రీ వాసుదేవ నమో-ఽస్తుతే ఓ-న్నమ ఇతి ।

అభివాదః (ప్రవర)

చతుస్సాగర పర్యన్త-ఙ్గో బ్రాహ్మణేభ్య-శ్శుభ-మ్భవతు ।

... ప్రవరాన్విత ... గోత్రః ... సూత్రః ... శాఖాధ్యాయీ ... అహ-మ్భో అభివాదయే ॥

ఆచమ్య

ఈశ్వరార్పణం

కాయేన వాచా మనసేన్ద్రియైర్వా బుద్ధ్యా-ఽఽత్మనా వా ప్రకృతే స్స్వభావాత్ ।

కరోమి యద్యత్సకల-మ్పరస్మై శ్రీమన్నారాయణాయేతి సమర్పయామి ॥

హరిః ఓ-న్తత్సత్ ।

తత్సర్వం శ్రీ పరమేశ్వరార్పణమస్తు ।